فرخنده: مرکز خبرنگاران افغانستان در گزارشی به مناسبت ۱۳ فبروری، روز جهانی رادیو اعلام کرده است که محدودیتها بر فعالیت رادیوها در کشور به شکل بیسابقهای افزایش یافتهاند. این گزارش نشان میدهد که در یک سال گذشته، دستکم هفت ایستگاه رادیویی به دلیل دستور مستقیم طالبان یا محدودیتهای اعمالشده از سوی آنان بسته شدهاند و شماری از کارمندان رسانهای نیز در زندان به سر میبرند.
به گفته این نهاد، از زمان بازگشت طالبان به قدرت، آزادی رسانهها بهویژه رادیوها به شدت محدود شده است. در حالی که طالبان قانون رسانههای همگانی تصویبشده در حکومت پیشین را قابل اجرا دانستهاند، اما سیاستهای رسانهای خود را از طریق دستورالعملها و فرمانهای اجرایی پیش میبرند که به گفته این مرکز، برخلاف قانون رسانهها است.
براساس یافتههای این نهاد، در سه سال گذشته، طالبان دستکم ۲۲ دستورالعمل رسانهای صادر کردهاند که بیشتر بر فعالیت رادیوها تأثیر گذاشته است. این محدودیتها شامل ممنوعیت نشر موسیقی، سلب اجازه کار زنان در رادیو ملی، ممنوعیت مصاحبه با مخالفان و افزایش نظارت استخبارات و امر به معروف بر نشرات رادیویی بوده است.
بررسیهای مرکز خبرنگاران افغانستان نشان میدهد که مسئولان رسانهها و خبرنگارانی که این دستورها را نادیده گرفتهاند، با تهدید، بازداشت یا تعطیلی رسانههایشان مواجه شدهاند. طی یک سال گذشته، هفت رادیو تعطیل شده است که از این میان، سه رادیو هنوز اجازه بازگشایی نیافتهاند. همچنین، دستکم شش کارمند رسانهای از جمله سه کارمند دو رادیوی خصوصی در زندان به سر میبرند.
این نهاد تأکید کرده است که محدودیتهای طالبان بر رادیوهای خصوصی فراتر از ممنوعیت مصاحبه میان زنان و مردان رفته و در برخی ولایات حتی دستور داده شده است که هیچگونه صدای زنی از رادیو پخش نشود. علاوه بر این، در برخی مناطق، زنان مجبور به کار از خانه شدهاند و حتی تماسهای تلفنی دختران و زنان با برنامههای رادیویی محدود شده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان با اشاره به اهمیت آزادی رسانهها از طالبان خواسته است که دستورالعملهای فراقانونی رسانهای را بازبینی کنند، کارمندان زندانی رسانهها را آزاد سازند و اجازه بازگشایی رادیوهای تعطیلشده را بدهند. همچنین این نهاد تأکید کرده است که طالبان باید به آزادی رسانهها مطابق قانون رسانههای همگانی احترام بگذارند و از خبرنگاران حمایت کنند.