
فرخنده: با گذشت بیش از چهار سال از تسلط طالبان در افغانستان، وضعیت آموزش دختران و محدودیتهای شدید بر حقوق زنان همچنان یکی از موضوعات مهم و نگرانیهای جهانی است. براساس گزارشهای جدید سازمان ملل متحد و سازمان زنان ملل متحد، اکثریت افغانها بهویژه زنان از حق آموزش دختران حمایت میکنند، با این حال، این حمایت در برابر فشارهای طالبان به یک چالش بزرگ تبدیل شده است.
در یک نظرسنجی گسترده خانهبهخانه که با بیش از دو هزار نفر در سراسر افغانستان انجام شد، ۹۲ درصد از پاسخدهندگان اعلام کردهاند که ادامه تحصیل دختران را بسیار مهم میدانند. این حمایت در مناطق مختلف افغانستان از جمله روستاها و شهرها بهطور وسیعی مشاهده شده است. در روستاها، ۸۷ درصد مردان و ۹۵ درصد زنان از آموزش دختران پشتیبانی کردهاند، در حالی که در شهرها این رقم برای هر دو گروه زنان و مردان به ۹۵ درصد میرسد.
سوزان فرگوسن، نماینده ویژه سازمان زنان ملل متحد در افغانستان، تأکید کرده است: «این نخستین چیزی است که دختران به ما میگویند؛ آنها تشنه آموزشاند و تنها میخواهند فرصت یادگیری داشته باشند.»
سازمان ملل متحد در گزارش خود به پیامدهای منفی دیگر محدودیتهای طالبان اشاره کرده است که بر زندگی زنان و دختران افغان تاثیرات ویرانگری گذاشته است. یکی از این محدودیتها، ممنوعیت کار زنان در سازمانهای غیردولتی است که باعث کاهش شدید توانایی این نهادها برای ارائه خدمات امدادی به زنان و دختران شده است. طبق نظرسنجی انجام شده در ماههای جولای و آگست ۲۰۲۵، ۹۷ درصد از زنان این ممنوعیت را ویرانگر توصیف کردهاند.
علاوه بر این، تنها ۴۱ درصد از زنان افغان قادرند روزانه یکبار از خانه بیرون بروند، در حالی که این رقم برای مردان ۸۸ درصد است. سهچهارم زنان وضعیت روانی خود را «بد» یا «بسیار بد» توصیف کردهاند.
سوفیا کالترپ، رییس اقدام بشردوستانه سازمان ملل برای زنان، در کنفرانس خبری اخیر خود در ژنو تأکید کرد که با وجود تمامی محدودیتها، مردم افغانستان همچنان خواهان ادامه آموزش برای دختران هستند. او همچنین از ضرورت سرمایهگذاری فوری در زمینه سلامت روان و خدمات بهداشتی برای زنان افغان سخن گفت، زیرا این وضعیت بحرانزای اجتماعی نیاز به توجه و حمایت فوری دارد.
با وجود فشارهای سنگین و محدودیتهای گسترده طالبان، گزارشهای سازمان زنان ملل متحد نشان میدهند که ۴۰ درصد از زنان افغان هنوز به آیندهای امیدوار هستند که در آن تغییر و برابری ممکن باشد. این امید به تغییر نمایانگر اراده قوی زنان افغان است که علیرغم تمام چالشها و سختیها، همچنان به حق آموزش و برابری اعتقاد دارند.