سه زن افغانستانی-بریتانیایی در انتخابات محلی بریتانیا پیروز شدند
فرخنده: رابعه نسیمی، پیمانه اسد و شهیره کریمی، سه زن اهل افغانستان و عضو حزب کارگر بریتانیا، در انتخابات شوراهای محلی لندن به پیروزی رسیدند. انتخابات شوراهای محلی لندن روزهای پنجشنبه و جمعه، ۱۷ و ۱۸ ثور، برگزار شد و سه زن افغانستانی-بریتانیایی توانستند بهعنوان اعضای شوراهای محلی انتخاب شوند. رابعه نسیمی در انتخابات شورای محلی غرب لندن با کسب بیش از ۱۲۰۰ رأی، بهعنوان یکی از سه نامزد پیروز معرفی شد. او پس از اعلام نتایج در صفحه ایکس خود نوشت که از انتخابشدن بهعنوان عضو شورای حزب کارگر «بسیار مفتخر» است و از کسانی که به او اعتماد کرده و رأی دادهاند، قدردانی کرد. نسیمی در زمان نخستین حاکمیت طالبان، زمانی که تنها پنج سال داشت، همراه خانوادهاش افغانستان را ترک کرده و به بریتانیا مهاجرت کرده بود. در همین حال، پیمانه اسد نیز از پیروزی دوبارهاش در انتخابات شورای محلی ابراز خوشحالی کرده و نوشته است که این «سختترین انتخابات» زندگی او بوده است. او برای سومینبار بهعنوان نماینده ناحیه «راکست» انتخاب شد. اسد همچنین از موج حملات و تهدیدهایی که در جریان کارزار انتخاباتی با آن روبهرو بوده، سخن گفته است. او نوشته که برخی افراد به دلیل پیشینه خانوادگی و دیدگاههای سیاسیاش، او را هدف توهین، اتهام و حتی تهدید به مرگ قرار داده بودند. شهیره کریمی، دیگر نامزد افغانستانی-بریتانیایی حزب کارگر، نیز در ناحیه «پیتشنگر» بهعنوان عضو شورای شهر «ایلینگ» انتخاب شده است. پیروزی این سه زن در حالی رقم خورده که زنان و دختران در افغانستان زیر حاکمیت طالبان با محدودیتهای گسترده روبهرو هستند و از بسیاری حقوق اساسی، از جمله آموزش و مشارکت اجتماعی، محروم شدهاند. افغانستان همچنان تنها کشوری در جهان است که دختران اجازه ادامه آموزش بالاتر از صنف ششم را ندارند.
لائورا فرناندز با وعده مشت آهنین علیه جرایم، ریاستجمهوری کاستاریکا را آغاز کرد
فرخنده: رئیسجمهوری جدید و راستگرای کاستاریکا، کار خود را با وعده مبارزه سختگیرانه با قاچاق مواد مخدر و باندهای جنایتکار آغاز کرده و گفته است که در برابر جرایم سازمانیافته دستش نخواهد لرزید. لائورا فرناندز، سیاستمدار ۳۹ ساله و از متحدان نزدیک دونالد ترامپ، روز جمعه در مراسم تحلیف خود در ورزشگاه ملی سنخوزه اعلام کرد که دولتش با رویکردی سختگیرانه به مقابله با جرایم سازمانیافته خواهد پرداخت. او گفت مردم از دولت انتظار «دست آهنین» دارند و حکومتش در برابر شبکههای قاچاق و خشونت عقبنشینی نخواهد کرد. فرناندز جانشین رودریگو چاوز شده است؛ رئیسجمهوری پیشینی که به دلیل محدودیتهای قانون اساسی نتوانست بار دیگر نامزد انتخابات شود، اما همچنان نفوذ گستردهای در سیاست این کشور دارد. رئیسجمهوری جدید، چاوز را بهعنوان «ابر وزیر» وارد دولت خود کرده؛ اقدامی که گمانهزنیها درباره ادامه نقش پررنگ او در قدرت را افزایش داده است. رئیسجمهوری جدید وعده داده است ساختار قضایی کاستاریکا را اصلاح و مجازاتها را شدیدتر کند. او همچنین از نایب بوکله، رئیسجمهوری السالوادور، بهعنوان الگوی خود در مبارزه با جرایم یاد کرده است؛ سیاستمداری که با سرکوب گسترده باندهای تبهکار شناخته میشود. کاستاریکا که سالها یکی از امنترین کشورهای آمریکای مرکزی به شمار میرفت، در سالهای اخیر با افزایش نفوذ شبکههای قاچاق مواد مخدر و خشونتهای مرتبط با باندهای جنایی روبهرو شده است. افزایش نرخ قتل و تبدیلشدن این کشور به یکی از مسیرهای اصلی انتقال مواد مخدر، نگرانیهای گستردهای ایجاد کرده است. فرناندز همچنین از ادامه ساخت یک زندان فوق امنیتی خبر داده که با الگوبرداری از زندان بزرگ السالوادور طراحی شده و قرار است اعضای باندهای جرایم سازمانیافته در آن نگهداری شوند. پیروزی او تازهترین نشانه تقویت جریانهای راستگرا در آمریکای لاتین دانسته میشود؛ جریانی که در ماههای اخیر توانسته در چند کشور منطقه، دولتهای چپگرا را کنار بزند.
سازمان ملل: زنان مسوول درآمد در افغانستان بیشتر در معرض گرسنگی و ناامنی قرار دارند
فرخنده: بخش زنان سازمان ملل در یک تحلیل تازه هشدار داده است که زنان و دختران در افغانستان با خطرات درهمتنیده و فزاینده روبهرو هستند و زنان خودسرپرست بیش از دیگران در معرض گرسنگی، ناامنی و فشارهای اقتصادی قرار دارند. این نهاد در تحلیل جنسیتی خود درباره وضعیت کمکهای بشردوستانه اعلام کرده است که زنان دارای گزینههای حفاظتی محدود، بیشتر از دیگران در معرض خشونت، محرومیت و ناامنی غذایی قرار میگیرند. به گفته این سازمان، خانوادههای زنسرپرست با سطح بالایی از ناامنی غذایی مواجهاند و بیشتر احتمال دارد برای بقا به راهکارهای منفی متوسل شوند؛ اقداماتی که میتواند به کودکان آسیب برساند. در این تحلیل آمده است که هنجارهای اجتماعی حاکم و حضور محدود زنان در میان کارکنان امدادرسان، دسترسی ایمن زنان به کمکهای بشردوستانه را دشوار کرده و کیفیت پاسخگویی به نیازهای آنان را کاهش داده است. بخش زنان سازمان ملل همچنین هشدار داده که کاهش بودجه برنامههای بشردوستانه، همراه با محدودیتهای اعمالشده بر زنان، دسترسی آنان به خدمات اساسی مانند مراقبتهای صحی و تغذیهای را محدودتر کرده است. به گفته این نهاد، فاصله جغرافیایی، کمبود خدمات و محدودیتهای رفتوآمد، مادران، دختران نوجوان و کودکان خردسال را در معرض خطرات پایدار قرار داده است. این تحلیل تأکید میکند که فشارهای اقتصادی، بحران مهاجرت و محدودیت در مشارکت اجتماعی زنان، آنان را بیش از پیش به سوی محرومیت سوق داده است. همچنین هشدار داده شده که ادامه این وضعیت، خطر ازدواجهای زودهنگام و اجباری دختران را افزایش میدهد. این گزارش در حالی منتشر میشود که پس از بازگشت طالبان به قدرت، زنان در افغانستان با محدودیتهای گسترده در زمینه آموزش، کار، رفتوآمد و مشارکت اجتماعی روبهرو شدهاند؛ محدودیتهایی که به گفته نهادهای بینالمللی، وضعیت انسانی زنان و دختران را بهشدت وخیمتر کرده است.
قتل مرموز یک دختر ۱۲ ساله در بدخشان؛ منابع از احتمال سوءاستفاده جنسی خبر میدهند
فرخنده: منابع محلی در بدخشان میگویند یک دختر ۱۲ ساله به نام بیبی خدیجه در ولسوالی راغستان این ولایت بهگونه مرموز به قتل رسیده است؛ رویدادی که به گفته منابع با احتمال سوءاستفاده جنسی همراه بوده و نگرانیها از افزایش ناامنی و جرایم جنایی در افغانستان را تشدید کرده است. منابع محلی میگویند که یک دختر ۱۲ ساله در ولایت بدخشان توسط افراد ناشناس و در شرایطی مرموز به قتل رسیده است. به گفته منابع، این رویداد چند روز پیش در قریه «خلدسک» ولسوالی راغستان رخ داده است. این دختر که «بیبی خدیجه» نام داشت، برای آوردن آب آشامیدنی از خانه بیرون شده بود. منابع افزودهاند که حدود نیم ساعت بعد، مادر و خواهر او جسدش را در فاصله حدود ۱۴ متری یک چشمه آب پیدا کردند. به گفته منابع، شواهد ابتدایی نشان میدهد که این رویداد در شرایط مشکوک و با احتمال سوءاستفاده جنسی رخ داده، اما انگیزه دقیق قتل تاکنون روشن نشده است. منابع همچنین ادعا کردهاند که دو تن در پیوند به این قضیه بازداشت شده بودند، اما بعداً توسط اظهارالدین نوری، فرمانده امنیه طالبان در بدخشان، آزاد شدهاند. مقامهای طالبان تاکنون بهگونه رسمی در این مورد اظهار نظر نکردهاند. این رویداد در حالی رخ میدهد که در هفتههای اخیر گزارشهایی از افزایش ناامنی، قتلهای هدفمند و جرایم جنایی در شماری از ولایتهای افغانستان منتشر شده است. همزمان، منابع از ناپدید شدن یک پسر ۱۳ ساله در تخار، قتل یک بزرگ قومی در ننگرهار و کشته شدن یک فارمدار در کابل نیز خبر دادهاند.
بریتانیا خواستار لغو محدودیت طالبان بر آموزش دختران در رشتههای طبی شد
فرخنده: سفارت بریتانیا برای افغانستان همزمان با روز جهانی قابلهها از طالبان خواسته است محدودیتهای وضعشده بر تحصیل دختران در رشتههای طبی را لغو کنند و هشدار داده که آینده افغانستان در خطر قرار دارد. این سفارت در اعلامیهای گفته است که از زنان قابله افغانستان حمایت میکند و نقش آنان را برای سلامت جامعه حیاتی میداند. در این اعلامیه آمده است که ادامه محدودیتها بر آموزش دختران در بخشهای طبی، نظام صحی افغانستان را با بحران جدی روبهرو خواهد کرد. سفارت بریتانیا همچنین نسبت به کمبود روزافزون پرسنل صحی زن ابراز نگرانی کرده و تأکید کرده است که محدودیتهای طالبان، آینده خدمات صحی در کشور را تهدید میکند. در همین حال، کوابینا اسنتی انتیاموا گفته است که در سالهای گذشته حدود ۳۴ هزار قابله در افغانستان فارغ شدهاند، اما تنها ۱۸ درصد آنان مشغول کار هستند؛ آماری که نشاندهنده کاهش شدید مشارکت زنان در بخش صحت است. پیشتر نیز سازمان ملل هشدار داده بود که محدودیتهای طالبان بر آموزش دختران و اشتغال زنان میتواند تا سال ۲۰۳۰ افغانستان را با کمبود بیش از ۲۵ هزار معلم و کارمند صحی زن مواجه کند. طالبان علاوه بر منع آموزش دختران در انستیتوتهای طبی، محدودیتهایی نیز بر فعالیت زنان در مراکز درمانی اعمال کردهاند. بر اساس این محدودیتها، بسیاری از کارکنان صحی زن تنها با همراهی محرم میتوانند به محل کار بروند و داکتران مرد نیز اجازه تداوی مستقیم بیماران زن را ندارند. نهادهای بینالمللی بارها هشدار دادهاند که این سیاستها، نظام صحی افغانستان را تضعیف کرده و جان هزاران زن و کودک را در معرض خطر قرار داده است.
قتل فجیع یک زن در هرات؛ شوهرش سر او را برید و فرار کرد
فرخنده: منابع محلی در هرات میگویند یک زن ۲۲ ساله بهنام سونیا در ناحیه هفتم این شهر توسط شوهرش بهگونهای فجیع به قتل رسیده است؛ رویدادی که نگرانیها درباره افزایش خشونتهای خانوادگی را تشدید کرده است. به گفته منابع، این رویداد روز سهشنبه، ۱۵ ثور، در کوچه حمام دوبی از مربوطات جاده ابریشم رخ داده است. بر اساس این گزارشها، شوهر این زن ابتدا رگ دست او را بریده و زمانی که او تلاش کرده از خانه خارج شود، با استفاده از وسیلهای موسوم به «موکتبر» سر او را از تن جدا کرده است. منابع افزودهاند که آثار خون در بخشهای مختلف خانه، از جمله پلهها، پردهها و تشکها، دیده میشود که نشاندهنده شدت خشونت در این رویداد است. گفته میشود که عامل این قتل پس از ارتکاب جرم از محل فرار کرده است. از این زن یک کودک سهساله برجا مانده و تا کنون انگیزه این قتل مشخص نشده است. همچنین، مقامهای محلی طالبان در هرات هنوز در این باره اظهار نظر رسمی نکردهاند. این رویداد در حالی رخ میدهد که در هفتههای اخیر گزارشهای متعددی از قتل زنان توسط اعضای خانواده در ولایتهای مختلف منتشر شده است. فعالان حقوق زن میگویند افزایش این موارد، نشاندهنده گسترش خشونتهای خانوادگی و نبود سازوکارهای مؤثر حمایتی برای زنان در افغانستان است.
آزادی بستگان فوزیه کوفی از زندان طالبان؛ بازداشت بدون دلیل قانونی
فرخنده: فوزیه کوفی اعلام کرده است که سه تن از بستگانش که بهتازگی از سوی طالبان بازداشت شده بودند، پس از حدود یک هفته از زندان آزاد شدهاند؛ بازداشتی که به گفته او «هیچ مبنای قانونی» نداشته است. این عضو پیشین مجلس نمایندگان افغانستان روز سهشنبه، ۱۵ ثور، در صفحه ایکس خود نوشت که این افراد در هشتم ثور بازداشت شده بودند و تنها بهدلیل نسبت خانوادگی با او در بازداشت بهسر میبردند. به گفته کوفی، آنان بدون ارائه هیچ دلیل مشخصی زندانی شده بودند. او در ادامه از تلاش و حمایت شماری از فعالان سیاسی، مدنی، فرهنگی، جنبشهای زنان، رسانهها، اعضای جامعه دیپلماتیک و همچنین ریچارد بنت برای پیگیری این موضوع قدردانی کرده است. کوفی تأکید کرده است که در شرایط کنونی، شهروندان افغانستان بهویژه زنان با فشارهای گستردهای روبهرو هستند و نیاز به همبستگی و دادخواهی مشترک بیش از هر زمان دیگر احساس میشود. او همچنین هشدار داده است که فضای فعالیت برای زنان در عرصههای سیاسی و مدنی بهشدت محدود شده و چنین رویدادهایی نشاندهنده موانع جدی در برابر مشارکت زنان در زندگی عمومی است.
هشدار سازمان ملل: افغانستان به بیش از یک میلیون قابله نیاز دارد
فرخنده: همزمان با روز جهانی قابلهها، صندوق جمعیت سازمان ملل اعلام کرده که سرمایهگذاری بر بیش از یک میلیون قابله در افغانستان برای نجات جان مادران و نوزادان «ضروری» است. صندوق جمعیت سازمان ملل روز سهشنبه، ۱۵ ثور، تأکید کرده است که تقویت نیروی قابلهها مؤثرترین راه برای کاهش مرگومیر مادران و نوزادان در افغانستان است. به گفته این نهاد، افزایش تعداد قابلهها میتواند دسترسی به مراقبتهای دوران بارداری، زایمان ایمن و خدمات پس از زایمان را بهطور چشمگیری بهبود بخشد. این هشدار در حالی مطرح میشود که وضعیت سیستم صحی افغانستان با چالشهای جدی روبهرو است. یونیسف نیز اعلام کرده که افغانستان ممکن است تا سال ۲۰۳۰ حدود ۲۰ هزار معلم و نزدیک به پنج هزار کارمند صحی را از دست بدهد؛ روندی که میتواند بحران خدمات عمومی را تشدید کند. نهادهای سازمان ملل هشدار دادهاند که محدودیتهای طالبان، بهویژه منع آموزش دختران در انستیتوتهای صحی، به کاهش شدید کارمندان صحی زن منجر خواهد شد. این در حالی است که حضور کارکنان صحی زن، بهویژه قابلهها، برای ارائه خدمات به زنان در افغانستان حیاتی دانسته میشود. کارشناسان میگویند کاهش نیروی انسانی در بخش صحت، بهویژه در میان زنان، میتواند پیامدهای گستردهای داشته باشد و جان هزاران مادر و کودک را در معرض خطر قرار دهد.
نی: همه آزادی در افغانستان از بین رفته؛ رسانهها به ابزار تبلیغاتی طالبان تبدیل شدهاند
فرخنده: نهاد نی در تبعید همزمان با روز جهانی آزادی مطبوعات اعلام کرده است که در افغانستانِ تحت حاکمیت طالبان، هیچ آزادی از جمله آزادی بیان وجود ندارد و رسانهها بهشدت سرکوب شدهاند. این نهاد در بیانیهای تأکید کرده است که رسانهها در افغانستان هیچگاه به اندازه امروز محدود و تحت فشار نبودهاند. به گفته «نی»، رسانههای داخلی عملاً به ابزار تبلیغاتی تبدیل شدهاند که فعالیتها و مواضع طالبان را بازتاب میدهند و قادر به پوشش مشکلات واقعی مردم نیستند. در این بیانیه آمده است که رسانههای زیر کنترل طالبان، دیدارها و برنامههای این گروه را بهطور گسترده پوشش میدهند، اما از پرداختن به چالشهای روزمره شهروندان، از جمله فقر، بیکاری و نقض حقوق بشر، بازمیمانند. این نهاد افزوده است که چنین شرایطی باعث شده جریان آزاد اطلاعات بهشدت محدود شود. «نی» همچنین هشدار داده است که جامعه جهانی نباید فریب ظاهر وضعیت را بخورد و باید به عمق بحران آزادی رسانهها در افغانستان توجه کند. به باور این نهاد، در شرایط کنونی نهتنها جایی برای رسانههای آزاد وجود ندارد، بلکه ارزشهای اساسی انسانی نیز تضعیف شده است. در ادامه این بیانیه آمده است که طالبان علاوه بر کنترل رسانهها، خبرنگاران را بازداشت، تهدید و در مواردی شکنجه کردهاند. این نهاد همچنین از تغییر موضع برخی مالکان رسانهها انتقاد کرده و گفته است که شماری از آنان که پیشتر مدافع آزادی بیان بودند، اکنون به توجیهکنندگان سیاستهای طالبان تبدیل شدهاند. در همین حال، ریچارد بنت نیز اعلام کرده است که در حال حاضر دستکم چهار خبرنگار و کارمند رسانهای در زندان طالبان بهسر میبرند و خواستار آزادی فوری آنان شده است.
قتل فجیع یک زن جوان در غور؛ لتوکوب و آب جوش جان فرزانه را گرفت
فرخنده: یک زن ۱۸ ساله بهنام فرزانه در ولسوالی پسابند ولایت غور بهگونهای فجیع به قتل رسیده است؛ گزارشها نشان میدهد که او پس از لتوکوب شدید و ریختن آب جوش جان باخته و چند عضو خانواده شوهرش در این رویداد متهم هستند. بر اساس اطلاعات اولیه، این رویداد در قریه جبیر ولسوالی پسابند رخ داده و فرزانه که تنها یک سال از ازدواجش میگذشت و مادر یک کودک خردسال بود، در نتیجه خشونت شدید خانوادگی جان خود را از دست داده است. منابع میگویند آثار لتوکوب شدید و سوختگی ناشی از آب جوش بر بدن او وجود داشته است. گزارشها حاکی است که شش تن، از جمله شوهرش—که بهعنوان داکتر محبالله معرفی شده—بههمراه دو پسر، همسر اول و دو دخترش، در این قتل دست داشتهاند. گفته میشود این افراد بهصورت گروهی در این خشونت مرگبار علیه فرزانه نقش داشتهاند. تا کنون جزئیات رسمی از سوی نهادهای مسئول درباره بازداشت یا پیگرد این افراد منتشر نشده است. این رویداد بار دیگر نگرانیها درباره تداوم خشونتهای خانوادگی و نبود سازوکارهای حمایتی مؤثر برای زنان در افغانستان را برجسته میکند. بسیاری از موارد مشابه، بهویژه در مناطق دوردست، یا ثبت نمیشود یا بدون پیگیری جدی باقی میماند. قتل فرزانه در حالی رخ میدهد که فعالان حقوق زن بارها هشدار دادهاند خشونتهای خانوادگی در نبود حمایتهای قانونی و اجتماعی، به یکی از تهدیدهای جدی برای زنان در کشور تبدیل شده است.