زنان افغانستان از ترامپ خواستند توافقنامه صلح با طالبان را لغو کند
فرخنده: جمعی از زنان افغانستان در نامهای سرگشاده به دونالد ترامپ، رئیسجمهور منتخب ایالات متحده، خواستار لغو توافقنامه صلح آمریکا با طالبان شدند. آنان این توافق را عامل سرکوب زنان، تشدید بحران انسانی و گسترش تروریسم در افغانستان و منطقه دانستهاند. در این نامه آمده است که طالبان پس از بازگشت به قدرت، سرکوب زنان و اقلیتها، کوچهای اجباری، ترورهای هدفمند و تضعیف آزادی رسانهها را شدت بخشیدهاند. همچنین این زنان تأکید کردهاند که این توافقنامه، بحران مهاجرت و بیثباتی در منطقه را نیز افزایش داده است. آنان از ترامپ خواستهاند تا رهبران طالبان را به محاکمه بکشاند، فشارهای دیپلماتیک را بر این گروه افزایش دهد و از یک دولت منتخب و نهادهای مدنی در افغانستان حمایت کند. پس از امضای این توافق در سال ۲۰۲۰ و بازگشت طالبان به قدرت، محدودیتهای شدیدی بر حقوق اساسی زنان وضع شد که شامل منع آموزش دختران بالاتر از صنف ششم، محدودیت در اماکن عمومی، و سرکوب آزادیهای فردی است.
محدودیت بر کار زنان افغانستان، ۶۰۰ هزار تن را از کمک محروم کرد
فرخنده: کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهجویان اعلام کرده است که محدودیتهای طالبان بر کار زنان و مشکلات اداری باعث شدهاند تا ۶۰۰ هزار نفر در ماه اکتبر از دریافت کمکهای ضروری محروم شوند. این افراد اکنون در آستانه فصل زمستان بدون حمایت لازم قرار دارند. این سازمان همچنین از کمبود بودجه ۳۴ میلیون دلاری خبر داده و تأکید کرده است که این مبلغ برای جلوگیری از پیامدهای شدید انسانی در زمستان پیشرو حیاتی است. با وجود این چالشها، این نهاد توانسته است به هزاران نفر از آسیبدیدگان رویدادهای طبیعی در کشور کمکهای اولیه شامل سرپناه اضطراری و لوازم بهداشتی ارائه کند. در همین حال، فدراسیون بینالمللی صلیب سرخ نیز گزارش داده است که ۲۳.۷ میلیون نفر در افغانستان به کمکهای فوری بشردوستانه نیاز دارند. این سازمان بحران انسانی در افغانستان را پیچیده توصیف کرده و عواملی نظیر رویدادهای طبیعی، تغییرات اقلیمی، بیجاشدگان داخلی، ناامنی غذایی، و ضعف خدمات بهداشتی را از دلایل اصلی این وضعیت بحرانی عنوان کرده است.
شنبههای ارغوانی خواستار تحقیق ملل متحد درباره حمله به خانقاه نهرین شد
فرخنده:جنبش شنبههای ارغوانی، در واکنش به حمله به خانقاه زیارتگاه «سید پادشاه آغا» در نهرین ولایت بغلان، از ملل متحد درخواست کرد تا تحقیقی مستقل و بیطرف در این زمینه انجام دهد. در بیانیه این جنبش آمده است که این حمله نشاندهنده عدم تأمین امنیت فکری و فیزیکی شهروندان افغانستان توسط طالبان است و بهنوعی یادآور حملات مشابه گروه طالبان در اماکن مذهبی طی ۲۰ سال گذشته است. بر اساس ادعای جنبش، طالبان پیشتر حضور صوفیان در این خانقاه را محدود و آنان را به دلیل «تضاد با احکام دینی» تهدید کرده بودند. این حمله که در شام پنجشنبه، اول قوس، رخ داد، منجر به کشته شدن ۱۰ نفر از اعضای طریقت صوفیه شد که در حال ذکر در خانقاه بودند. طالبان این رویداد را «مرموز» توصیف کردهاند و تاکنون هیچ گروهی مسئولیت این حمله را برعهده نگرفته است. ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور افغانستان، این رویداد را تأسفبار خواند و بر لزوم حفاظت از اقلیتهای مذهبی و تضمین حق عبادت آزادانه برای همه مردم افغانستان تأکید کرد.
کاردار سفارت آمریکا: محدودیتهای طالبان زنان را از آینده افغانستان محروم میکند
فرخنده: کرن دیکر، کاردار سفارت ایالات متحده آمریکا برای افغانستان که از دوحه فعالیت میکند، در پیامی به مناسبت هفته بینالمللی آموزش به شدت از محدودیتهای طالبان علیه زنان و دختران افغان انتقاد کرد. وی در برگه ایکس (توئیتر سابق) خود تأکید کرد که این محدودیتها نه تنها حقوق اساسی زنان را نقض میکند، بلکه آینده افغانستان را نیز به خطر میاندازد. خانم دیکر در پیام خود اعلام کرد که ایالات متحده متعهد به حمایت از حق دسترسی برابر به آموزش در افغانستان است و اظهار داشت: «افغانستان بدون مشارکت زنان نمیتواند به خودکفایی و پیشرفت دست یابد.» بیش از سه سال است که طالبان دسترسی دختران به آموزش بالاتر از دوره ابتدایی را ممنوع کردهاند. این اقدام که میلیونها دختر افغان را از تحصیل باز داشته است، با واکنشهای گسترده بینالمللی مواجه شده و به نماد بارز سرکوب حقوق زنان تحت حاکمیت طالبان تبدیل شده است. کرن دیکر با تأکید بر اهمیت آموزش، از جامعه جهانی خواست تا تلاشهای خود را برای حمایت از حق تحصیل دختران افغان افزایش دهد. وی همچنین اشاره کرد که بدون بهرهگیری از تواناییها و مشارکت زنان، افغانستان نمیتواند از چرخه وابستگی به کمکهای بینالمللی خارج شود و به توسعه پایدار دست یابد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که هفته بینالمللی آموزش فرصتی برای جلب توجه به اهمیت برابری در دسترسی به آموزش در سراسر جهان فراهم کرده است. وضعیت کنونی زنان و دختران در افغانستان، هشداری برای جامعه جهانی است تا با اقدامات جدیتر، از حقوق بنیادین زنان افغان حمایت کند و برای تغییر این وضعیت تلاش نماید.
مستند «شلیک به صدای آزادی» صدای مبارزات زنان افغانستان را به جشنواره بینالمللی آمستردام رساند
فرخنده: مستند تکاندهنده و تأثیرگذار «شلیک به صدای آزادی» که به روایت مبارزات زنان افغانستان در برابر سرکوب و تبعیض میپردازد، در جشنواره بینالمللی فیلم آمستردام (IDFA) به نمایش درآمد. این جشنواره که یکی از معتبرترین رویدادهای سینمای مستند جهان است، امسال میزبان دهها فیلم از سراسر جهان است و مستند «شلیک به صدای آزادی» نیز در رقابتهای این دوره حضور دارد. این مستند به ابتکار رشمین جوینده و نسترن نستو، از اعضای اتحاد فعالان حقوق بشر، ساخته شده است. تصویربرداری آن توسط زینب انتظار، مستندساز افغان، انجام شده که روایت تصویری آن را به یکی از قدرتمندترین بازتابهای مقاومت زنان افغانستان در برابر ظلم و «طالبانیزم» تبدیل کرده است. مستند «شلیک به صدای آزادی» نمادی از ایستادگی زنان افغانستان در برابر سرکوب و تبعیض جنسیتی است و نشان میدهد که صدای حقطلبی آنها، حتی در دشوارترین شرایط، خاموش نمیشود. این اثر، پیام قدرت، شجاعت، و امید را به جهانیان مخابره کرده و به عنوان نمایندهای از ایستادگی زنان افغان، افتخارآفرینی در عرصه بینالمللی را دنبال میکند. جشنواره بینالمللی فیلم آمستردام از تاریخ ۲۴ عقرب تا ۴ قوس برگزار میشود و هر ساله به نمایش و رقابت آثار مستند برجسته از سراسر جهان میپردازد. امسال نیز حضور مستند «شلیک به صدای آزادی» در این رویداد، فرصتی ارزشمند برای بازتاب صدای زنان افغانستان در سطح جهانی فراهم کرده است. این مستند نه تنها به عنوان یک اثر هنری، بلکه به عنوان سندی از عدالتخواهی زنان افغانستان شناخته میشود و یادآور این پیام است که مبارزات آنان همچنان ادامه دارد. رشمین جوینده و نسترن نستو با این اثر، قدرت هنر را برای بازگو کردن داستانهایی از شجاعت و مقاومت به نمایش گذاشتهاند.
زنگ خطر برای جامعه جهانی؛ حذف صدای زنان افغانستان ادامه دارد
فرخنده: استیفن رودریکس، نماینده مقیم برنامه توسعه سازمان ملل متحد در افغانستان، از جامعه بینالمللی خواست تا به وضعیت بحرانی زنان و دختران این کشور توجه بیشتری داشته باشد. او تأکید کرد که حمایت فوری و مؤثر از حقوق زنان در افغانستان ضروری است. آقای رودریکس در گفتوگو با یک رسانه ژاپنی، به قانون اخیر طالبان که پوشش اجباری صورت برای زنان در اماکن عمومی را الزامی میکند، اشاره کرد و گفت: «سرکوبها ممکن است همچنان بدتر شود. این محدودیتها، چهره و صدای زنان را از جامعه حذف میکند و نشان میدهد که صدای آنها نباید در اماکن عمومی شنیده شود.» وی این وضعیت را بخشی از یک برنامه سیستماتیک برای کاهش نقش زنان در جامعه افغانستان دانست. رودریکس اظهار داشت که با وجود بحران جاری، کمکهای بینالمللی به افغانستان از سال ۲۰۲۱ بهطور قابل توجهی کاهش یافته است. او اعلام کرد که بودجه تخصیصیافته برای حمایت از زنان و فراهم کردن محیطهایی که در آنها بتوانند کار و از زندگی خود حمایت کنند، امسال به کمتر از نصف نیاز واقعی رسیده است. نماینده سازمان ملل با اشاره به تمرکز جامعه بینالمللی بر بحرانهایی مانند جنگ در اوکراین، درگیریهای غزه، و وضعیت لبنان، هشدار داد که افغانستان نباید فراموش شود. او گفت: «ما اهمیت غزه، اوکراین، لبنان و سایر مناطق را درک میکنیم. اما اگر از آنچه در افغانستان میگذرد غافل شویم و این کشور همچنان یک دولت شکننده باقی بماند، در پنج سال آینده به نقطهای بازخواهیم گشت که کارمان را از آنجا آغاز کرده بودیم.» رودریکس تأکید کرد که بدون توجه فوری و افزایش کمکها، وضعیت زنان افغانستان وخیمتر خواهد شد. او از جامعه جهانی خواست تا با تخصیص منابع بیشتر، از حقوق و زندگی زنان افغانستان حمایت کرده و مانع از تداوم روند محدودیتها شود. این مقام سازمان ملل هشدار داد که در صورت ادامه بیتوجهی، افغانستان نه تنها برای مردم خود، بلکه برای امنیت و ثبات منطقه و جهان نیز تهدیدی جدی خواهد شد.
نیلا ابراهیمی، دختر ۱۷ سالهی افغانستانی، برنده جایزه بینالمللی صلح کودکان شد
فرخنده: نیلا ابراهیمی، فعال نوجوان اهل افغانستان، جایزه معتبر بینالمللی صلح کودکان را از سوی مؤسسه «حقوق کودکان» به دست آورد. این جایزه در ( ۲۹ عقرب) در مراسمی که همزمان با بیستمین سالگرد تأسیس این نهاد در آمستردام هالند برگزار شد، به او اهدا گردید. نیلا در میان ۱۶۵ نامزد از ۴۷ کشور جهان این جایزه را کسب کرد. این جایزه به پاس تلاشهای او در رهبری جنبشهای اجتماعی و الهامبخشی به دیگر دختران افغانستان برای مبارزه با بیعدالتی و مطالبه حقوقشان به او تعلق گرفته است. نیلا پس از دریافت جایزه گفت: «برنده شدن جایزه صلح بینالمللی کودکان به این معنا است که صدای زنان و دختران افغان در سراسر جهان طنینانداز خواهد شد. همهی ما باید در تاریکترین زمانها به آنها قدرت و امید بدهیم.» مؤسسه حقوق کودکان نیلا را به دلیل رهبری یک جنبش اعتراضی موسیقی و فعالیتهای بینالمللیاش تقدیر کرد. این نهاد در بیانیهای اعلام کرد: «تلاشهای شجاعانهی این جوان پیشگام برای دفاع از حقوق دختران افغانستان، او را بهعنوان منبع الهام واقعی شناسانده است و پیامی از امید برای دیگر جوانان در سراسر جهان ارائه میدهد.» مارک دولارت، مؤسس و رئیس بنیاد حقوق کودکان، در سخنان خود با اشاره به شرایط دشوار زنان و دختران افغانستان گفت: «زنان و دختران در سراسر افغانستان در حال حاضر با ظلم غیرقابل تحملی روبهرو هستند. ممنوعیت آموزش بالاتر از دوره ابتدایی منجر به محرومیت حیرتآور ۲.۵ میلیون دختر در افغانستان از مکتب شده است. کار الهامبخش نیلا برای ارائهی صدایی که در سراسر جهان شنیده میشود، او را به برندهی واقعا شایستهی بیستمین جایزه بینالمللی صلح امسال تبدیل میکند.» جایزه امسال توسط توکل عبدالسلام کرمان، برنده جایزه صلح نوبل، به نیلا ابراهیمی اهدا شد. این سنت هرساله، تأکید بر اهمیت تلاشهای برندگان در ایجاد تغییرات مثبت جهانی دارد. فعالیتهای نیلا ابراهیمی نه تنها برای دختران افغانستان بلکه برای جوانان سراسر جهان پیامی از امید و شجاعت را به همراه دارد. این جایزه تأییدی بر نقش تأثیرگذار او در دفاع از حقوق انسانی است.
مستند «نان و گل سرخ»: روایت مقاومت زنان افغانستان از طریق هنر و حقیقت
فرخنده: مستند جدید «نان و گل سرخ» که به بررسی مبارزات زنان افغانستان برای حقوق انسانیشان پس از بازگشت طالبان به قدرت در آگوست ۲۰۲۱ میپردازد، قرار است روز جمعه از طریق اپل تیوی منتشر شود. این اثر، به کارگردانی صحرا مانی و با تهیهکنندگی ملاله یوسفزی و جنیفر لارنس، داستان تلاش سه زن افغانستان برای بازپسگیری آزادیها و خودمختاریشان را روایت میکند. جنیفر لارنس، بازیگر مطرح و همتهیهکننده این مستند، در مصاحبهای با تلویزیون سیبیاس به چالشهایی که برای حضور در این پروژه با آن روبهرو بوده، اشاره کرد. او گفت: «خانواده و دوستانم من را از حضور در این پروژه منع کردند. این کار خطرناک است، اما وضعیت ۲۰ میلیون زن در افغانستان بحرانی است و نیازمند توجه جهانی است.» لارنس، که در انتظار تولد دومین فرزندش است، در کنار صحرا مانی و ملاله یوسفزی تأکید کرد که این پروژه فراتر از یک موضوع سیاسی است و جنبهای عمیقاً انسانی دارد. او افزود: «همیشه انتقاداتی وجود دارد، اما این مستند درباره حقوق انسانها است. هدف ما این است که صدای زنان افغانستان را به گوش جهان برسانیم و دولتها را برای مقابله با آپارتاید جنسیتی تحت فشار قرار دهیم.» ملاله یوسفزی، برنده جایزه نوبل و یکی از فعالان برجسته حقوق زنان، در این مستند نقش همتهیهکننده را ایفا کرده است. او در این گفتگو از اهمیت این مستند بهعنوان ابزاری برای افزایش آگاهی عمومی سخن گفت و افزود که شرایط زنان افغانستان، بهویژه در زمینه آموزش، نیازمند اقدامی فوری و قاطع است. «نان و گل سرخ» در حالی منتشر میشود که زنان افغانستان تحت شدیدترین سرکوبهای تاریخ خود به سر میبرند. از محرومیت از تحصیل و کار گرفته تا محدودیتهای گسترده در زندگی عمومی، این مستند تلاش دارد تا صدای زنانی را به گوش جهان برساند که هر روز برای بقای حقوق انسانی خود مبارزه میکنند. این اثر در آستانه روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنانمنتشر میشود، که همزمانی آن پیام قدرتمندی درباره اهمیت مقابله با نقض حقوق زنان در هر گوشه جهان دارد. مستند «نان و گل سرخ» نهتنها به روایت دشواریها و چالشهای زنان افغانستان میپردازد، بلکه نشاندهنده قدرت مقاومت و امید آنها نیز هست. این پروژه تأکیدی است بر اینکه زنان افغانستان نیازمند حمایت جامعه بینالمللیاند و جهانیان باید این بحران انسانی را جدی بگیرند.
زنان افغانستان زیر فشار قانون امر به معروف طالبان: محدودیتهای فزاینده و سرکوب آزادیها
فرخنده: سه ماه پس از اجرای قانون تازه امر به معروف و نهی از منکر طالبان، زندگی زنان و دختران افغانستان با محدودیتهای بیسابقهای روبهرو شده است. بر اساس آمارهای وزارت امر به معروف طالبان، در این مدت ۳۸ نفر، از جمله هفت زن، در ولایتهای مختلف به اتهامهایی مانند جادوگری و فساد اخلاقی بازداشت شدهاند. این قانون که در ۴ فصل و ۳۵ ماده تدوین شده، محدودیتهای سنگینی بر زنان و دختران وضع کرده است. از جمله این محدودیتها، ممنوعیت آوازخوانی زنان، نظارت شدید بر پوشش آنان و حتی ممانعت از حضورشان در فضاهای عمومی است. زنان افغانستانمیگویند قانون امر به معروف به ابزاری برای سرکوب آزادیهای فردی و اجتماعی آنها تبدیل شده است. طوبا عطایی، فعال حقوق زنان، درباره تأثیرات این قانون میگوید: > «محتسبان به طور مداوم در امور روزمره مردم مداخله میکنند و به بهانههای واهی، آزادیهای فردی را محدود میکنند. بازداشتهای بیدلیل و ایجاد فضای ترس، نقض آشکار حقوق بشر و آزادیهای اساسی است.» بر اساس گزارشهای محلی، بازداشتهای خودسرانه توسط محتسبان در ولایتهایی چون کابل، بلخ، فراه و کندهار روزبهروز افزایش یافته است. برخی شهروندان میگویند که محتسبان نه تنها زنان را از جادهها جمعآوری و بازداشت میکنند، بلکه دخالتهای خود را به رسانهها و دیگر بخشهای اجتماعی نیز گسترش دادهاند. با وجود انتقادهای گسترده داخلی و بینالمللی، رهبران طالبان بر اجرای کامل این قانون اصرار دارند. این در حالی است که سازمانهای حقوق بشری و نهادهای بینالمللی بارها خواستار لغو این قانون شدهاند. محدودیتهای ناشی از قانون امر به معروف و نهی از منکر، اثرات گستردهای بر زندگی روزمره زنان و دختران افغانستانداشته است. بسیاری از آنان مجبور به ترک تحصیل یا کار شدهاند و از حضور در فضاهای عمومی اجتناب میکنند. فعالان حقوق بشر هشدار دادهاند که این قوانین به تشدید فضای ترس، انزوای اجتماعی و بحران روانی در میان زنان منجر شده است. این وضعیت نشاندهنده تداوم سرکوب سیستماتیک زنان در افغانستان است؛ سرکوبی که جامعه جهانی هنوز نتوانسته برای توقف آن اقدامی مؤثر انجام دهد.
کودکان افغانستان در سایه بحران: نبرد برای آموزش، بهداشت و حقوق اساسی
فرخنده: همزمان با روز جهانی کودک، اتحادیه اروپا در بیانیهای به تعهد خود برای حمایت از کودکان افغانستان در زمینههای آموزش، بهداشت و حفاظت تأکید کرد. کودکان افغانستان در میان بحرانهای انسانی و اقتصادی عمیق با چالشهای روزافزونی مواجهاند. محرومیت از آموزش، محدودیت در دسترسی به خدمات بهداشتی و شرایط اجتماعی شکننده، چشمانداز آینده این نسل را تیره کرده است. سیاستهای سختگیرانه طالبان، بهویژه در زمینه حقوق زنان و دختران، این بحران را تشدید کرده و اتحادیه اروپا در تلاش است با حمایتهای انسانی و آموزشی، از آسیبپذیرترین اقشار این جامعه، بهویژه کودکان، حفاظت کند. دفتر اتحادیه اروپا در افغانستان در پیامی که در رسانه اجتماعی اکس منتشر شد، کودکان را «آینده افغانستان» توصیف کرده و بر ضرورت حفاظت و حمایت از این نسل تأکید ورزید. این بیانیه نشاندهنده نگرانی اتحادیه اروپا نسبت به وضعیت کودکان افغان در بحبوحه بحران انسانی عمیق در این کشور است. «اتحادیه اروپا در کنار مردم افغانستان، بهویژه کودکان و مادران، ایستاده است.» این اتحادیه، با وجود محدودیتهای ناشی از سیاستهای طالبان، به ارائه کمکهای حیاتی برای کودکان و خانوادههای افغان ادامه داده است. سیاستهای سختگیرانه طالبان، بهویژه در زمینه آموزش و حقوق زنان و دختران، چالشهای جدی را برای دسترسی کودکان به آموزش و خدمات ضروری ایجاد کرده است. اتحادیه اروپا از طریق اجرای برنامههای مختلف، تلاش کرده تا حمایت مستمر خود را برای گروههای آسیبپذیر در افغانستان، از جمله کودکان، فراهم کند. این حمایتها شامل تأمین منابع آموزشی، ارائه خدمات بهداشتی اولیه، و حفاظت از کودکان در برابر خشونت و سوءاستفاده است. روز جهانی کودک، که هر سال در ۲۰ نوامبر گرامی داشته میشود، فرصتی برای برجستهسازی اهمیت رفاه و حقوق کودکان در سراسر جهان است. با این حال، کودکان افغانستان همچنان با مشکلات متعددی مواجهاند. این مشکلات شامل محدودیت در دسترسی به آموزش، کمبود خدمات بهداشتی، و تأثیرات شدید بحران اقتصادی و اجتماعی کشور میشود. اتحادیه اروپا با انتشار این بیانیه، بر ادامه تلاشهای خود برای کمک به نسل جوان افغانستان، حتی در شرایط دشوار کنونی، تأکید کرد. این رویکرد نشاندهنده تعهد پایدار این اتحادیه به حمایت از حقوق و رفاه کودکان در سراسر جهان است.