سازمان ملل و اتحادیه اروپا: طالبان باید به بنت دسترسی بدهد
فرخنده: پیتر استانو، سخنگوی اتحادیه اروپا، در واکنش به تصمیم طالبان مبنی بر ممنوعیت سفر ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، اظهار نگرانی کرده و از طالبان خواسته است که در این تصمیم تجدیدنظر کنند. آقای استانو در پستی در شبکه اجتماعی اکس تصریح کرده است که اتحادیه اروپا به شدت از این تصمیم طالبان «متاسف» است و بر لزوم همکاری کامل با گزارشگر ویژه تأکید کرده است. او افزود: «طالبان باید به ریچارد بنت اجازه دهند تا بدون هیچگونه مانعی به افغانستان دسترسی داشته باشد، گزارش تهیه کند و مستندات لازم را جمعآوری کند.» سخنگوی اتحادیه اروپا همچنین به اهمیت ماموریت گزارشگر ویژه حقوق بشر در جهت دستیابی به صلح در افغانستان اشاره کرد و تأکید نمود که این ماموریت برای بررسی وضعیت حقوق بشری در این کشور ضروری است. این واکنش از سوی اتحادیه اروپا در حالی مطرح میشود که روز گذشته استفان دوجاریک، سخنگوی دبیرکل سازمان ملل متحد، در یک نشست خبری تصریح کرد که گزارشگران ویژه سازمان ملل کلیدی در ساختار حقوق بشری هستند و حتی در صورت منع سفر، قادر به ارائه گزارش خواهند بود. دوجاریک افزود: «برای ما وجود گزارشگران ویژه که کاملاً از دبیرکل مستقل هستند ضروری است. این گزارشگران راههای دیگر برای تهیه گزارشهای دقیق را میدانند.» ریچارد بنت، که از آوریل ۲۰۲۲ به عنوان گزارشگر ویژه حقوق بشر در افغانستان فعالیت میکند، در پیامی نسبت به تصمیم طالبان مبنی بر منع سفر خود واکنش نشان داده و تأکید کرده است که به مستندسازی موارد نقض حقوق بشر در افغانستان ادامه خواهد داد. او در آخرین گزارش خود به نقض حقوق زنان و اقلیتهای قومی و مذهبی توسط طالبان اشاره کرده و رفتار طالبان با زنان را بهعنوان «جنایت در برابر بشریت» توصیف کرده است. ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، پیشتر در گفتوگو با دویچهوله، ریچارد بنت را متهم به «پروپاگند» علیه طالبان کرده و اعلام نمود که به همین دلیل سفر او به افغانستان ممنوع شده است.
اعمال محدودیتهای شدیدتر برای زنان در قانون جدید طالبان
فرخنده: طالبان اخیراً قانون جدیدی تحت عنوان «قانون امر به معروف» را تصویب کردهاند که به طور قابل توجهی محدودیتهای بیشتری بر حقوق و آزادیهای زنان وضع میکند و به محتسبان امر به معروف اجازه میدهد تا افراد را تهدید و زندانی کنند. بر اساس این قانون که به تازگی از سوی رهبر طالبان توشیح شده است، محتسبان صلاحیت دارند که اشخاصی را که به طور علنی عمل منکر انجام میدهند، تهدید و حتی از یک ساعت تا سه روز زندانی کنند. این قانون به محتسبان اجازه میدهد تا افرادی را که نماز جماعت را ترک میکنند، به دادگاه معرفی کرده و جزای دیگری را تعیین کنند. یکی از بخشهای مهم این قانون به حقوق زنان مربوط میشود. طبق قانون جدید، شنیدن صدای زنان نامحرم حرام اعلام شده و پوشاندن کامل صورت زنان به عنوان یک الزام ضروری ذکر شده است. علاوه بر این، زنان موظف هستند که از لباسهای نازک و کوتاه پرهیز کنند و باید بدن و صورت خود را از مردان نامحرم پنهان کنند. همچنین، زنان مسلمان از دیدار با زنان «کافر» و مردان بالغ بیگانه منع شدهاند. این قانون همچنین نشر عکسهای جاندار را ممنوع اعلام کرده است. این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که طالبان در سه سال گذشته محدودیتهای شدیدی بر حقوق و آزادیهای زنان و دختران وضع کردهاند. ریچارد بنت، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، رفتار طالبان در برابر زنان را به عنوان اپارتاید جنسیتی توصیف کرده است. قرار است در اکتبر امسال، کشورهای عضو ملل متحد جلسهای برای بررسی گنجاندن اپارتاید جنسیتی در کنوانسیون جنایت علیه بشریت برگزار کنند. این قانون به دنبال گزارشهایی مبنی بر وضعیت دشوار زنان در زندانهای طالبان منتشر شده است. به گفته یک مقام زندانهای طالبان، حداقل دو هزار زن در این زندانها به اتهاماتی مانند فرار از منزل و سرقت زندانی هستند. در سه سال گذشته، طالبان دهها زن فعال را بازداشت کرده و در برخی موارد، زنان فعال به سوء رفتار و تجاوز جنسی از سوی نگهبانان زندانها متهم شدهاند. در این مدت، طالبان همچنین دهها زن را به اتهامهای مختلفی مانند زنا در ملأ عام شلاق زده و حداقل ۳۷ نفر را به سنگسار محکوم کردهاند.
دیدبان حقوق بشر: ممنوعیت سفر ریچارد بنت به افغانستان «شرمآور» است
فرخنده: دیدبان حقوق بشر در واکنش به تصمیم طالبان مبنی بر منع سفر ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، این اقدام را «شرمآور» خوانده است. الین پیرسون، مدیر آسیایی دیدبان حقوق بشر، در نوشتهای در توییتر (اکس) اظهار داشت که با توجه به «بیتوجهی کامل» طالبان به حقوق بشر، چنین تصمیمی تعجبآور نیست. پیرسون همچنین تأکید کرد که این ممنوعیت باید عزم جامعه بینالمللی را برای مستندسازی و پاسخگویی به تخلفات حقوق بشری در افغانستان تقویت کند. این تصمیم طالبان واکنشهای تند و گستردهای را به دنبال داشته است. ریچارد بنت روز گذشته در بیانیهای اعلام کرد که با وجود منع سفر به افغانستان، تعهد او به مردم این کشور همچنان پابرجا است.
رافایلا آیودیس پایان ماموریتش را اعلام کرد؛ بوسکوویچ پوهر ویرانیکا کاردار جدید اتحادیه اروپا در کابل
فرخنده: رافایلا آیودیس، کاردار اتحادیه اروپا در افغانستان، در دیداری با عباس ستانکزی، معاون وزارت خارجه زیر اداره طالبان، از پایان ماموریت دو سالهاش در این کشور خبر داد. بر اساس خبرنامه وزارت خارجه طالبان، خانم آیودیس اعلام کرد که پس از اتمام ماموریتش، نخست به دوحه خواهد رفت تا با شماری از سفیران و کارداران سفارتهای مختلف در مورد وضعیت افغانستان گفتگو کند. سپس، وی به بروکسل، مقر اتحادیه اروپا، خواهد رفت تا با مقامهای ارشد کشورهای اروپایی درباره وضعیت افغانستان مذاکرات مفصلی داشته باشد. در این خبرنامه همچنین آمده است که بوسکوویچ پوهر ویرانیکا به عنوان کاردار جدید اتحادیه اروپا در کابل منصوب شده است. تا کنون، اتحادیه اروپا درباره این تغییرات اظهارنظری نکرده است. طی دو سال ماموریت خانم آیودیس، افغانستان تحت حاکمیت طالبان در زمینه حقوق بشر، بحران بشری و مشروعیت سیاسی پیشرفتهای قابل توجهی نداشته است. طالبان به درخواستهای بینالمللی توجهی نکرده و محدودیتهای بیشتری بر حقوق و آزادیهای زنان و دختران وضع کردهاند. در حال حاضر، هیچ یک از سازمانهای جهانی و کشورها به شمول سازمان ملل، طالبان را به رسمیت نشناختهاند، اما برخی کشورها در طی سه سال حاکمیت طالبان، کاردارهایی در سفارتهای خود برای افغانستان گماشتهاند که بیشتر ماموریتهایشان را از کشورهای سومی پیش میبرند.
صندوق جمعیت سازمان ملل متحد: افغانستان به ۱۸ هزار قابله نیاز فوری دارد
فرخنده: صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در گزارشی تازه اعلام کرده است که افغانستان به صورت فوری به ۱۸ هزار قابله نیاز دارد. این نهاد بینالمللی تأکید کرده است که حضور این تعداد قابله میتواند حدود ۹۰ درصد از نیازهای بهداشتی اساسی زنان باردار، مادران، نوزادان و نوجوانان را تأمین کند. گزارش صندوق جمعیت سازمان ملل به این نکته اشاره دارد که نبود قابلههای کافی در افغانستان جان زنان و دختران را به خطر میاندازد و استقلال بدنی آنان را تضعیف میکند. افغانستان به دلیل بالا بودن نرخ مرگ و میر مادران یکی از کشورهایی با وضعیت بحرانی در این زمینه است. به گفته این نهاد، هر ساعت یک زن به دلیل عوارض ناشی از بارداری و زایمان جان خود را از دست میدهد و بسیاری از این مرگها با مراقبتهای کافی توسط قابلههای ماهر قابل پیشگیری هستند. صندوق جمعیت سازمان ملل همچنین بر تأثیرات منفی محدودیتهای طالبان بر کار زنان و محدودیت در سفر بدون محرم تأکید کرده و این وضعیت را تهدیدی جدی برای نسل آینده افغانستان دانسته است. در حال حاضر، طالبان مکتبهای دخترانه بالاتر از صنف ششم را بسته و حضور دختران و زنان در دانشگاهها را ممنوع کردهاند. در پایان، این نهاد به نیاز جهانی به حدود ۹۰۰ هزار قابله دیگر اشاره کرده و بر اهمیت تأمین این منابع انسانی در سطح جهانی تأکید کرده است.
طالبان یک زن را در حضور مردم 35 شلاق زدند
فرخنده: دادگاه عالی طالبان امروز اعلام کرد که یک زن را به اتهام «زنا» شلاق زده است. بر اساس خبرنامه این دادگاه، زن مذکور ۳۵ شلاق خورده و به دو سال حبس محکوم شده است. براساس گزارش آمو که در چهارم اسد امسال منتشر شد، دادگاه عالی طالبان در نزدیک به سه سال گذشته، ۳۷ نفر را به سنگسار و ۱۷۶ نفر را به اتهامهای مختلف محاکمه کرده است. علاوه بر این، طالبان در این مدت ۵۸۷ نفر، از جمله ۱۰۶ زن، را به شلاق زدهاند. پس از بازگشت طالبان به قدرت، این گروه در تاریخ ۲۸ عقرب ۱۴۰۱ شلاق زدن افراد به بهانههای مختلف در ملأعام را آغاز کردند.
طالبان مانع ورود گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل به افغانستان شدند
فرخنده: طالبان ورود ریچارد بنت، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل در امور افغانستان، به این کشور را ممنوع کردهاند. به گزارش منابع دیپلماتیک، طالبان مانع ورود آقای بنت به افغانستان شدهاند. ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، در گفتوگو با رسانههای محلی تأکید کرده است که دلیل این اقدام، ارائه گزارشهای نادرست درباره وضعیت حقوق بشر در افغانستان از سوی ریچارد بنت است. ریچارد بنت تا کنون واکنشی رسمی به این موضوع نشان نداده است. وی پس از بازگشت طالبان به قدرت، بهعنوان گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل در امور افغانستان منصوب شد و بهطور مداوم درباره نقض حقوق بشر توسط طالبان گزارشهایی ارائه کرده است. طالبان این گزارشها را رد کردهاند.
فقر شدید: مادری دو دخترش را برای فروش گذاشته است
فرخنده: در یک حادثه تاسفبار در ننگرهار، یک مادر در اثر مشکلات اقتصادی شدید و افزایش فقر، تصمیم به فروش دو دختر کوچکش گرفته است. رحمینه، مادر این دو دختر، به روزنامه ۸صبح گفته که شوهرش اخیراً در نتیجه یک حادثه ترافیکی به شدت زخمی شده و پس از آن فلج شده است. او افزود که خانوادهاش شامل ۱۰ عضو بوده و در منطقهای فقیرنشین در ناحیه ششم شهر جلالآباد، مرکز ننگرهار زندگی میکنند. رحمینه توضیح داد که ۵۰۰ هزار افغانی برای درمان شوهرش هزینه کرده و اکنون با مشکلات اقتصادی و مالی زیادی مواجه است. او از طالبان و تاجران خواسته است که به مشکلات مالی او رسیدگی کنند تا مجبور به فروش دخترانش نشود. وی اظهار داشت که چندین بار به ادارههای کمککننده طالبان مراجعه کرده، اما تاکنون نتایجی به دست نیاورده است. طالبان در این مورد هنوز واکنشی نشان نداده است. این حادثه در شرایطی رخ داده که فقر در افغانستان به شکل بیسابقهای افزایش یافته و بسیاری از شهروندان کشور با مشکلات اقتصادی شدید دست و پنجه نرم میکنند. روز گذشته، صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در گزارش نیمه اول سال ۲۰۲۴ خود اعلام کرد که دستکم ۲۳.۷ میلیون نفر، از جمله ۱۲.۳ میلیون کودک در افغانستان، به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند. این وضعیت بحرانزا نشاندهنده نیاز فوری به اقدامات موثر برای کمک به خانوادههای آسیبدیده و کاهش فقر در افغانستان است.
فراخوان یونما برای صلح و احترام به حقوق بشر در افغانستان
فرخنده: رزا اوتنبایوا، رئیس دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما)، به مناسبت روز جهانی یادبود قربانیان تروریسم و بزرگداشت قربانیان اعمال خشونت مبتنی بر مذهب، از مردم افغانستان یاد کرد و ابراز امیدواری کرد که شهروندان این کشور از حقوق انسانی خود بهرهمند شوند. در بیانیهای که یوناما در این روز منتشر کرد، به نقل از اوتنبایوا آمده است: «شمار زیادی از مردم افغانستان در چند دهه گذشته قربانی خشونتها و تروریسم شدهاند. ما با این روزها از همه افغانهایی که در طول این سالها جانهای خود یا عزیزانشان را از دست دادهاند، یادبود میکنیم و امیدواریم که این رنجها با بهرهمندی کامل از حقوق انسانی آنها پایان یابد.» اوتنبایوا همچنین تصریح کرده است که سازمان ملل متحد فراخوانی را برای تقویت گفتوگوها بهمنظور ایجاد صلح در افغانستان تحت سلطه طالبان صادر کرده است. وی افزود که سازمان ملل و کشورهای عضو آن به گفتوگو با طالبان در خصوص رعایت حقوق بشر ادامه خواهند داد. سازمان ملل متحد در سال ۲۰۱۷ طی قطعنامهای، ۲۱ آگست را بهعنوان روز جهانی یادبود از قربانیان تروریسم تعیین کرد. همچنین، مجمع عمومی سازمان ملل در سال ۲۰۱۹، ۲۲ آگست را بهعنوان روز جهانی بزرگداشت قربانیان اعمال خشونت براساس مذهب یا عقیده انتخاب کرد. گفتنی است که طالبان در سه سال گذشته بهویژه حقوق زنان و اقلیتهای قومی و مذهبی را بهطور گسترده نقض کرده و در دوران ۲۰ سال جنگ با نیروهای خارجی و نظامیان افغان، مرتکب جنایات جنگی متعددی شدهاند.
۱۹ دانشجوی دختر افغانستان، برای ادامه تحصیل به اسکاتلند رفتند
فرخنده: دولت اسکاتلند در همکاری با نهاد خیریه «لیندا نورگرو» اقدام به انتقال ۱۹ دانشجوی دختر افغانستانی به اسکاتلند کرده است تا این دانشجویان بتوانند در رشته پزشکی ادامه تحصیل دهند. این اقدام پس از آن صورت میگیرد که طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، دسترسی دختران به دانشگاهها را ممنوع کرده است. براساس گزارش دنشنالاسکات، این گروه از دانشجویان روز سهشنبه، ۳۰ اسد، در میدان هوایی ادینبورگ مورد استقبال رسمی قرار گرفتند. جنی گیلروت، وزیر معارف اسکاتلند، با گروهی از دانشآموزان در ادینبورگ به استقبال این دانشجویان آمده و از آنها استقبال کرد. این برنامه انتقال به طور مشترک با نهاد خیریه «لیندا نورگرو» که به یاد لیندا نورگرو، خیریهای که در سال ۲۰۲۰ در افغانستان درگذشت، برگزار شده است. این نهاد در تلاش است تا به دختران افغانستانی که به دلیل وضعیت بحرانی کشورشان قادر به ادامه تحصیل نیستند، فرصتهای آموزشی جدیدی ارائه دهد. دولت اسکاتلند با این اقدام، به دنبال ارائه پشتیبانی و فرصتهای آموزشی به دانشجویان دختر افغانستانی است که به دلیل سیاستهای محدودکننده طالبان، از حق آموزش عالی محروم شده بودند.