نشست برلین: تأکید بر حق آموزش دختران؛ کارزار ملی بهزودی آغاز میشود
فرخنده: دومین نشست گفتمان ملی با حضور دهها چهره سیاسی، اجتماعی و مدنی افغانستان در برلین برگزار شد و اشتراککنندگان با انتقاد از محدودیتهای طالبان، بر حق آموزش دختران تأکید کرده و از راهاندازی یک کارزار ملی خبر دادند. این نشست به میزبانی کمیته صلح افغانستان و با حضور بیش از ۶۰ تن از چهرههای سیاسی، اجتماعی و مدنی افغانستان برگزار شد. بر اساس اعلامیه منتشرشده، «گفتمان ملی، عدالت اجتماعی و فرهنگ مدارا» محورهای اصلی این گردهمایی بوده است. اشتراککنندگان با اشاره به محدودیتهای گسترده علیه زنان و دختران در افغانستان، این اقدامات را «ظلم بزرگ» و دارای پیامدهای جبرانناپذیر برای منافع ملی توصیف کردند. آنان بهویژه نسبت به تداوم محرومیت آموزشی دختران ابراز نگرانی کرده و تعهد سپردند که صدای آنان را در سطح ملی و بینالمللی بلند نگه دارند. در این نشست همچنین بر نقش زنان در توسعه و ثبات جوامع تأکید شد و شرکتکنندگان اعلام کردند که دستیابی به صلح بدون تأمین عدالت ممکن نیست. به گفته برگزارکنندگان، در پایان این نشست تصمیم گرفته شد کارزار ملی با شعار «بگذارید دختران افغان به مکتب بروند» بهزودی راهاندازی شود. این در حالی است که همزمان با برگزاری این نشست، بیش از ۱۶۶۶ روز از بسته ماندن دروازههای مکاتب بهروی دختران بالاتر از صنف ششم در افغانستان میگذرد. طالبان در این مدت، نهتنها به درخواستهای داخلی و بینالمللی برای لغو این محدودیتها پاسخ مثبت ندادهاند، بلکه به گفته نهادهای حقوق بشری، فشارها بر زنان و دختران را نیز افزایش دادهاند. دومین نشست گفتمان ملی در ادامه سلسله نشستهایی برگزار شد که سال گذشته نیز در شماری از شهرهای آلمان و دیگر کشورها با هدف بررسی بحران افغانستان و یافتن راهحلهای سیاسی و اجتماعی برگزار شده بود.
قهرمانی یک دختر افغانستان در پاکستان؛ فرشته خانی مدال طلای بوکس ملی را کسب کرد
فرخنده: فرشته خانی، ورزشکار افغانستان، با شکست تمامی رقیبان خود در مسابقات ملی بوکس پاکستان، مدال طلای این رقابتها را بهدست آورد؛ موفقیتی که در سایه محدودیتهای شدید بر ورزش زنان در افغانستان، برجستهتر شده است. این رقابتها بهتازگی با حضور ورزشکارانی از بیش از ۲۰ ایالت و منطقه پاکستان در شهر حیدرآباد برگزار شد و حدود یک هفته ادامه داشت. فرشته خانی در وزن ۵۰ کیلوگرم به میدان رفت و توانست با شکست تمامی حریفان خود، عنوان قهرمانی و مدال طلا را کسب کند. او با نشر تصاویری در صفحه اینستاگرام خود، این موفقیت را تأیید کرده و از کسب مقام نخست خبر داده است. به گفته منابع ورزشی، خانی در مسیر قهرمانی، سه حریف خود را شکست داده و در دیدار نهایی نیز پیروز میدان شده است. این نخستین موفقیت بزرگ او در پاکستان نیست. وی در تابستان سال گذشته نیز در مسابقات هنرهای رزمی ترکیبی این کشور، با ثبت چهار پیروزی پیاپی، به مقام قهرمانی دست یافته بود. فرشته خانی تمرینات خود را در آکادمی بوکس فجر در شهر کویته، زیر نظر بسمالله ناصح دنبال میکند. این موفقیت در حالی بهدست آمده که پس از بازگشت طالبان به قدرت، فعالیت زنان در تمامی رشتههای ورزشی در افغانستان ممنوع شده و تیمهای ورزشی زنان عملاً منحل شدهاند؛ موضوعی که بسیاری از ورزشکاران زن را ناگزیر به ادامه فعالیت در خارج از کشور کرده است.
مرگ یک زن مهاجر افغانستان در پاکستان؛ تأخیر اداری و نبود خدمات صحی جان او را گرفت
فرخنده: یک زن مهاجر افغانستان در ایالت خیبرپختونخوا پاکستان بهدلیل تأخیر در روند تصدیق اسناد و نبود دسترسی به خدمات صحی، هنگام زایمان جان باخت؛ رویدادی که بار دیگر وضعیت بحرانی مهاجران را برجسته میکند. به گفته منابع پولیس پاکستان، این زن که باشنده ولایت قندوز بود، در پاسگاه بازرسی بیکیاری در انتظار تکمیل روند اداری اسنادش قرار داشت که با شدت گرفتن درد زایمان مواجه شد. منابع افزودهاند که او پیش از رسیدن به شفاخانه جان خود را از دست داد. این حادثه در حالی رخ میدهد که مهاجران افغانستان در پاکستان با چالشهای جدی در دسترسی به خدمات اولیه روبهرو هستند. منابع محلی میگویند روندهای طولانی و پیچیده اداری در نهادهای مهاجرتی، در کنار نبود امکانات ابتدایی و تأخیر در ارائه خدمات صحی، فشار بر مهاجران را افزایش داده است. کارشناسان هشدار میدهند که چنین شرایطی بهویژه برای زنان و کودکان، خطرات جدی بههمراه دارد و میتواند به افزایش موارد مرگومیر قابل پیشگیری منجر شود. پاکستان، در کنار ایران، یکی از بزرگترین کشورهای میزبان مهاجران افغانستان به شمار میرود؛ اما محدودیتها و کمبود امکانات، زندگی این مهاجران را با دشواریهای فزاینده مواجه کرده است.
هشدار سازمان ملل: محدودیتهای طالبان جان زنان افغانستان را تهدید میکند
فرخنده: ریچارد بنت همزمان با روز جهانی صحت اعلام کرد که محدودیتهای طالبان علیه زنان، دسترسی آنان به خدمات بهداشتی را بهشدت مختل کرده و به مرگهای قابل پیشگیری انجامیده است. گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان تأکید کرده است که زنان و دختران در این کشور همچنان با موانع جدی در دسترسی به خدمات صحی روبهرو هستند. به گفته او، محدودیتهای اعمالشده بر آزادی رفتوآمد، آموزش و فعالیت کارکنان صحی زن، مستقیماً بر سلامت زنان تأثیر گذاشته و نظام بهداشتی کشور را تضعیف کرده است. او که به مناسبت روز جهانی صحت سخن میگفت، هشدار داد که ادامه این وضعیت منجر به افزایش رنج و مرگهای قابل پیشگیری میشود. بنت همچنین به گزارش اخیر خود درباره حق سلامت زنان و دختران در افغانستان اشاره کرده و گفته است که سیاستهای طالبان بهگونه سیستماتیک حقوق اساسی زنان را نقض میکند. این مقام سازمان ملل بار دیگر از جامعه جهانی خواست تا اقدامات فوری انجام دهد. به گفته او، در صورت ادامه بیتوجهی، میلیونها شهروند افغانستان بهویژه زنان و دختران از دریافت مراقبتهای ضروری صحی محروم خواهند ماند. در همین حال، وضعیت کلی نظام بهداشت افغانستان نیز رو به وخامت گذاشته است. پس از بازگشت طالبان به قدرت، بخشهایی از سیستم صحی کشور فروپاشیده و صدها مرکز درمانی بسته شدهاند. این در حالی است که سازمان ملل از افزایش شدید نیاز به خدمات بهداشتی در افغانستان خبر داده است. افزایش نیازهای صحی در شرایطی رخ میدهد که روند ارسال کمکهای بشردوستانه نیز با چالشهای جدی مواجه شده است. تشدید تنشها در منطقه، از جمله درگیریها با پاکستان و جنگ در خاورمیانه، انتقال کمکهای حیاتی به افغانستان را دشوارتر کرده و بحران بهداشتی را عمیقتر ساخته است.
مرگ سه زن در خوست؛ بارندگیها در ۲۴ ساعت ۱۲ قربانی گرفت
فرخنده: در پی فروریختن دیوار یک خانه بر اثر بارندگیهای شدید در ولایت خوست، سه زن جان باختند؛ همزمان، حوادث مشابه در دیگر ولایتها شمار قربانیان ۲۴ ساعت گذشته را به دستکم ۱۲ نفر رسانده است. سخنگوی والی طالبان در خوست اعلام کرده است که در نتیجه فروریختن دیوار یک خانه در روستای گنگینی در مرکز این ولایت، سه زن جان باخته و دو کودک زخمی شدهاند. این رویداد بامداد دوشنبه و در پی بارندگیهای شدید رخ داده است. کودکان زخمی برای درمان به شفاخانه منتقل شدهاند و وضعیت صحی آنان قناعتبخش گزارش شده است. این حادثه در حالی رخ میدهد که تنها چند ساعت پیش، گزارشهایی از ولایتهای ننگرهار و میدان وردک منتشر شد که نشان میدهد در پی فروریختن سقف چند خانه، دستکم ۹ نفر جان باخته و ۹ نفر دیگر زخمی شدهاند. به این ترتیب، مجموع تلفات ناشی از این رویدادها در ۲۴ ساعت گذشته به ۱۲ کشته و ۱۱ زخمی رسیده است. افزایش چنین حوادثی همزمان با بارندگیهای شدید، بار دیگر ضعف زیرساختهای مسکونی در افغانستان را برجسته کرده است. در بسیاری از مناطق، خانهها بهدلیل فقر اقتصادی بهصورت گلی و غیرمعیاری ساخته میشوند؛ موضوعی که باعث میشود این ساختمانها در برابر باران، سیلاب و سایر حوادث طبیعی بهراحتی فرو بریزند. بر اساس آمارهای موجود، از ششم حمل تاکنون، حوادث طبیعی از جمله سیلاب، رانش زمین، فروریختن سقف خانهها و رعدوبرق، دستکم ۱۱۰ کشته و ۱۵۴ زخمی برجا گذاشته است؛ آماری که نشان میدهد با ادامه بارندگیها، خطر افزایش تلفات همچنان پابرجاست.
تشدید سرکوب و محرومیت آموزشی زنان در افغانستان؛ جنبشها خواستار اقدام فوری جهانی شدند
فرخنده: جنبش زنان افغانستان برای عدالت و آزادی با انتشار قطعنامهای هشدار داده است که ادامه محرومیت دختران از آموزش و سرکوب فعالان مدنی، به یک «جنایت علیه بشریت» و نمونهای از «آپارتاید جنسیتی» تبدیل شده و در صورت تداوم، پیامدهای آن فراتر از مرزهای افغانستان، ثبات و امنیت جهانی را نیز تهدید خواهد کرد. در شرایطی که بیش از چهار سال از بسته ماندن مکاتب و دانشگاهها به روی دختران در افغانستان میگذرد، جنبش زنان افغانستان برای عدالت و آزادی با انتشار قطعنامهای اعتراضی، این وضعیت را یکی از آشکارترین نمونههای نقض سیستماتیک حقوق بشر عنوان کرده است. در این قطعنامه تأکید شده که محرومیت آموزشی دختران نه یک تصمیم موقت، بلکه بخشی از یک سیاست هدفمند برای حذف زنان از عرصههای اجتماعی، سیاسی و فکری است. این جنبش با اشاره به تداوم سرکوب، بازداشتهای خودسرانه و فضای اختناق، اعلام کرده است که با وجود تهدیدات امنیتی، زنان معترض همچنان به مبارزات مدنی خود ادامه دادهاند. آنان هشدار دادهاند که سکوت در برابر این وضعیت، به معنای همدستی با ظلم است و از جامعه جهانی خواستهاند تا از موضعگیریهای نمادین فراتر رفته و اقدامات عملی و فوری اتخاذ کند. در همین حال، گزارشها از داخل افغانستان نشان میدهد که سرکوب صداهای منتقد نیز شدت یافته است. منابع محلی در هرات از بازداشت دو فعال مدنی خبر دادهاند که صرفاً به دلیل حمایت از حق آموزش دختران و انتقاد از بسته ماندن مراکز آموزشی، توسط طالبان بازداشت شدهاند. این اقدام بخشی از روند گستردهتری است که طی آن، منتقدان سیاستهای حاکم، با تهدید، بازداشت و در برخی موارد شکنجه مواجه شدهاند. همزمان، واکنشهای داخلی و بینالمللی نسبت به این وضعیت ادامه دارد. برخی جنبشهای اعتراضی زنان اعلام کردهاند که آغاز سال تعلیمی جدید در حالی صورت میگیرد که میلیونها دختر همچنان از ابتداییترین حقوق خود محروم هستند. آنان این وضعیت را مانعی جدی در برابر توسعه، ثبات و عدالت در جامعه دانستهاند. در سطح بینالمللی نیز نگرانیها افزایش یافته است. در مقالهای منتشر شده در یک نشریه آمریکایی، تأکید شده که وضعیت زنان در افغانستان بهطور سیستماتیک به حذف آنان از زندگی عمومی انجامیده و این روند میتواند به عنوان شاخصی برای سنجش صلح و ثبات جهانی در نظر گرفته شود. نویسنده این مقاله هشدار داده که بیتوجهی به این بحران، خطر تکرار آن در سایر کشورها را افزایش میدهد. از سوی دیگر، چهرههای برجسته حقوق بشری نیز به نقد وضعیت داخلی پرداختهاند. برخی از آنان معتقدند که واکنش جامعه، بهویژه مردان، در برابر محرومیت آموزشی زنان کافی نبوده و این سکوت، به تداوم بحران دامن زده است. آنان تأکید کردهاند که عادیسازی نقض حقوق بشر، یکی از خطرناکترین پیامدهای وضعیت کنونی است. جنبش زنان افغانستان برای عدالت و آزادی در پایان قطعنامه خود، خواستار بازگشایی فوری و بدون قید و شرط مراکز آموزشی، پایان تبعیض جنسیتی، تأمین امنیت فعالان مدنی و پاسخگویی عاملان این سیاستها شده است. این جنبش تأکید کرده که تا بازگشت آخرین دختر به مکتب، به مبارزه خود ادامه خواهد داد.
سیما سمر: سکوت مردان در برابر محرومیت آموزشی دختران، بحران را عمیقتر کرده است
فرخنده: سیما سمر، رئیس پیشین کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، میگوید مردان در این کشور در برابر محرومیت گسترده دختران و زنان از حق آموزش واکنش جدی نشان ندادهاند؛ سکوتی که به گفته او، به تشدید بحران حقوق بشری انجامیده است. سیما سمر روز پنجشنبه در یک نشست آنلاین به مناسبت انتشار گزارشی درباره وضعیت حقوق بشر در افغانستان هشدار داد که پنج سال محرومیت دختران از آموزش، خسارتی جبرانناپذیر برای جامعه افغانستان بهجا گذاشته است. به گفته او، ادامه این وضعیت نهتنها آینده یک نسل را تهدید میکند، بلکه شرایط زندگی را در شهرها و روستاها بهگونه فزایندهای وخیمتر میسازد. او در بخشی از سخنان خود، به نبود واکنش گسترده اجتماعی اشاره کرده و گفته است که مردم در برابر این محرومیت سکوت کردهاند. به باور او، این در حالی است که برای تماشای مجازاتهایی چون اعدام یا شلاقزدن، شمار زیادی از مردم در ورزشگاهها و مکانهای عمومی تجمع میکنند؛ موضوعی که بهگفته او نشاندهنده نوعی بیتفاوتی نگرانکننده نسبت به نقض حقوق اساسی است. سمر همچنین تأکید کرده است که این سکوت تنها به سطح جامعه محدود نمیشود، بلکه در داخل خانوادهها نیز دیده میشود. به گفته او، بسیاری از مردان حتی در محیطهای خانوادگی برای حمایت از حق آموزش دختران و زنان اقدام مؤثری انجام ندادهاند. او در ادامه هشدار داده است که عادیسازی نقض حقوق بشر یکی از خطرناکترین پیامدهای وضعیت کنونی است و نباید اجازه داده شود که محرومیت گسترده زنان و دختران به یک امر معمول در جامعه تبدیل شود. این اظهارات در حالی مطرح میشود که طالبان از زمان بازگشت به قدرت، دختران بالاتر از صنف ششم را از رفتن به مکتب منع کرده و دسترسی آنان به آموزش عالی، از جمله در رشتههایی مانند پزشکی، نیز محدود شده است. نهادهای حقوق بشری این وضعیت را نمونهای آشکار از «آپارتاید جنسیتی» توصیف کردهاند.
گزارش تازه: نقض سیستماتیک حقوق بشر در افغانستان؛ از شکنجه و سرکوب زنان تا بحران گسترده انسانی
فرخنده: مرکز حقوق بشر افغانستان در گزارش تازهای اعلام کرده است که طالبان بهگونهای گسترده و سیستماتیک حقوق و آزادیهای مردم، بهویژه زنان را نقض میکند؛ وضعیتی که از شکنجه و بازداشتهای خودسرانه تا گسترش فقر، سوءتغذیه و فروپاشی نظام آموزشی را در بر گرفته است. بر اساس این گزارش، موارد متعدد شکنجه، آزار و اذیت شهروندان، بهویژه خبرنگاران و فعالان حقوق بشر ثبت شده است. در این میان، کنشگران زن از آسیبپذیرترین گروهها عنوان شدهاند؛ بهگونهای که برخی از آنان در بازداشتگاههای طالبان نهتنها شکنجه شده، بلکه در مواردی با آزار جنسی نیز روبهرو شدهاند. این وضعیت باعث شده تا زنان در افغانستان با ترس دایمی از بازداشت، بدرفتاری و سرکوب زندگی کنند. گزارش تأکید میکند که در سال ۱۴۰۴، شدیدترین اشکال تبعیض علیه زنان و دختران اعمال شده و قانون امر به معروف و نهی از منکر فشارها بر آنان را بهطور چشمگیری افزایش داده است. در این چارچوب، محتسبان طالبان صلاحیتهای گستردهای یافتهاند تا افراد را بدون طی روندهای قانونی بازداشت، تهدید و حتی تا سه روز حبس کنند و مجازاتهایی را که خود «مناسب» میدانند، اعمال نمایند. در بخش دیگری از گزارش آمده است که بازداشتشدگان، بهویژه نیروهای پیشین، فعالان مدنی، خبرنگاران و افراد مرتبط با گروههای مخالف، در سال گذشته با شکنجه و بدرفتاری گسترده مواجه بودهاند. نظارتخانههای استخبارات طالبان، بهخصوص ریاست ۴۰، بهعنوان مراکز اصلی شکنجه معرفی شدهاند و گزارشها حاکی از آن است که شماری از بازداشتشدگان در اثر شکنجه جان خود را از دست دادهاند. همزمان، وضعیت رسانهها نیز وخیم گزارش شده است. بر اساس این گزارش، تنها در سال گذشته ۱۷ خبرنگار و کارمند رسانه بازداشت شدهاند و از زمان بازگشت طالبان به قدرت، این رقم به دستکم ۱۶۵ مورد رسیده است. برخی از این افراد نیز تحت شکنجه قرار گرفتهاند؛ موضوعی که به محدود شدن شدید فضای اطلاعرسانی انجامیده است. در حوزه عدالت، گزارش از یک عقبگرد جدی سخن میگوید. به گفته این مرکز، نظام قضایی تحت حاکمیت طالبان استقلال ندارد و بر اساس تفسیر سختگیرانه از شریعت عمل میکند. همچنین اصولنامه جزایی این گروه، به باور تهیهکنندگان گزارش، با معیارهای حاکمیت قانون ناسازگار بوده و زمینهساز گسترش مجازاتهای غیرانسانی و تبعیضآمیز شده است. در همین حال، اجرای مجازاتهای بدنی نیز افزایش یافته است. گزارش میگوید در سال ۱۴۰۴، صدها حکم شلاق صادر شده و در مجموع ۱۰۸۷ نفر در ملأ عام در ولایتهای مختلف شلاق زده شدهاند. اگرچه بیشتر قربانیان مردان بودهاند، اما زنان نیز عمدتاً به اتهامهایی چون «رابطه خارج از ازدواج» یا «فرار از منزل» هدف این مجازاتها قرار گرفتهاند. این گزارش در کنار نقضهای حقوق مدنی، به وضعیت وخیم اقتصادی و انسانی نیز پرداخته است. بر اساس دادههای ارائهشده، میلیونها نفر در افغانستان با ناامنی غذایی روبهرو هستند و میلیونها کودک و مادر از سوءتغذیه رنج میبرند. همچنین بیش از نیمی از جمعیت کشور، یعنی حدود ۲۴.۴ میلیون نفر، به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند. در بخش کودکان، گزارش تصویری نگرانکننده ارائه میدهد. فقر، سوءتغذیه، نبود دسترسی به آموزش و خدمات صحی، خشونت، ازدواجهای زیرسن و حتی استفاده از کودکان در صفوف نیروهای مسلح، از مهمترین چالشها عنوان شدهاند. در حالیکه هیچ سازوکار مؤثری برای جلوگیری از استخدام کودکان در نیروهای مسلح وجود ندارد. گزارش همچنین به تداوم محرومیت دختران از آموزش اشاره کرده و هشدار داده است که اگر این وضعیت تا سال ۲۰۳۰ ادامه یابد، حدود چهار میلیون دختر از ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر محروم خواهند شد؛ موضوعی که پیامدهای بلندمدتی برای آینده کشور خواهد داشت. در کنار این موارد، افت شدید کیفیت آموزش، کمبود معلمان، نبود زیرساختهای آموزشی و کاهش حمایتهای بینالمللی نیز از دیگر چالشهای جدی این بخش عنوان شده است. در حوزه فرهنگی نیز محدودیتها ادامه دارد. بر اساس این گزارش، برگزاری آیینهایی چون نوروز با محدودیت مواجه شده و حتی در برخی موارد، دسترسی مردم به مکانهای فرهنگی و مذهبی برای برگزاری این مراسم مسدود شده است.
هشدار یک نشریه آمریکایی: بحران زنان در افغانستان به تهدیدی برای ثبات جهانی تبدیل شده است
فرخنده: یک نشریه آمریکایی هشدار داده است که وضعیت زنان در افغانستان دیگر یک بحران داخلی نیست، بلکه پیامدهای آن فراتر از مرزهای این کشور رفته و میتواند بر دموکراسی، امنیت و ثبات جهانی تأثیر بگذارد. در مقالهای که در Deseret News منتشر شده، تأکید شده است که پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، زنان در افغانستان بهگونهای سیستماتیک از زندگی عمومی حذف شدهاند؛ روندی که شامل محرومیت گسترده از آموزش، کار، آزادی رفتوآمد و بیان میشود. نویسنده این مقاله با اشاره به قوانین و محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان، از جمله ممنوعیت صدای زنان در محافل عمومی، این وضعیت را نشانه شکلگیری یک نظام مبتنی بر سرکوب شدید جنسیتی دانسته است؛ ساختاری که به باور برخی تحلیلگران، تا سطح «نسلکشی» نیز قابل بررسی است. در ادامه این مقاله آمده است که جامعه جهانی در پاسخگو ساختن طالبان ناکام بوده و حتی در مواردی، از طریق تعامل و ارتباط با این گروه، بهطور غیرمستقیم به مشروعیتبخشی به آن کمک کرده است؛ موضوعی که میتواند پیامدهای بلندمدتی برای نظام بینالملل داشته باشد. این گزارش همچنین به تلاشهای روبهافزایش برای بهرسمیت شناختن مفهوم «آپارتاید جنسیتی» در حقوق بینالملل اشاره میکند. با این حال، به گفته نویسنده، قوانین موجود هنوز بهطور مشخص چنین مفهومی را در چارچوب جنایات علیه بشریت تعریف نکردهاند؛ خلأیی که باعث شده پیگیری حقوقی این نوع سرکوب با چالش مواجه شود. بر اساس این مقاله، شماری از کارشناسان حقوق بینالملل وضعیت کنونی زنان در افغانستان را نمونهای روشن از «آپارتاید جنسیتی» میدانند و خواستار ثبت رسمی این مفهوم در اسناد و قوانین بینالمللی هستند تا امکان پاسخگویی حقوقی فراهم شود. نویسنده در بخش دیگری از مقاله تأکید میکند که وضعیت زنان در افغانستان میتواند بهعنوان یک شاخص برای سنجش صلح و ثبات در کشورها در نظر گرفته شود. به باور او، نحوه واکنش جامعه جهانی به این بحران نهتنها بر آینده افغانستان، بلکه بر چگونگی مقابله با نقض حقوق بشر در سایر نقاط جهان نیز تأثیرگذار خواهد بود. این مقاله تأکید میکند که حمایت از زنان افغانستان در واقع بخشی از مبارزه جهانی برای حقوق زنان است و بیتوجهی به این وضعیت میتواند زمینهساز تکرار چنین بحرانهایی در دیگر کشورها شود.
بازداشت دو فعال مدنی در هرات پس از حمایت از آموزش دختران
فرخنده: منابع محلی در هرات میگویند نیروهای استخبارات طالبان دو فعال مدنی را پس از آن بازداشت کردهاند که در شبکههای اجتماعی خواستار بازگشایی مکاتب دخترانه شده بودند؛ اقدامی که بار دیگر نگرانیها درباره برخورد با حامیان حقوق زنان را افزایش داده است. بر اساس اطلاعات منابع محلی، نیروهای استخبارات طالبان بامداد شنبه قدوس خطیبی و فیاض غوری، دو فعال مدنی در ولایت هرات را بازداشت کردهاند؛ افرادی که به گفته این منابع، بهدلیل حمایت علنی از حق آموزش دختران هدف قرار گرفتهاند. منابع افزودهاند که این دو فعال ابتدا به اداره امر به معروف و نهی از منکر منتقل شده و سپس به اداره استخبارات انتقال داده شدهاند. تا کنون جزئیاتی درباره وضعیت آنان و یا اتهامات رسمی منتشر نشده است. قدوس خطیبی، استاد دانشگاه و فعال اجتماعی، روز جمعه با انتشار ویدیویی در صفحه فیسبوک خود، خواستار بازگشایی دروازههای مکاتب و دانشگاهها به روی دختران شده بود. او در این پیام با اشاره به نزدیک به پنج سال محرومیت دختران از آموزش، گفته بود که ادامه این وضعیت قابل توجیه نیست و بدون دسترسی به آموزش، هیچ کشوری به توسعه دست نخواهد یافت. او همچنین از طالبان خواسته بود به تعهدات خود عمل کرده و زمینه آموزش دختران را فراهم کنند. در همین حال، فیاض غوری نیز در صفحه فیسبوک خود ابراز امیدواری کرده بود که روزی دروازههای آموزش به روی دختران افغانستان باز شود؛ موضعی که به گفته منابع، یکی از دلایل بازداشت او عنوان شده است. این بازداشتها در شرایطی صورت میگیرد که طی نزدیک به پنج سال گذشته، موارد متعددی از برخورد با منتقدان و فعالانی که درباره وضعیت زنان و سیاستهای آموزشی طالبان ابراز نظر کردهاند، گزارش شده است. در برخی موارد، بازداشتشدگان با بدرفتاری و حتی شکنجه نیز مواجه شدهاند. طالبان پس از بازگشت به قدرت، مکاتب دخترانه بالاتر از صنف ششم و همچنین دانشگاهها را به روی دختران بستهاند؛ محدودیتی که همچنان یکی از بحثبرانگیزترین و پرانتقادترین سیاستهای این گروه در داخل و خارج از افغانستان به شمار میرود.