درخواست نماینده افغانستان برای پاسخگویی جهانی در قبال نقض حقوق بشر در افغانستان
فرخنده: در شصتمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل در جنیوا، نصیر احمد اندیشه، سفیر و نماینده دایمی افغانستان، بر لزوم اقدامات عملی برای حمایت از حقوق بشر تأکید کرد و خواستار تمرکز ویژه بر وضعیت زنان افغان شد که بیشترین آسیب را از وضعیت فعلی متحمل شده‌اند. اندیشه در سخنان پایانی خود با اشاره به شرایط وخیم حقوق بشر در افغانستان، تصریح کرد که زنان به‌عنوان نخستین قربانیان آپارتاید جنسیتی، نباید در حاشیه سیاست‌ها و تصمیم‌گیری‌های بین‌المللی باقی بمانند. وی تأکید کرد که «محور عدالت باید بازمانده‌گان، به‌ویژه زنان، باشند و سازوکارهای پاسخگو باید به‌طور جدی و مستقل ایجاد شوند.» او خاطرنشان کرد که در برابر نقض سیستماتیک حقوق بشر، به‌ویژه نقض حقوق زنان، تنها ابراز نگرانی و محکوم کردن کافی نیست. به گفته او، جهان باید از مرحله حرف به مرحله عمل برسد و با ایجاد یک مکانیزم پاسخگویی مستقل و تقویت ماموریت گزارشگر ویژه سازمان ملل برای افغانستان، گام‌های واقعی در جهت عدالت بردارد. نشست شصتم شورای حقوق بشر سازمان ملل از تاریخ ۸ سپتامبر آغاز شده و تا ۸ اکتوبر ادامه خواهد داشت. وضعیت حقوق بشر در افغانستان، به‌ویژه سرکوب آزادی‌ها و محرومیت گسترده زنان از آموزش، کار و مشارکت اجتماعی، یکی از محورهای اصلی این نشست است. قرار است گزارش نهایی این شورا، شامل تحلیل‌های تخصصی و پیشنهادهایی برای مسیر آینده حمایت بین‌المللی از حقوق بشر در افغانستان باشد.
تلاش پایدار: آموزش دختران در افغانستان به نماد ایستادگی تبدیل شده است
فرخنده: در حالی‌که حکومت طالبان همچنان به سرکوب سیستماتیک حقوق زنان ادامه می‌دهد، شورای آتلانتیک در گزارشی تازه اعلام کرده است که آموزش دختران افغان، با وجود موانع سخت‌گیرانه، به ابزاری قدرتمند برای مقاومت مدنی و تلاش برای آینده‌ای بهتر بدل شده است. این نهاد پژوهشی و بین‌المللی با اشاره به وضعیت پس از تسلط مجدد طالبان در سال ۲۰۲۱، هشدار داده است که سیاست‌های تبعیض‌آمیز جنسیتی این گروه، تاکنون بیش از یک میلیون دختر را از تحصیل محروم کرده است. با این حال، زنان و دختران در مناطق مختلف افغانستان – چه در شهرها و چه در روستاها – همچنان به یادگیری و آموزش، هرچند به‌صورت پنهانی و با امکانات اندک، ادامه می‌دهند. در بخشی از گزارش آمده است: «زنان افغان در فضای سرکوبگرانه کنونی، به‌جای تسلیم، راه همبستگی و مبارزه خاموش را در پیش گرفته‌اند. آموزش، برای آنان تنها یک حق نیست، بلکه به نمادی از ایستادگی در برابر آپارتاید جنسیتی تبدیل شده است.» شورای آتلانتیک تأکید می‌کند که مقاومت زنان افغانستان نشان‌دهنده این واقعیت است که تغییرات بزرگ، گاه با گام‌های کوچک و جمعی آغاز می‌شود. این شورا، ابتکارها و تلاش‌های زنان برای حفظ روند آموزش را نمونه‌ای روشن از توانمندسازی در دل محدودیت‌ها می‌داند. در شرایطی که طالبان طی بیش از چهار سال اخیر، به حذف کامل زنان از عرصه‌های اجتماعی، آموزشی، شغلی و سیاسی ادامه داده‌اند، این حرکت‌های زیرزمینی برای حفظ آموزش، نشانه‌ای از پایداری و امید در تاریک‌ترین روزهای افغانستان تلقی می‌شود.
محدودیت ویزا در امریکا؛ امید دختران افغان برای تحصیلات عالی به چالش کشیده شد
فرخنده: در حالی که طالبان همچنان مانع رفتن زنان و دختران به دانشگاه‌ها در افغانستان هستند، شماری از دختران تلاش دارند تا راهی برای ادامه تحصیلات عالی خود در خارج از کشور، به‌ویژه در ایالات متحده، پیدا کنند. اما سیاست‌های جدید مهاجرتی امریکا، این امید را با موانع جدی مواجه ساخته است. بر اساس گزارشی از خبرگزاری آسوشیتدپرس، ایالات متحده اخیراً محدودیت‌هایی را برای صدور ویزا به دانش‌جویان بین‌المللی وضع کرده است که شهروندان ۱۲ کشور از جمله کشورهای آسیایی و خاورمیانه را دربر می‌گیرد. این سیاست‌ها عمدتاً افراد را از دریافت ویزاهای جدید دانش‌جویی باز می‌دارد. در حالی‌که سال گذشته وزارت خارجه امریکا بیش از ۵,۷۰۰ ویزای ویژه برای دانش‌جویان و پژوهشگران از کشورهای تحت محدودیت صادر کرده بود، شرایط جدید باعث شده تا مسیر تحصیلی بسیاری، از جمله دختران افغان، با بن‌بست روبه‌رو شود. برخی از این دختران اکنون به دنبال فرصت‌های آموزشی در اروپا هستند؛ اما پذیرش در دانشگاه‌های اروپایی نیز آسان نیست. آنان باید آزمون‌های زبان جدید بدهند، مدارک تحصیلی‌شان را ارزیابی کنند و مراحل پیچیده‌ای را طی نمایند. فعالان آموزشی و حقوق بشر هشدار می‌دهند که این محدودیت‌ها، در کنار ممنوعیت‌های داخلی طالبان، نسل آینده زنان افغان را از دسترسی به آموزش عالی باز می‌دارد و می‌تواند آثار طولانی‌مدت بر وضعیت اجتماعی و اقتصادی آنان برجای بگذارد. در چنین شرایطی، جامعه جهانی به‌ویژه نهادهای آموزشی، خواسته می‌شود تا با ایجاد برنامه‌های ویژه و مسیرهای ساده‌تر، از تحصیل زنان افغان در خارج حمایت مؤثرتری داشته باشند.
یونیسف: کودکان قربانیان اصلی زلزله‌های اخیر در افغانستان‌اند
فرخنده: صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) با ابراز نگرانی شدید از وضعیت کودکان در مناطق زلزله‌زده افغانستان اعلام کرده است که کودکان، بیشترین آسیب را از زمین‌لرزه‌های اخیر متحمل شده‌اند و در آستانه فصل زمستان با تهدیدهای جدی روبه‌رو هستند. تاج‌الدین اویواله، نماینده یونیسف در افغانستان، در سخنرانی تازه‌ای هشدار داده است که زمان برای رسیدگی به وضعیت کودکان آسیب‌دیده بسیار اندک است و اگر اقدام فوری صورت نگیرد، بحران انسانی عمیق‌تری در راه خواهد بود. او گفته است که کمبود سرپناه، نبود غذا و دسترسی محدود به خدمات صحی، هزاران کودک را در آستانه خطر قرار داده و فصل سرما می‌تواند به فاجعه‌ای بزرگ‌تر تبدیل شود. این هشدار در حالی مطرح می‌شود که پیش‌تر سازمان نجات کودکان (Save the Children) اعلام کرده بود که در پی زلزله‌های اخیر در شرق افغانستان، بیش از ۲۶۰ هزار کودک به شدت آسیب دیده‌اند و به کمک فوری نیاز دارند. کارشناسان امور بشردوستانه می‌گویند که ادامه بحران، در کنار فقر گسترده و زیرساخت‌های ضعیف، نیاز به مداخله سریع جامعه جهانی را بیش از هر زمان دیگری برجسته ساخته است. یونیسف از تمام نهادها و کشورها خواسته است که برای جلوگیری از فاجعه انسانی، به‌ویژه در بخش حمایت از کودکان، اقدامات عاجل و مؤثر انجام دهند.
رنج شبانه زنان فاریاب و تاریکی یکی از چالش جدی برای خدمات صحی
فرخنده: صندوق جمعیت سازمان ملل متحد (UNFPA) در گزارشی تازه از وضعیت نگران‌کننده خدمات صحی برای زنان روستایی در ولایت فاریاب، به‌ویژه در ساعات شب، پرده برداشته است. به گفته این نهاد، زنان باردار در ولسوالی قیصار، هنگام زایمان با چالش‌های جدی روبه‌رو هستند و گاه در تاریکی و بدون امکانات مناسب، جان خود و نوزادان‌شان را از دست می‌دهند. در این گزارش آمده است که در سراسر ولسوالی قیصار تنها یک مرکز صحی فعال برای زنان وجود دارد؛ مرکزی که با همکاری صندوق جمعیت سازمان ملل و کمک مالی دولت جاپان راه‌اندازی شده و ماهانه به ده‌ها مورد زایمان رسیده‌گی می‌کند. این مرکز توسط یک قابله زن اداره می‌شود و به‌طور میانگین روزانه حدود ۶۰ نفر برای دریافت خدمات عمومی صحی، واکسین کودکان و مراقبت‌های دوران بارداری به آن مراجعه می‌کنند. با این‌حال، نبود برق و تجهیزات کافی، به‌ویژه در شب، روند ارائه خدمات را با مشکلات جدی مواجه ساخته است. کارشناسان می‌گویند که کمبود مراکز درمانی، نبود داکتران زن، و دسترسی دشوار به خدمات صحی در مناطق دورافتاده و روستایی، از عوامل اصلی افزایش میزان مرگ‌ومیر مادران و نوزادان در افغانستان است. در حالی که نیاز به خدمات قابل دسترس و باکیفیت در بخش صحت مادر و کودک به‌شدت احساس می‌شود، ساکنان محلی از جامعه جهانی و نهادهای کمک‌رسان می‌خواهند که در گسترش مراکز درمانی و تجهیز آنها، به‌ویژه در مناطق محروم، توجه بیشتری داشته باشند.
انتقاد تند احمدی از عادی‌سازی آپارتاید جنسیتی زلمی خلیل‌زاد
فرخنده: محمدامین احمدی، عضو هیأت مذاکره‌کننده پیشین حکومت افغانستان با طالبان و پژوهشگر مسائل دینی، با انتشار یادداشتی در صفحه فیسبوک خود، از عملکرد زلمی خلیل‌زاد، نماینده ویژه پیشین امریکا برای صلح افغانستان، به‌شدت انتقاد کرده و او را به تلاش برای عادی‌سازی آپارتاید جنسیتی متهم کرده است. آقای احمدی در این یادداشت نوشته است که خلیل‌زاد در قبال زنان افغانستان «مسؤولیت اخلاقی سنگینی» دارد، چرا که در جریان مذاکرات دوحه، حقوق زنان را بخشی از منافع استراتژیک ایالات متحده می‌دانست، اما اکنون با چرخشی آشکار در موضع‌گیری‌هایش، در پی عادی‌سازی طالبان و سیاست‌های زن‌ستیزانه این گروه است. به گفته احمدی، عملکرد کنونی خلیل‌زاد او را در معرض این اتهام قرار داده که از طرز فکر امیر عبدالرحمن خان الهام می‌گیرد؛ طرز فکری که به باور احمدی، ایجاد یک کشور یک‌دست—even through زور و جنایت—را یک اولویت مطلق می‌داند. این انتقادها در حالی مطرح می‌شود که خلیل‌زاد اخیراً در چارچوب هیأتی از سوی ایالات متحده به کابل سفر کرده و با برخی مقام‌های طالبان دیدار کرده است. همزمان، اظهارات اخیر شرل بنارد، همسر زلمی خلیل‌زاد، نیز که وضعیت زنان افغانستان را عادی جلوه داده بود، با واکنش‌های منفی و گسترده‌ای در فضای عمومی و شبکه‌های اجتماعی روبرو شد. با تداوم فشارها بر حقوق زنان در افغانستان، بسیاری از ناظران سیاسی معتقدند که سکوت یا حمایت غیرمستقیم چهره‌های تأثیرگذار بین‌المللی از طالبان، به تقویت فضای سرکوب و تبعیض جنسیتی در کشور انجامیده است.
امسو: طالبان رسانه‌ها و خبرنگاران را هدف تهدید و محدودیت بیشتر قرار داده‌اند
فرخنده: سازمان حمایت از رسانه‌های افغانستان (امسو) با ابراز نگرانی شدید نسبت به افزایش فشارها بر رسانه‌ها، از گسترش محدودیت‌ها و تهدیدات هدفمند علیه خبرنگاران در هفته‌های اخیر پرده برداشت. این نهاد روز یک‌شنبه، ۲۳ سنبله، با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که طالبان نه تنها خبرنگاران را تهدید به مرگ کرده‌اند، بلکه با اعمال محدودیت‌های گسترده در چندین ولایت، جریان آزاد اطلاعات را به‌شدت آسیب زده‌اند. بر اساس گزارش این سازمان، طالبان در ولایت بلخ پخش تصاویر تلویزیونی را در تلویزیون ملی متوقف کرده‌اند. همزمان در ولایت پنجشیر، فعالیت تمام رسانه‌های تصویری به‌طور کامل ممنوع اعلام شده است. در ولایت قندهار نیز، تولید و نشر محتوای ویدیویی توسط یوتیوبران ممنوع گردیده؛ اقدامی که به گفته امسو، فشار مضاعفی بر جریان ارتباطات عمومی و دیجیتال وارد کرده است. امسو هشدار داده است که ادامه چنین سیاست‌هایی، نه تنها روزنامه‌نگاران را در خطر جدی قرار می‌دهد، بلکه حق مردم برای دسترسی به اطلاعات آزاد، دقیق و مستقل را نیز سلب می‌کند. این سازمان در بیانیه‌اش تأکید کرده:« محدودیت‌های اخیر، ضربه‌ای جدی بر پیکر آزادی بیان در افغانستان وارد کرده و فضای رسانه‌ای را به مرز خفگی رسانده است.» افزایش نگرانی‌ها زمانی شدت گرفت که محمد عمر مخلص، فرمانده پیشین امنیه طالبان در پکتیا، در یک اظهارنظر جنجال‌برانگیز فاش کرد که طالبان قصد داشتند چند خبرنگار را به قتل برسانند، اما آنها پیش از اجرای این نقشه موفق به فرار شده‌اند. این اظهارات با واکنش‌های گسترده در میان فعالان رسانه‌ای و نهادهای مدافع حقوق بشر مواجه شده و سؤالات جدی درباره امنیت روزنامه‌نگاران در افغانستان تحت حاکمیت طالبان را برانگیخته است. با ادامه سرکوب‌ها، خبرنگاران بسیاری یا کشور را ترک کرده‌اند یا فعالیت‌های‌شان را به‌طور کامل متوقف ساخته‌اند. امسو خواستار توجه جدی جامعه جهانی، نهادهای بین‌المللی مدافع آزادی رسانه و سازمان ملل متحد به وضعیت رو به وخامت روزنامه‌نگاری در افغانستان شده است. این سازمان در پایان بیانیه‌اش تأکید کرده که اگر جامعه جهانی واکنش عملی نشان ندهد، آنچه از رسانه و آزادی بیان در افغانستان باقی مانده، نیز به‌زودی خاموش خواهد شد.
بازداشت یک دختر نوجوان در هرات به اتهام تدریس مضامین ساینسی توسط طالبان
فرخنده: منابع محلی در ولایت هرات از بازداشت یک دختر نوجوان توسط نیروهای امر به معروف و نهی از منکر طالبان خبر می‌دهند. به گفته این منابع، این دختر حدود دو هفته پیش به دلیل تدریس مضامین آموزشی در یک مؤسسه خصوصی بازداشت و پس از چند روز بازداشت در حوزه، به زندان منتقل شده است. خانواده این دختر تلاش‌هایی برای آزادی او انجام داده‌اند، اما با مخالفت مقام‌های محلی طالبان مواجه شده‌اند. منابع تأیید می‌کنند که اتهام اصلی این دختر، آموزش مضامینی چون ریاضی در یکی از مراکز آموزشی بوده است؛ موضوعی که به باور خانواده و نزدیکانش، نباید دلیلی برای بازداشت تلقی شود. منابع محلی در گفت‌وگو با رسانه‌ها می‌گویند که تنها این دختر هدف بازداشت نبوده، بلکه در روزهای اخیر، چندین دختر دیگر نیز به دلایل نامشخص و مبهم توسط طالبان بازداشت شده‌اند. گفته می‌شود که شماری از این دختران حتی هیچ فعالیتی مغایر با قوانین نداشته‌اند. یک منبع محلی که نخواست نامش فاش شود گفت:« اکثر این دختران صرفاً به‌خاطر ادامه آموزش یا رفت‌وآمد به مراکز آموزشی بازداشت می‌شوند، در حالی که قانون مشخصی در این‌باره وجود ندارد.» این بازداشت‌ها در حالی صورت می‌گیرد که ولایت هرات همواره به‌عنوان یکی از مراکز فعال آموزشی، به‌ویژه برای زنان و دختران شناخته می‌شد. اما پس از بازگشت طالبان به قدرت، فشارها بر نهادهای آموزشی، آموزگاران زن و دانش‌آموزان به‌شدت افزایش یافته است. فعالان حقوق زن در هرات می‌گویند که این‌گونه اقدامات طالبان، تلاشی آشکار برای حذف زنان از عرصه آموزش و اجتماع است. به باور آنها، هرگونه تلاش فردی برای آموزش دختران، حتی در چارچوب‌های غیررسمی، با سرکوب مواجه می‌شود. طی چهار سال گذشته، موارد متعددی از بازداشت، تهدید و آزار زنان و دختران فعال در عرصه‌های آموزش، رسانه و حقوق بشر گزارش شده است. نهادهای بین‌المللی حقوق بشر بارها خواستار پایان دادن به سرکوب سیستماتیک زنان توسط طالبان شده‌اند؛ اما گزارش‌های میدانی حاکی از آن است که این فشارها نه‌تنها کاهش نیافته، بلکه به‌گونه‌ی هدفمند گسترش یافته‌اند. در حال حاضر، وضعیت دختر بازداشت‌شده در هرات مشخص نیست و تلاش‌ها برای دسترسی رسانه‌ها به جزئیات بیشتر، بی‌نتیجه مانده است.
دو زن در فاریاب در رویدادهای جداگانه به قتل رسیدند
فرخنده: منابع محلی در ولایت فاریاب از وقوع دو رویداد خشونت‌آمیز علیه زنان در ولسوالی‌های دولت‌آباد و شیرین‌تگاب خبر می‌دهند که در نتیجه آن، دو زن به قتل رسیده‌اند. یکی از این زنان توسط همسرش و دیگری به‌دست افراد مسلح ناشناس جان باخته است. به گزارش منابع محلی، در نخستین رویداد که روز جمعه، ۲۱ سنبله در ولسوالی دولت‌آباد رخ داده، یک زن ۳۰ ساله توسط شوهرش به قتل رسیده است. گفته می‌شود عامل قتل، همسر این زن، او را به داشتن «رابطه نامشروع» با خواهر خودش متهم کرده و سپس دست به این اقدام زده است. منابع می‌گویند، این مرد ابتدا همسر و خواهر همسر خود را با بهانه مراجعه به پزشک سوار موتر کرده و پس از رسیدن به منطقه‌ای موسوم به «دو راهی معدن نمک»، همسرش را به قتل رسانده و با خواهر زنش از محل فرار کرده است. مقام‌های طالبان در فاریاب با تأیید این رویداد گفته‌اند که جسد این زن، پس از گیر کردن یک موتر در میان ریگ‌زار و درختزار محل، کشف شده است. فرماندهی امنیه طالبان در این ولایت، بدون ارائه جزئیات بیشتر، اعلام کرده که این مرد به همراه خواهر زنش از شهر شبرغان، مرکز ولایت جوزجان، بازداشت شده‌اند. در یک رویداد جداگانه، منابع محلی تأیید کرده‌اند که یک زن ۴۵ ساله در روستای «بلوچ» ولسوالی شیرین‌تگاب توسط افراد مسلح ناشناس تیرباران شده است. مهاجمان شب‌هنگام وارد خانه این زن شده و او را با شلیک گلوله به قتل رسانده‌اند. به گفته منابع، این زن از باشندگان اصلی ولایت بغلان بوده که در سال‌های اخیر همراه خانواده‌اش در فاریاب سکونت داشته است. تا کنون انگیزه این قتل و هویت مهاجمان مشخص نشده و مقامات محلی طالبان در این زمینه ابراز نظری نکرده‌اند. در هفته‌های اخیر، موارد مشابهی از حملات مسلحانه و قتل‌های هدفمند در ولایات مختلف افغانستان گزارش شده است. پیش از این نیز منابع محلی در تخار از زخمی‌شدن یک صراف توسط افراد مسلح ناشناس خبر داده بودند؛ حوادثی که به گفته منابع، رو به افزایش است و نگرانی‌های جدی امنیتی را در میان شهروندان برانگیخته است.
ریچارد بنت: جامعه جهانی باید فراتر از بیانیه‌ها برای دفاع از زنان افغانستان اقدام کند
فرخنده: ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، هشدار داده است که واکنش جامعه جهانی به نقض گسترده حقوق زنان و دختران افغانستان، نباید تنها در سطح بیانیه‌های سیاسی باقی بماند. او خواستار اقدامات عملی، پایدار و مؤثر برای دفاع از حقوق اولیه زنان در افغانستان تحت حاکمیت طالبان شده است. بیش از چهار سال پس از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان، روند اعمال محدودیت‌ها بر آزادی‌های مدنی، به‌ویژه حقوق زنان، نه‌تنها متوقف نشده بلکه شدت نیز یافته است. ریچارد بنت در گفت‌وگو با رسانه «آمو» گفته است:« در مجموع، وضعیت حقوق بشری نه‌تنها بهبود نیافته، بلکه بدتر هم شده است. هیچ‌یک از فرمان‌های محدودکننده طالبان لغو نشده‌اند، با وجود اینکه جامعه بین‌المللی بارها آنها را مصداق تبعیض جنسیتی و آزار ساختاری دانسته است.» طالبان در تازه‌ترین اقدام خود، حضور زنان در دفاتر سازمان ملل را نیز هدف قرار داده‌اند. بنابر اعلام این سازمان، کارمندان زن برخی دفاتر در داخل افغانستان از ادامه فعالیت بازمانده‌اند، مسئله‌ای که مستقیماً روند کمک‌رسانی بشردوستانه را تهدید می‌کند. ملل متحد پیش‌تر هشدار داده بود که با اعمال این محدودیت‌ها، اجرای برنامه‌های حیاتی کمک‌رسانی، به‌ویژه در مناطق زلزله‌زده و بحران‌زده، به شدت مختل می‌شود. آقای بنت در این مورد گفت:« اینکه زنان نتوانند آزادانه برای سازمان ملل کار کنند، نقض روشن حقوق بشر است. این مسئله پیش‌تر نیز نگرانی‌آفرین بوده و تأسف‌بار است که اکنون دوباره با آن مواجه هستیم.» گزارشگر ویژه سازمان ملل همچنین بر لزوم نظارت دقیق بر توزیع کمک‌ها در مناطق آسیب‌دیده از زلزله در شرق افغانستان تأکید کرده است. به گفته او، اطمینان از دسترسی زنان و کودکان به کمک‌های بشردوستانه باید در اولویت قرار گیرد. وی اضافه کرد:« کشورهایی که بودجه بشردوستانه اختصاص می‌دهند، باید مطمئن شوند که این کمک‌ها به دست نیازمندترین افراد می‌رسد. زنان و کودکان بیشترین آسیب را دیده‌اند و باید در اولویت حمایت قرار گیرند.» این اظهارات در حالی بیان می‌شود که شورای حقوق بشر سازمان ملل هفته گذشته در نشستی ویژه، وضعیت بحرانی حقوق بشر در افغانستان را بررسی کرد. نمایندگان بسیاری از کشورها در این نشست، محدودیت‌های فزاینده طالبان بر زنان، حذف آنان از آموزش و کار، و نبود آزادی‌های مدنی را محکوم کردند. ریچارد بنت در پایان گفتگو خاطرنشان ساخت که اگر جامعه جهانی خواهان تغییر واقعی در وضعیت زنان افغانستان است، باید از اقدامات نمادین عبور کرده و فشارهای سیاسی، دیپلماتیک و اقتصادی هدفمندتری بر حاکمان فعلی افغانستان وارد کند.