یک دختر جوان در دایکندی پس از فرار ناکام، به دست پدرش کشته شد
فرخنده: منابع محلی در ولایت دایکندی میگویند یک دختر ۲۱ ساله پس از آنکه هنگام تلاش برای فرار بهقصد ازدواج بازداشت و از سوی طالبان به خانوادهاش تحویل داده شد، به دست پدرش به قتل رسید؛ رویدادی که بار دیگر نگرانیها درباره تداوم قتلهای موسوم به ناموسی و ناامنی زنان و دختران در افغانستان را برجسته کرده است. منابع محلی در ولسوالی سنگتختوبندر ولایت دایکندی میگویند یک دختر جوان به نام حلیمه بامداد روز پنجشنبه، اول اسد، در روستای «وترمه سیاهخرک» این ولسوالی، توسط پدرش با شلیک گلوله کشته شده است. به گفته منابع، حلیمه ۲۱ سال داشت و قصد داشت همراه با یک پسر جوان به کابل برود، اما هنگام تهیه بلیت از یک شرکت ترانسپورتی شناسایی شد. منابع میگویند مسئول شرکت موضوع را به طالبان اطلاع داد و نیروهای این گروه هر دو نفر را بازداشت کردند. براساس اطلاعات منابع، طالبان پس از بازداشت، دختر را به پدرش سپردند، اما پسر جوان را که باشنده دایکندی نبود، آزاد کردند. منابع میافزایند که حلیمه پس از بازگشت به خانه، شب را در منزل خانواده سپری کرد و حوالی ساعت پنج صبح روز بعد، پدرش با شلیک دو گلوله او را به قتل رساند. به گفته منابع، پدر این دختر پس از وقوع رویداد از سوی طالبان بازداشت شده و اکنون در زندان این گروه در ولسوالی سنگتختوبندر نگهداری میشود. قتل حلیمه در حالی رخ داده است که فعالان حقوق زنان بارها نسبت به تداوم قتلهای موسوم به ناموسی در افغانستان هشدار دادهاند. به گفته آنان، زنان و دخترانی که به دلایل مختلف از جمله مخالفت خانواده با ازدواج یا تلاش برای انتخاب آزادانه شریک زندگی با خشونت روبهرو میشوند، همچنان در معرض خطر جدی قرار دارند. در سالهای اخیر نیز موارد مشابهی از قتل زنان و دختران بهدلیل آنچه مسائل ناموسی عنوان میشود، در شماری از ولایتهای افغانستان گزارش شده است.
بیش از ۵۳ هزار زن در کابل و لوگر از خدمات مراقبتهای بارداری بهرهمند شدند
فرخنده: در حالی که نظام صحی افغانستان با چالشهای گسترده روبهرو است، صندوق جمعیت سازمان ملل متحد اعلام کرده است که بیش از ۵۳ هزار زن در شش ماه نخست سال ۲۰۲۶ از خدمات مراقبتهای دوران بارداری در ولایتهای کابل و لوگر بهرهمند شدهاند. این نهاد روز چهارشنبه، ۳۱ سرطان، گزارش داد که این خدمات در دو مرکز مراقبتهای دوران بارداری که توسط قابلهها مدیریت میشوند، با حمایت مالی اتحادیه اروپا ارائه شده است. بر اساس این گزارش، از ماه جنوری تا جون سال جاری، بیش از چهار هزار زایمان مصون نیز در این مراکز انجام شده است. صندوق جمعیت سازمان ملل متحد تأکید کرده است که این مراکز با محوریت سلامت، انتخاب و آسایش زنان فعالیت میکنند و تلاش دارند خدمات صحی را در محیطی امن و با حضور قابلههای آموزشدیده در اختیار مادران قرار دهند. این گزارش در حالی منتشر میشود که افغانستان همچنان یکی از بالاترین نرخهای مرگومیر مادران در جهان را دارد. اتحادیه اروپا پیشتر تأکید کرده بود که گسترش دسترسی زنان به خدمات صحی، بهویژه مراقبتهای دوران بارداری و زایمان، برای کاهش مرگومیر مادران و نوزادان و تقویت نظام سلامت کشور، از اهمیت حیاتی برخوردار است.
۱۴ کشور از بهرسمیتشناختن آپارتاید جنسیتی در افغانستان حمایت کردهاند
فرخنده: بنیاد بنیاد ملاله اعلام کرده است که ۱۴ کشور از گنجاندن آپارتاید جنسیتی در معاهده بینالمللی جنایت علیه بشریت حمایت کردهاند؛ اقدامی که میتواند مسیر پاسخگویی حقوقی درباره سرکوب نظاممند زنان و دختران در افغانستان را تقویت کند. این بنیاد روز چهارشنبه، ۳۱ سرطان، با نشر اعلامیهای گفت که از زمان بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، زنان و دختران افغانستان تحت یک نظام سازمانیافته مبتنی بر حذف، کنترل، مجازات و سلطه قرار گرفته و از بیشتر عرصههای زندگی عمومی محروم شدهاند. بنیاد ملاله تأکید کرده است که طرح آپارتاید جنسیتی با هدف ایجاد سازوکارهای حقوقی برای پاسخگو کردن عاملان سرکوب زنان و دختران و تقویت تعهد دولتها در قبال این موضوع دنبال میشود. در این اعلامیه به نمونههایی از محدودیتهای اعمالشده علیه زنان، از جمله بازداشت دهها زن و دختر در هرات به اتهام رعایت نکردن حجاب اجباری و اعتراض شهروندان به این بازداشتها، اشاره شده است. به گفته این بنیاد، کشورهای استرالیا، ایسلند، مکزیک، اسپانیا، تیمور شرقی، اروگوئه و نمایندگی دائمی افغانستان در سازمان ملل متحد، در ماه اپریل سال جاری پیشنهاد گنجاندن آپارتاید جنسیتی در معاهده جنایت علیه بشریت را ارائه کردند و اکنون شمار کشورهای حامی این طرح به ۱۴ کشور رسیده است. بنیاد ملاله افزوده است که این موضوع بهطور رسمی در دستور مذاکرات مربوط به معاهده جنایت علیه بشریت قرار گرفته و قرار است این گفتوگوها از جنوری ۲۰۲۸ آغاز شود. تا آن زمان نیز دولتها میتوانند به این پیشنهاد بپیوندند یا پیشنهادهای تازهای ارائه کنند. این نهاد همچنین به تعهد دولتهای شرکتکننده در پنجمین کنفرانس وزیران سیاست خارجی فمینیستی در اسپانیا اشاره کرده و گفته است که این کشورها بر حمایت از حقوق زنان، پاسخگو کردن عاملان سرکوب جنسیتی و بهرسمیتشناختن نظامهای مبتنی بر تبعیض جنسیتی، از جمله در افغانستان، تأکید کردهاند.
طالبان یک دختر ۱۷ ساله را از بازار ویژه زنان در هرات بازداشت کردند
فرخنده: منابع محلی در هرات میگویند نیروهای امر به معروف طالبان یک دختر ۱۷ ساله را به اتهام رعایت نکردن حجاب از یک مارکیت ویژه زنان در شهرک جبرییل بازداشت کردهاند؛ اقدامی که در ادامه موج بازداشت زنان و دختران در این ولایت صورت گرفته است. دو منبع محلی گفتهاند این دختر حوالی ساعت ۱۰:۵۰ پیش از ظهر روز سهشنبه، ۳۰ سرطان، از چهاردهمتری بالای شهرک جبرییل بازداشت شد. به گفته منابع، او فروشنده لوازم آرایشی و بهداشتی در یک مارکیت ویژه زنان بود. براساس اطلاعات منابع، هفت تن از نیروهای امر به معروف طالبان بهصورت ناگهانی وارد این مارکیت شدند تا پوشش زنان را بررسی کنند. منابع میگویند این دختر به دلیل گرمای هوا و خالی بودن دکان، چادرنمازش را از سر برداشته بود و به همین دلیل از سوی نیروهای طالبان بازداشت و به محل نامعلومی منتقل شد. به گفته منابع، نیروهای امر به معروف طالبان بهطور منظم، تقریباً هر دو روز یکبار، برای بررسی پوشش زنان به مارکیتهای ویژه زنان در شهرک جبرییل مراجعه میکنند. بازداشت زنان و دختران به اتهام بدحجابی در هرات از حدود ۴۰ روز پیش شدت گرفته است. طالبان این روند را از ۱۶ جوزای سال جاری آغاز کردهاند و طی هفتههای گذشته دهها زن و دختر را از مناطق مختلف شهر بازداشت کردهاند. این بازداشتها با واکنش گسترده نهادهای حقوق بشری و شهروندان روبهرو شده است. پیشتر نیز ساکنان شهرک جبرییل در اعتراض به بازداشت زنان و دختران تجمع اعتراضی برگزار کردند که به گزارش منابع، از سوی طالبان سرکوب شد. همچنین گزارشهایی از سوی نهادهای حقوق بشری و رسانهها درباره ادعای آزار و اذیت برخی زنان بازداشتشده در بازداشتگاههای طالبان منتشر شده است؛ ادعاهایی که نگرانیها درباره وضعیت زنان بازداشتشده را افزایش داده است.
معامله دختر ۱۷ ساله قندهاری در بدل یک و نیم میلیون افغانی با یک شهروند چینی
فرخنده: منابع محلی در ولایت قندهار از معامله یک دختر ۱۷ ساله با یک شهروند چینی خبر میدهند؛ رویدادی که به گفته منابع، در بدل پرداخت یکونیم میلیون افغانی انجام شده و بار دیگر نگرانیها درباره گسترش ازدواجهای اجباری، فروش دختران و ازدواج کودکان در افغانستان را افزایش داده است. به گفته منابع، مراسم این معامله حدود یک ماه پیش در تالار هزار و یک شب شهر قندهار برگزار شده، اما پس از انتشار ویدیوهای آن در شبکههای اجتماعی مورد توجه گسترده قرار گرفته است. منابع میگویند پدر این دختر، که اهل ولسوالی شورابک قندهار و دستفروش است، به دلیل مشکلات شدید اقتصادی با این ازدواج موافقت کرده است. همچنین گفته میشود مرد چینی که خود را حماد معرفی میکند، چند سال پیش اسلام آورده و خانوادهاش در تجارت زعفران، میوه خشک، تایر و پرزههای موتر میان افغانستان و چین فعالیت دارند. انتشار این خبر واکنشهای گستردهای را در شبکههای اجتماعی برانگیخته است. شماری از کاربران و فعالان حقوق زنان این رویداد را نمونهای از پیامدهای فقر، بحران اقتصادی و نبود حمایت از خانوادهها دانسته و نسبت به افزایش موارد فروش دختران و ازدواج افراد زیر سن قانونی هشدار دادهاند. فعالان حقوق زن میگویند ادامه بحران اقتصادی، همراه با محدودیتهای گسترده بر آموزش و اشتغال زنان، بسیاری از خانوادهها را به تصمیمهای ناخواسته سوق داده و دختران را بیش از گذشته در معرض ازدواجهای اجباری، زیر سن و معاملهگونه قرار داده است. بر اساس معیارهای بینالمللی، ازدواج افراد زیر ۱۸ سال کودکهمسری محسوب میشود و نهادهای حقوق بشری بارها نسبت به افزایش خطر این پدیده در افغانستان هشدار دادهاند. به باور این نهادها، تداوم فقر و محرومیت از آموزش، دختران را بیش از هر زمان دیگری در معرض نقض حقوق اساسیشان قرار داده است.
اوچا: پنج میلیون مادر و کودک در افغانستان به کمک غذایی نیاز دارند
فرخنده: دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) اعلام کرده است که ۴.۹ میلیون مادر و کودک در افغانستان به کمکهای غذایی نیاز دارند و هشدار داده است که تأخیر در رسیدگی به این بحران، جان میلیونها نفر را در معرض خطر قرار میدهد. اوچا روز دوشنبه، ۲۹ سرطان، با نشر گزارشی تأکید کرد که میلیونها مادر افغان با وجود خطر سوءتغذیه، همچنان برای حفظ سلامت و آینده فرزندان خود تلاش میکنند و حمایت فوری از آنان برای جلوگیری از گسترش بحران ضروری است. این نهاد افزود که سرمایهگذاری در برنامههای پیشگیری و درمان سوءتغذیه، افزون بر نجات جان انسانها، میتواند هزینههای درمانی را کاهش داده، اقتصاد را تقویت کند و از تداوم چرخه سوءتغذیه در نسلهای آینده جلوگیری کند. بر اساس برآورد سازمان ملل، در سال جاری حدود ۳.۷ میلیون کودک زیر پنج سال در افغانستان در معرض سوءتغذیه قرار دارند؛ آماری که نگرانیها درباره وضعیت امنیت غذایی و سلامت کودکان را افزایش داده است. همزمان، پزشکان بدون مرز اعلام کرده است که شمار کودکان مبتلا به سوءتغذیه شدید که در مراکز درمانی تحت حمایت این سازمان در جنوب افغانستان بستری شدهاند، در چهار ماه نخست سال جاری بیش از ۳۰ درصد نسبت به میانگین مدت مشابه سه سال گذشته افزایش یافته است. پزشکان بدون مرز کاهش کمکهای بینالمللی را یکی از عوامل اصلی تشدید بحران سوءتغذیه در افغانستان دانسته و نسبت به پیامدهای ادامه این روند برای سلامت میلیونها کودک و مادر هشدار داده است.
یونیسف: کارکنان صحی زن نقشی حیاتی در نجات جان مادران و کودکان افغانستان دارند
فرخنده: نماینده صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در افغانستان بر نقش حیاتی کارکنان صحی زن در حفظ سلامت مادران و کودکان تأکید کرده و گفته است که خدمات آنان هر روز جان انسانها را نجات میدهد. تاجالدین اویوالی در پیامی در صفحه ایکس نوشت که کارکنان زن بخش صحت در سراسر افغانستان نقشی اساسی و غیرقابل جایگزین در ارائه خدمات صحی، بهویژه در مراقبتهای مادر و کودک، ایفا میکنند. او افزود که در یکی از مراکز صحی ولایت هرات، کارکنان صحی زن از آغاز سال جاری میلادی تاکنون از بیش از یک هزار زایمان مصون حمایت کردهاند؛ اقدامی که به گفته او نقش مهمی در حفظ جان مادران و نوزادان داشته است. اظهارات نماینده یونیسف در حالی مطرح میشود که نظام صحی افغانستان با چالشهای گسترده، از جمله کمبود منابع مالی، کاهش کمکهای بشردوستانه، کمبود کارکنان صحی زن و افزایش نیاز مردم به خدمات درمانی روبهرو است. نهادهای بینالمللی بارها هشدار دادهاند که ادامه محدودیتها بر آموزش و اشتغال زنان، دسترسی به داکتران، پرستاران و قابلههای زن را با تهدید جدی مواجه کرده و میتواند سلامت میلیونها زن و کودک در افغانستان را در سالهای آینده بیش از پیش به خطر اندازد.
اوچا: آموزش دختران، سرمایهگذاری برای آینده افغانستان است
فرخنده: دفتر هماهنگکننده امور بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) با تأکید بر اهمیت آموزش دختران اعلام کرده است که سرمایهگذاری در آموزش آنان، سرمایهگذاری برای آینده افغانستان است؛ در حالی که میلیونها دختر همچنان از حق آموزش محروماند. اوچا با نشر پیامی در صفحه ایکس نوشت که آموزش دختران امید، فرصت و آیندهای بهتر را برای افغانستان رقم میزند و باید از آن حمایت شود. این نهاد همچنین نگرانی یک مادر در ولایت بامیان را بازتاب داده است که گفته از آینده دخترش بیم دارد، زیرا ادامه محرومیت از آموزش، فرصتهای زندگی او را از بین میبرد. اوچا تأکید کرده است که آموزش دختران نه تنها یک حق اساسی، بلکه یکی از پایههای توسعه و پیشرفت جوامع به شمار میرود. این اظهارات در حالی مطرح میشود که پس از بازگشت طالبان به قدرت، دختران بالاتر از صنف ششم از رفتن به مکتب محروم شدهاند و زنان نیز از تحصیل در دانشگاهها، بسیاری از فرصتهای شغلی و شماری از آزادیهای اجتماعی، از جمله سفر بدون محرم، منع شدهاند.
اوچا: بیش از ۱۰.۷ میلیون زن و دختر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند
فرخنده: دفتر هماهنگکننده امور بشردوستانه سازمان ملل اوچا اعلام کرده است که بیش از ۱۰.۷ میلیون زن و دختر در افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند و هشدار داده که ادامه محدودیتهای طالبان، دسترسی آنان به خدمات حیاتی را بیش از پیش با خطر روبهرو کرده است. اوچا روز سهشنبه، ۲۳ سرطان، با نشر گزارشی اعلام کرد که زنان و دختران همچنان آسیبپذیرترین گروه در بحران انسانی افغانستان هستند و با موانع جدی در دسترسی به خدمات اساسی مواجهاند. بر اساس این گزارش، خدمات صحی بهویژه در بخش سلامت مادران، توان پاسخگویی به نیازهای روبهافزایش را ندارد و محدودیتهای اعمالشده بر رفتوآمد، آموزش و اشتغال زنان، دسترسی آنان به خدمات ضروری را بیش از پیش محدود کرده است. اوچا همچنین از وخامت وضعیت سلامت، افزایش ناامنی غذایی و کاهش دسترسی زنان به خدماتی که از سوی متخصصان زن ارائه میشود، ابراز نگرانی کرده و هشدار داده است که ادامه ممنوعیت آموزش دختران، آینده نظام صحی افغانستان را نیز تهدید میکند. این نهاد تأکید کرده است که با ادامه این محدودیتها، نگرانیها درباره کمبود داکتران، پرستاران و قابلههای زن در سالهای آینده افزایش یافته است؛ موضوعی که میتواند دسترسی میلیونها زن و دختر به خدمات درمانی را با چالش جدی روبهرو کند. این گزارش در حالی منتشر میشود که سازمان ملل متحد پیشتر هشدار داده بود افغانستان تا سال ۲۰۳۰ با کمبود حدود ۲۵ هزار معلم و کارمند صحی روبهرو خواهد شد؛ کمبودی که میتواند پیامدهای گستردهای برای نظام آموزش و خدمات صحی، بهویژه برای زنان و دختران، به همراه داشته باشد.
نشست وزیران زن کشورهای اسلامی در دفاع از حقوق زنان افغانستان در پاکستان برگزار میشود
فرخنده: همزمان با ادامه محدودیتهای گسترده طالبان علیه زنان و دختران افغانستان، نهمین نشست وزیران سازمان همکاری اسلامی در امور زنان، روز یکشنبه در اسلامآباد، پایتخت پاکستان، با محوریت توانمندسازی، دفاع از حقوق و افزایش مشارکت سیاسی، اقتصادی و دیجیتال زنان آغاز میشود. این نشست دو روزه با حضور نزدیک به ۱۹۰ مقام و نماینده از ۵۷ کشور عضو سازمان همکاری اسلامی برگزار میشود و شرکتکنندگان در آن درباره راهکارهای تقویت مشارکت سیاسی و حرفهای زنان، گسترش دسترسی آنان به منابع اقتصادی و خدمات مالی، و کاهش شکاف جنسیتی در حوزه فناوری و مشارکت دیجیتال گفتوگو خواهند کرد. افغانستان نیز از اعضای سازمان همکاری اسلامی است، اما برگزاری این نشست با محوریت ارتقای جایگاه زنان، در حالی انجام میشود که زنان و دختران افغانستان همچنان با محدودیتهای گسترده در زمینه آموزش، اشتغال، مشارکت اجتماعی و حضور در عرصههای عمومی روبهرو هستند. طالبان پس از بازگشت به قدرت در آگست ۲۰۲۱، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را ممنوع کرده، دروازه دانشگاهها را به روی زنان بسته و آنان را از بسیاری از مشاغل دولتی و فعالیت در شماری از نهادهای داخلی و بینالمللی محروم کردهاند. همچنین محدودیتهای گستردهای بر رفتوآمد و حضور اجتماعی زنان اعمال شده است. برگزاری این نشست در حالی است که نهادهای بینالمللی و سازمانهای حقوق بشری بارها خواستار لغو محدودیتهای طالبان علیه زنان و دختران افغانستان و تضمین دسترسی آنان به آموزش، کار و مشارکت برابر در جامعه شدهاند.