حذف طالبان از فهرست تروریستی روسیه؛ بی‌اعتنایی به حقوق بشر افغانستان
فرخنده: جنبش «خودجوش زنان معترض افغانستان» اعلام کرده است که حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی روسیه نشان‌دهنده بی‌اعتنایی این کشور به حقوق بشر افغان‌ها، به‌ویژه زنان است. این جنبش در، ۲۲ قوس، با صدور بیانیه‌ای تأکید کرد که این اقدام، نادیده گرفتن جنایات مداوم طالبان علیه مردم افغانستان، به‌خصوص زنان و دختران، است. در این بیانیه آمده است که تصمیم روسیه به معنای مشروعیت دادن به رژیمی است که ابزار اصلی آن سرکوب، خشونت و تحقیر انسانیت بوده و همچنان نماد ترور و استبداد در افغانستان است. جنبش زنان معترض تصمیم روسیه را نشانه‌ای از بی‌توجهی جامعه جهانی به حقوق و زندگی مردم افغانستان توصیف کرده است. این اعتراض در حالی مطرح می‌شود که پارلمان روسیه اخیراً لایحه‌ای را تصویب کرده که طالبان را از فهرست سازمان‌های تروریستی این کشور حذف می‌کند. پیش از این نیز قزاقستان اقدام مشابهی انجام داده و طالبان را از فهرست گروه‌های تروریستی خود خارج کرده بود.
سال ۲۰۲۴؛ سال «بی‌رحم» برای کودکان افغانستان
فرخنده: سازمان حفاظت از کودکان سال ۲۰۲۴ را برای کودکان افغانستان «بی‌رحم» توصیف کرده و از بحران‌های اقتصادی، خشکسالی‌ها و سیلاب‌های پی‌درپی به‌عنوان عوامل تأثیرگذار بر زندگی این کودکان یاد کرده است. این سازمان روز جمعه، ۲۳ قوس، با نشر نوار تصویری در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق)، از جامعه جهانی خواهان حمایت فوری از کودکان افغانستان شد. در این نوار تصویری آمده است: «بحران اقتصادی، خشکسالی‌ها و سیلاب‌های پی‌درپی باعث شده‌اند که کودکان از نظر غذایی در وضعیت بدی قرار بگیرند.» این سازمان همچنین با درخواست کمک تأکید کرده است: «به ما کمک کنید تا به کودکان افغان امید بدهیم.» بر اساس گزارش‌های موجود، افزایش فقر و گرسنگی در افغانستان خانواده‌ها را مجبور کرده است که از کودکان خود برای تأمین هزینه‌های زندگی کمک بگیرند. پس از به قدرت رسیدن طالبان، یک‌سوم کودکان در افغانستان مجبور به کار شده‌اند. با وجود کاهش درگیری‌ها در افغانستان، سازمان ملل متحد پیشتر اعلام کرده بود که کودکان افغان همچنان در وضعیت بسیار آسیب‌پذیری به سر می‌برند. بحران‌های اقتصادی، نبود امنیت غذایی و نبود دسترسی به آموزش، زندگی میلیون‌ها کودک را تهدید می‌کند. سازمان حفاظت از کودکان در این گزارش از نهادهای بین‌المللی، سازمان‌های بشردوستانه و کشورهای کمک‌کننده خواسته است تا اقدامات فوری برای حمایت از کودکان افغانستان انجام دهند و از بدتر شدن وضعیت آنان جلوگیری کنند. کودکان افغانستان که آینده کشور را شکل می‌دهند، در میانه بحران‌های بی‌پایان، نیازمند توجه و حمایت جدی جامعه جهانی هستند.
اخراج اجباری زنان کارمند از ادارات دانشگاه‌ها توسط طالبان
فرخنده: منابع به رسانه‌ها گفته اند که طالبان در نامه‌ای رسمی مورخ ۱۸ قوس، از کارمندان اداری زن در دانشگاه‌های کشور خواسته‌اند تا ظرف سه روز به جای خود یک مرد را معرفی کنند. در غیر این صورت، از وظایف خود برکنار خواهند شد. در سندی که نسخه‌ای از آن به دست آمو رسیده، منابع بیان کرده‌اند که این دستور به‌طور اجباری به برخی از کارمندان زن تحمیل شده و از آنها امضا گرفته شده است. همچنین، دو منبع دیگر گزارش داده‌اند که پس از اعلام این تصمیم، تعدادی از کارمندان اداری زن در دانشگاه هرات در حال گریه دیده شده‌اند. به گفته این منابع، این مکتوب توسط وزارت تحصیلات عالی تحت اداره طالبان به تمامی دانشگاه‌های کشور ارسال شده است. این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که طالبان از زمان به قدرت رسیدن خود، محدودیت‌های شدیدی بر زنان اعمال کرده‌اند. زنان از اشتغال در نهادهای غیردولتی منع شده‌اند و دختران از ادامه تحصیل در بسیاری از سطوح محروم شده‌اند. به تازگی، طالبان دختران و زنان را از دسترسی به آموزش‌های طبی نیز بازداشته‌اند. این اقدامات در حالی است که بسیاری از زنان در افغانستان تنها نان‌آور خانواده‌های خود هستند و محدودیت‌ها، تأثیرات ویرانگری بر زندگی آنان گذاشته است. نهادهای بین‌المللی هشدار داده‌اند که بیش از ۲۰ میلیون نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند. افغانستان در سایه بیش از سه سال حکومت طالبان با فقر فزاینده و بحران انسانی روبه‌رو است و وضعیت زنان و دختران به‌شدت وخیم‌تر شده است. این روند محدودیت‌ها نگرانی‌های جدی داخلی و بین‌المللی را برانگیخته است.
جنبش زنان: طالبان، نماد سرکوب و تاریکی بی‌پایان
فرخنده: جنبش زنان به سوی آزادی، در بیانیه‌ای به مناسبت روز جهانی حقوق بشر اعلام کرد که طالبان با حاکمیت «تک‌جنسیتی، تک‌قومی و فاقد مشروعیت»، در تلاش برای تحکیم قدرت از طریق «ظلم و سرکوب» هستند. این جنبش در اعلامیه خود تصریح کرد که روز جهانی حقوق بشر، که باید نماد عدالت، آزادی و کرامت انسانی باشد، برای مردم افغانستان به یادآور نقض آشکار حقوق انسانی، سرکوب آزادی‌ها و تاریکی بی‌پایان تحت سلطه طالبان تبدیل شده است. جنبش زنان به سوی آزادی تأکید کرده است که سیاست‌های طالبان آینده یک ملت را «گروگان» گرفته و امید به تغییر را از میان برده‌اند. این جنبش افزود که طالبان با صدور فرمان‌های بی‌رحمانه، جامعه را به عقب رانده و کشوری را که روزگاری در مسیر پیشرفت و آگاهی بود، به قرون تاریک جهل و عقب‌ماندگی بازمی‌گردانند. در این اعلامیه، ممنوعیت‌های طالبان بر حقوق اساسی زنان «جنایت» خوانده شده و گفته شده است که بسیاری از زنان در زندان‌های طالبان مورد «تجاوز جنسی و شکنجه» قرار گرفته‌اند. جنبش همچنین اعلام کرد که هر صدای مخالف، هر اندیشه روشنگر و هر گامی به سوی آزادی در حکومت طالبان با «زندان، شکنجه، مرگ و نابودی» سرکوب می‌شود. زنان معترض این جنبش از مردم افغانستان خواستند که در برابر «ظلم و استبداد» طالبان ایستادگی کنند و از جامعه جهانی درخواست کردند که اقدام‌های عملی علیه طالبان انجام دهد و در حمایت از حقوق مردم افغانستان و جنبش‌های مردمی گام‌های جدی بردارد. گفتنی است که روز جهانی حقوق بشر در ۱۰ دسمبر ۱۹۴۸ توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد تصویب شد و افغانستان نیز از حامیان این اعلامیه بود. از آن زمان، این روز به عنوان نمادی برای تلاش جهانی در حمایت از حقوق بشر گرامی داشته می‌شود.
افزایش مجازات‌های بدنی زنان تحت حاکمیت طالبان
فرخنده: طالبان اجرای مجازات‌های بدنی از جمله شلاق در ملأ عام را به طور گسترده افزایش داده‌اند. بر اساس خبرنامه دادگاه عالی طالبان، در تازه‌ترین مورد، ۵ نفر به اتهام‌های مختلف بین ۲۰ تا ۳۹ ضربه شلاق و همچنین به یک تا دو سال زندان محکوم شده‌اند. در یک ماه گذشته، طالبان ۱۲۹ نفر، از جمله ۱۹ زن، را در ولایت‌های مختلف افغانستان شلاق زده‌اند. این مجازات‌ها شامل اتهام‌هایی مانند «جرایم اخلاقی» یا «سرقت‌های کوچک» بوده است. ولایت‌های جوزجان و خوست بالاترین آمار اجرای شلاق را داشته‌اند، به‌طوری که تنها در جوزجان ۲۲ مورد و در خوست ۲۵ مورد گزارش شده است. اجرای این مجازات‌ها در حضور مسئولان محلی طالبان و مردم انجام شده و به عنوان ابزاری برای اعمال قدرت و سرکوب زنان و مردان در جامعه استفاده می‌شود. نهادهای حقوق بشری این اقدامات را به شدت محکوم کرده‌اند و آن را نقض آشکار حقوق بشر، کرامت انسانی و استانداردهای بین‌المللی می‌دانند. گروه‌های مدافع حقوق زنان نیز تاکید کرده‌اند که این مجازات‌ها به‌طور خاص زنان را هدف قرار داده و آنها را از حضور در جامعه و برخورداری از حقوق اساسی خود بازمی‌دارد. این روند افزایش خشونت علیه زنان و اجرای مجازات‌های بدنی در ملأ عام، پیامدهای جدی برای وضعیت اجتماعی و روانی زنان افغانستان به همراه دارد. در جامعه‌ای که زنان پیشتر با محدودیت‌های شدید آموزشی، شغلی و اجتماعی روبرو بوده‌اند، اجرای چنین مجازات‌هایی، ترس و سکوت بیشتری را در میان آنها تحمیل می‌کند. نهادهای بین‌المللی و داخلی خواستار توقف فوری این اقدامات شده‌اند و از طالبان خواسته‌اند به تعهدات بین‌المللی خود پایبند باشند. اما تاکنون، طالبان به این درخواست‌ها بی‌اعتنایی نشان داده و همچنان به اجرای این نوع مجازات‌ها ادامه می‌دهند. این وضعیت نشان‌دهنده بحران فزاینده حقوق بشری در افغانستان، به‌ویژه برای زنان، و نیاز به اقدامات جدی و هماهنگ جامعه جهانی برای حمایت از حقوق آنها است.
جمعیت زنان مقاوم افغانستان: سکوت جهان را بشکنید و علیه طالبان اقدام کنید
فرخنده: جمعیت زنان مقاوم افغانستان با انتشار بیانیه‌ای از جامعه جهانی، فعالان حقوق بشر و مردم افغانستان خواست تا در برابر طالبان «اقدام عملی» انجام دهند و از حقوق زنان در کشور دفاع کنند. این گروه که در یک مکان بسته در کابل گردهم آمده بود، با شعار «سکوت نکن و اقدام کن» تلاش کرد توجه جامعه بین‌المللی را به وضعیت وخیم زنان در افغانستان جلب کند. در بیانیه این جمعیت آمده است: «درد به استخوان رسیده و پاسخ آن قیام است.» آنها از جهان خواسته‌اند که صدای زنان افغان را بشنود و برای نابودی طالبان و بازپس‌گیری آزادی و عدالت در افغانستان گام‌های عملی بردارد. این اعتراضات در حالی صورت می‌گیرد که به تازگی طالبان تحصیل زنان در انستیتوت‌های طبی کشور را نیز ممنوع کرده‌اند. نور جلال جلالی، وزیر صحت عامه طالبان، در نشستی با مسئولان انستیتوت‌های صحی اعلام کرده است که دختران دیگر اجازه تحصیل در این نهادها را نخواهند داشت. این تصمیم تازه، آخرین امید دختران افغان برای ادامه تحصیل در بخش‌های طبی را از بین برده است. پیش از این، در دسامبر ۲۰۲۲، طالبان تحصیل دختران در دانشگاه‌ها را ممنوع کرده بودند. اکنون، با بسته شدن درهای انستیتوت‌های طبی، عملاً هرگونه امکان تحصیل برای زنان از بین رفته است. بیش از سه سال از بازگشت طالبان به قدرت می‌گذرد و در این مدت محدودیت‌های سختگیرانه‌ای علیه زنان و دختران وضع شده است. از ممنوعیت رفتن به مکتب برای دختران بالاتر از صنف ششم گرفته تا ممنوعیت اشتغال در بسیاری از حوزه‌ها، طالبان زنان افغان را از حقوق اولیه خود محروم کرده‌اند. این در حالی است که افغانستان با کمبود شدید پزشکان، پرستاران و قابله‌های زن روبه‌رو است. فعالان حقوق بشر هشدار می‌دهند که تصمیمات طالبان نه تنها حقوق زنان، بلکه سلامت عمومی جامعه را نیز تهدید می‌کند. جمعیت زنان مقاوم افغانستان با تأکید بر لزوم حمایت جهانی، از مردم خواسته است که صدای اعتراض خود را بلند کنند و برای پایان دادن به این بی‌عدالتی‌ها اقدام کنند.
اعتراض زنان هرات به ممنوعیت تحصیل در نهادهای طبی
فرخنده: در پی تصمیم طالبان برای ممنوعیت آموزش زنان و دختران در نهادهای آموزشی طبی، شماری از زنان در هرات دست به اعتراض زده‌اند. معترضان این تصمیم را «ظالمانه» توصیف کرده و با شعار «آموزش عدالت و تحصیل» خواستار لغو این محدودیت شدند. ملل متحد نیز این اقدام را برای نظام بهداشت افغانستان «ویران‌گر» خوانده و تأکید کرده است که چنین تصمیماتی حقوق زنان را به‌شدت محدود می‌کند و دسترسی به خدمات بهداشتی را مختل خواهد کرد. استفان دوجاریک، سخنگوی ملل متحد، از طالبان خواسته تا این دستور را بازنگری کنند. کمیته سویدن برای افغانستان نیز این تصمیم را «شکستی ویران‌گر» برای زنان و دختران دانسته و هشدار داده است که کمبود پزشکان و پرستاران زن می‌تواند سلامت و بقای زنان و کودکان را تهدید کند. واکنش‌های بین‌المللی به این اقدام ادامه دارد. وزیر خارجه آلمان تصمیم طالبان را گامی در جهت نابودی آینده افغانستان خوانده است. همچنین شماری از چهره‌های برجسته افغانستان، از جمله رحمت‌الله نبیل و معصوم ستانکزی، این تصمیم را محکوم کرده و آن را نشانه‌ای از خودکامگی و سرکوب آزادی‌های بنیادی دانسته‌اند. فعالان حقوق بشر و شهروندان افغانستان رفتار طالبان را نقض آشکار حقوق بشر می‌دانند و تأکید دارند که این ممنوعیت‌ها حیات زنان و دختران را به‌طور مستقیم تهدید می‌کند. طالبان با گذشت بیش از سه سال از بازگشت به قدرت، محدودیت‌های شدیدی بر زنان و دختران اعمال کرده‌اند که به گفته بسیاری از ناظران، آخرین اقدامات در راستای سرکوب حقوق آنها محسوب می‌شود.
انتقاد شدید سازمان همکاری اسلامی از ممنوعیت تحصیل دختران در افغانستان
فرخنده: سازمان همکاری اسلامی تصمیم طالبان مبنی بر ممنوعیت تحصیل دختران در نهادهای آموزشی طبی را «ناامیدکننده» و خلاف ارزش‌های اسلامی و حقوق بشر خواند. این سازمان امروز، پنجشنبه ۱۵ قوس، با صدور بیانیه‌ای از این اقدام ابراز تأسف کرده و تأکید نمود که این تصمیم نه تنها حقوق زنان افغانستان را محدود می‌کند، بلکه تأثیرات مخربی بر سیستم بهداشتی این کشور خواهد داشت. حسین ابراهیم طه، دبیرکل سازمان همکاری اسلامی، این ممنوعیت را برخلاف قطعنامه‌های مرتبط این سازمان دانسته و نگرانی عمیق خود را ابراز کرده است. او در بیانیه‌ای اعلام کرد: «این تحول نگران‌کننده و غیرمنتظره تأثیرات گسترده‌ای بر آینده زنان افغانستان و سیستم بهداشتی این کشور خواهد داشت.» این سازمان از طالبان خواسته است تا در تصمیمات خود بازنگری کرده و دسترسی زنان به آموزش را مطابق با اصول اسلامی و قطعنامه‌های بین‌المللی فراهم آورند. به گفته سازمان همکاری اسلامی، تعامل سازنده با طالبان باید برای رفع این محدودیت‌ها ادامه یابد. ممنوعیت اخیر طالبان موجی از واکنش‌های داخلی و بین‌المللی را برانگیخته است. ملل متحد این اقدام را «ویران‌گر» برای آینده افغانستان توصیف کرده و از طالبان خواسته تا حقوق زنان و دختران را رعایت کنند. در داخل افغانستان نیز، این تصمیم خشم بسیاری را برانگیخته است. امروز شماری از دختران محروم از تحصیل در شهر هرات دست به اعتراض زده و خواستار لغو این ممنوعیت شدند. این ممنوعیت در شرایطی اعمال شده است که افغانستان با بحران‌های گسترده بهداشتی و آموزشی مواجه است. کارشناسان هشدار می‌دهند که محرومیت زنان از آموزش در رشته‌های طبی، کمبود نیروی کار متخصص در بخش بهداشت و درمان را تشدید خواهد کرد و پیامدهای جدی برای سلامت عمومی جامعه خواهد داشت. سازمان همکاری اسلامی و دیگر نهادهای بین‌المللی از طالبان خواسته‌اند تا به تصمیمات خود بازنگری کنند و زمینه آموزش برابر برای همه اقشار جامعه را فراهم سازند.
حامد کرزی: ممنوعیت تحصیل دختران باید فوراً لغو شود
فرخنده: حامد کرزی، رئیس‌جمهور پیشین افغانستان، ممنوعیت اخیر طالبان در مورد تحصیل دختران در انستیتوت‌های طبی را «باعث تأسف شدید» دانست و از حکومت سرپرست طالبان خواست تا این تصمیم را فوراً لغو کنند. آقای کرزی در بیانیه‌ای که در اکس منتشر کرد، تأکید کرد که رشد و توسعه افغانستان تنها با دسترسی برابر جوانان، اعم از دختر و پسر، به آموزش ممکن است. او گفت: «افغانستان زمانی از احتیاج به بیرون نجات می‌یابد و بر مشکلات درونی غلبه می‌کند که دارای نیروی انسانی متخصص و تعلیم‌یافته باشد.» کرزی با اشاره به مشکلات بهداشتی زنان و مادران در افغانستان، بسته شدن انستیتوت‌های طبی به روی دختران را «تأسف‌بار» خوانده و گفت: «شنیدن خبر بسته شدن درب انستیتوت‌های طبی به روی دختران، آن هم در زمانی که زنان و مادران با مشکلات زیاد صحی مواجه هستند، باعث تأسف شدید است.» او تأکید کرد که تعلیم و آموزش، تنها راه نجات افغانستان از وابستگی به خارج و پیش‌شرط اصلی توسعه و شکوفایی کشور است. کرزی از طالبان خواست نه‌تنها این ممنوعیت را لغو کنند، بلکه دروازه‌های مکاتب و دانشگاه‌ها را نیز به روی دختران باز کنند. دو روز پیش، وزیر تحصیلات عالی طالبان، به‌دنبال فرمانی از سوی رهبر طالبان، اعلام کرد که تمامی نهادهای آموزشی طبی عالی و نیمه‌عالی که هنوز به روی دختران باز بودند، بسته خواهند شد. این تصمیم آخرین امکان دختران برای ادامه تحصیلات عالی، پس از بسته شدن دانشگاه‌ها در دسمبر ۲۰۲۲، را از بین برده است. در حالی که افغانستان با کمبود پزشکان زن، قابله‌ها و پرستاران روبه‌رو است، این ممنوعیت نگرانی‌های گسترده‌ای درباره تشدید بحران بهداشتی در کشور به وجود آورده است. تصمیم طالبان با واکنش تند شهروندان، فعالان حقوق بشر و نهادهای بین‌المللی روبه‌رو شده است. بسیاری معتقدند این اقدام نه‌تنها نقض آشکار حقوق اساسی زنان است، بلکه پیامدهای جدی انسانی و اجتماعی به دنبال خواهد داشت. به باور کارشناسان، محدودیت‌های گسترده بر تحصیل و اشتغال زنان می‌تواند بحران بهداشتی و انسانی در افغانستان را به شدت عمیق‌تر کند و مانع از پیشرفت و خودکفایی کشور شود. از سوی دیگر، افزایش فشارهای بین‌المللی ممکن است طالبان را وادار به بازنگری در سیاست‌های خود کند.
بازداشت دو فعال جامعه مدنی در کابل توسط طالبان
فرخنده: منابع خبری در کابل به رسانه‌ها می‌گویند که طالبان دو فعال برجسته جامعه مدنی، نجیب وطن‌یار و عزت‌الله رحیمی، را در روز (یکشنبه، ۱۱ قوس) از شهر کابل بازداشت کرده‌اند. این دو فعال پیش از این در دادخواهی‌های عمومی برای حقوق زنان در کابل به طور برجسته شرکت کرده بودند. بازداشت آنها تا کنون با واکنش‌های گسترده‌ای از سوی نهادهای حقوق بشری و فعالان اجتماعی همراه بوده است. هنوز دلیل دقیق بازداشت این دو نفر مشخص نشده است و طالبان در این خصوص هیچ اظهار نظری نکرده‌اند. با این حال، فعالان جامعه مدنی در افغانستان نگران افزایش فشارها و سرکوب‌ها از سوی طالبان بر روی نهادهای غیر دولتی و مدنی هستند. پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان در سال ۲۰۲۱، سرکوب فعالان مدنی و حقوق بشری یکی از ویژگی‌های بارز حکمرانی این گروه بوده است. طالبان، که پیش از این نیز به‌عنوان یک گروه سرکوب‌گر شناخته می‌شد، پس از تسلط بر افغانستان اقداماتی را علیه فعالان اجتماعی، خبرنگاران، و مدافعان حقوق بشر انجام داد. بسیاری از این افراد به دلیل فعالیت‌های خود در زمینه حقوق زنان، آزادی بیان و دموکراسی تحت فشار قرار گرفته‌اند. بازداشت‌های فعالان مدنی به‌ویژه پس از برگزاری اعتراضات و تجمعات صلح‌آمیز در حمایت از حقوق زنان و اقلیت‌ها افزایش یافته است. طالبان با استفاده از زور و تهدید، اعتراضات را سرکوب کرده و بسیاری از فعالان را بازداشت کرده یا به مکان‌های نامعلومی منتقل کرده‌اند. نمونه‌هایی از بازداشت‌های فعالان مدنی: حامد قرلق،: این فعال اجتماعی حوالی ساعت ۳:۰۰ بعد از ظهر روز چهارشنبه (۲۳ عقرب سال روان) از ولسوالی «دشت‌قلعه»ی تخار بازداشت شده است. در قندهار منابع محلی از دستگیری بخت‌الله ریگوال، یکی از فعالان مدنی این ولایت توسط گروه تروریستی طالبان خبر داده‌اند. سیف‌الله منگل و فریدون رایان، دو فعال مدنی در خوست، به دلایل نامعلومی توسط طالبان زندانی شده‌اند و از سرنوشت آنها اطلاعی در دست نیست. برخی فعالان مدنی دیگر در خوست از آزار و اذیت طالبان انتقاد کردند فیاض غوری یکی دیگر از فعالان مدنی روز سه‌شنبه، ۱۲ دلو سال روان از نزدیکی ساختمان مقام ولایت هرات از سوی طالبان بازداشت شده است طالبان همچنان به محدود کردن آزادی‌های مدنی در افغانستان ادامه می‌دهد، و بسیاری از فعالان مدنی، خبرنگاران، و اعضای سازمان‌های حقوق بشری برای ادامه فعالیت‌های خود با تهدیدات جدی مواجه هستند.