طالبان منبع و حامی خشونت در برابر زنان

امروزه آن چنان خشونت در افغانستان فراگیر شده است که گویی خشونت بخش جدایی ناپذیرفرهنگ ساکنان این سرزمین است. در هیچ جای این کره خاکی به این میزان خشونت و خشونت طلبی دیده نمی شود. زن ستیزی و جنگ، شناسنامه افغانستان شده است و هر جا سخن از خشونت و جنگ باشد نام افغانستان نیز آنجا گرفته می شود، و در این میان زنان افغانستانی قربانی اصلی این خشونت ها هستند. اکثرا گمان میکنند که خشونت علیه زنان تنها به معنی آسیب جسمانی و کتک زدن است. خشونت علیه زنان ابعاد گسترده تری دارد؛ خشونت های جسمی، روانی، جنسی و اقتصادی از آشکار ترین نوع خشونت علیه زنان محسوب می شوند. خشونت های روانی و جنسی تاثیر بیش تری نسبت به خشونت های فیزیکی و کتک زدن دارند. زخم هایی که بر روی پیکر زنان پدید می آید با گذر زمان بهبود می یابند؛ ولی زخم های روحی و روانی به سادگی بهبود نخواهند یافت و اگر درمان نشوند عمیق تر می شوند. حاکم شدن گروه طالبان که یک گروه به شدت زنستیز هستند، این خشونتها را پر رنگتر کردهاست. حالا زنان نه تنها در خانهها، بلکه در خیابانها هم مورد پرسوجو قرار گرفته و همهٔ امورشان از سوی افراد امرباالمعروف و نهی از منکر طالبان نظارت میشود. شبکه های حمایت از زنان و خانههای امن برای زنان بعد از آمدن طالبان از فعالیت باز مانده و بسته شدهاند. وضع دستور های زن ستیزانه گروه طالبان که هر روز بیشتر و به گونه خشنتری در حال اجرا شدن است، بستر خشونت های خانوادگی بیشتری را بر علیه زنان مهیا کرده است. منشا تاریخی این روز بر میگردد به ۲۵ نوامبر سال ۱۹۶۰، در آن روز سه خواهر، عضو شبکه مخفی انقلابی جمهوری دومینیکن، در زندان رژیم رافائل لئونیداس تروخیو پس از شکنجههای بسیار به قتل رسیدند. این جنایت سرآغاز سقوط حکومت نظامیان در این کشور حوزه دریای کارائیب بود. از سال ۱۹۸۱ به بعد، شماری از کشورهای جهان به خصوص در آمریکای لاتین این روز را بهطور رسمی روز مبارزه با خشونت علیه زنان نامگذاری کردند. سازمان ملل متحد حدود دو دهه بعد با استقبال از این ابتکار عمل، آن را جهانی کرد. 25 نوامبر که شروع کمپاین منع خشونت علیه زنان است در این دو سال پسین در حالی فرا میرسد که زنان افغانستان بیشتر از هر زمانی قربانی خشونت های خانوادگی و اجتماعی قرار دارد. این خشونت ها نه تنها از سوی گروه طالبان، بلکه از طرف مردهای خانواده نیز به صورت گسترده اعمال میشود. بیکاری و فقر در کنار فشار های اجتماعی و فرهنگی باعث شده تا مردان خانواده عقده های شان را با خشونت در برابر زنان خانواده خالی کند. از سوی دیگر نبود نهاد های حامی حقوق زنان که قربانی های خشونت بتوانند به آنجا شکایت شان را ببرند نیز باعث شده خشونت ها بدون ترس از عواقب آن اعمال شود. ازدواج های اجباری، آمار روزافزون خودکشی و قتل های ناموسی بیشتر حاصل دستور های است که طالبان با تفسیر دینی، مردهای خانوادهها را وادار میکنند تا آن را بر زنان شان در خانه و محیط زندگی با جبر و اکراه تطبیق کنند. اکثر زنان به دلیل نداشتن پشتوانهای که بتوانند در برابر این خشونت ها ایستادگی کنند دست به خودکشی میزنند. فروش دختران به دلیل فقر یکی از خشونت های است که بعد از قدرت گرفتن گروه طالبان بیشتر از هر زمانی در حال رشد است. تعدادی از خانواده ها به دنبال گرسنگی و نا امیدی از تهیه غذا برای سیرکردن اعضای خانواده خود مجبور به فروش کودکان بویژه دخترانشان شده اند. بسته ماندن مکتب ها به روی دختران، حجاب اجباری، منع رفتن زنان به مکان های تفریحی و خیلی از موارد دیگر خشونت های عینی است که در این یک سال گروه طالبان بالای زنان اعمال کرده و جامعه جهانی در قبال آن سکوت مرگباری را اختیار کرده است. در این میان جنبش های اعتراضی زنان که بعد از حاکمیت طالبان بخاطر مبارزه با ظلم این گروه شکل گرفته هر روز به شکل های مختلف در مقابل چشم های رسانه ها سرکوب میشود، ولی جامعه جهانی همچنان سکوت شان را نشکسته و اقدام عملی را در پیش نمیگیرد. زنان در افغانستان، حتا در دو دهۀ اخیر، قربانی خشونتهای جسمی، جنسی، زبانی، روانی، اقتصادی، اخراج از منزل، ازدواج اجباری، ازدواج زودهنگام، ممانعت از حق انتخاب همسر، به بد و بدل دادن و بازداشت از آموزش بودهاند. اکنون و در روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان از چه مرجعی میتوان خواستار رعایت و تأمین حقوق شهروندی و بشری برای زنان افغانستان شد؟ مرجع مشروع و پاسخگویی نیست و جامعۀ جهانی نیز سوگمندانه افغانستان را فراموش کردهاست. نه امکانهای دسترسی به عدالت قانونی-قضایی و فرصتهای آموزشی برای زنان فراهم است و نه قانون مکتوب و مشروعی هست تا خواستار اجرای شفاف و عادلانۀ آن بهنفع زنان شد. شمایل توانا ناصری
دختر ایرانی وزیر محیط زیست سویدن شد

دولت سویدن؛ یک دختر ایرانیالاصل را به عنوان وزیر محیط زیست کابینهاش به کار گماشته است. اولف کریستشان، نخستوزیر جدید سویدن، رومینا پورمختاری که در یک خانواده ایرانیالاصل در حومه استکهلم به دنیا آمده، به این سمت معرفی کرده است. پورمختاری پیش از این رییس بخش جوانان حزب لبرال بود و در گذشته از صدراعظم کنونی سویدن برای قرابت حزبش با دموکراتهای سویدن انتقاد کرده است. سویدن محل زندهگی تونبرگ، فعال نوجوان محیطزیست است که جنبش جهانی گستردهای را با میلیونها جوان راهاندازی کرد؛ جنبشی که موجی از بحثها را در مورد خطرات تغییرات آبوهوایی بر انگیخته است.
اعتراض و سرکوب همزمان در جادههای ایران؛ دست کم هشتاد معترض کشته شدند

گروه حقوق بشر ایران مستقر در ناروی میگوید که بیش از ۷۵ نفر در نتیجه سرکوب معترضان در ایران جان خود را از دست داده اند. همزمان کشورهای غربی فشارهایی را برای پایان دادن به سرکوب معترضان بر ایران وارد کرده اند. از ۱۱ شب به این طرف شهرهای مختلف ایران شاهد موج بزرگی از تظاهرات است که در مورادی به درگیری و خشونت منجر شده است. هرچند دولت ایران تاهنوز تنها مرگ ۴۱ تن از جمله چند نفر از نیروهای امنیتی را تائید کرده است، اما یک گروه حقوق بشری از افزایش قربانیان این رویداد به بیش از ۷۵ نفر سخن گفته است. تظاهرات در ایران در اعتراض به مرگ مشکوک مهسا ژینا امینی، دختر ۲۲ ساله، در بازداشت گشت ارشاد یا پولیس مذهبی ایران شروع شد. شاهدان به خبرگزاری فرانسه گفتند که تظاهرکنندگان دوشنبه شب دوباره به جادهها آمدند. این اعتراضات از زمان مرگ امینی در ۱۶ سپتمبر به این سو ادامه دارد. مهسا ژینا امینی پس از دستگیری به اتهام نقض قوانین سختگیرانه حجاب از سوی گشت ارشاد یا پولیس مذهبی این کشور، به گونه مرموزی جان باخته است. معترضان مرگ او را ناشی از خشونت پولیس عنوان میکنند، اما منابع دولتی این اتهام را رد میکنند. تصاویر منتشر شده توسط گروه حقوق بشر ایران مستقر در اسلو (آی اچ آر) نشان میدهد که در سنندج، مرکز ولایت کردستان در غرب، زنان برای پاره کردن چادرهای خود بر روی موترها بالا شدند. جمعیت معترض در تهران هم فریاد «مرگ بر دیکتاتور» سر داده و خواستار پایان بیش از سه دهه حکومت آیتالله علی خامنهای، رهبر مذهبی ۸۳ ساله این کشور شده اند. ویدیویی که از چند طبقه بالاتر از سطح خیابان، ظاهراً در شهر تبریز گرفته شده است، مردم را در اعتراض به صدای پرتاب گاز اشکآور توسط نیروهای امنیتی، نشان میدهد. مقامات روز دوشنبه گفتند که بیش از ۱۲۰۰ نفر را دستگیر کرده اند. فعالان، وکلا و روزنامه نگاران و همچنین معترضان شامل بازداشت شدگان اند. تنش با قدرتهای غربی تنشها میان ایران و قدرتهای غربی در حالی افزایش یافت که فرانسه روز دوشنبه “سرکوب خشونتآمیز” معترضان توسط نیروهای امنیتی را «شدیداً محکوم کرد». آلمان سفیر ایران را احضار کرد و کانادا نیز تحریمهایی را علیه تهران اعلام کرد. یک روز پیش از آن، اتحادیه اروپا از سرکوب معترضان ابراز تاسف کرد و تهران هم گفت که نمایندگان بریتانیا و ناروی را فراخوانده است. محمود امیری مقدم، رئیس سازمان حقوق بشر ایران گفت: «ما از جامعه جهانی میخواهیم که قاطعانه و متحدانه گامهای عملی برای توقف کشتار و شکنجه معترضان بردارد.» وی افزود: «کلیپهای ویدیویی و گواهی فوت به دست آمده توسط (آی اچ آر) نشان میدهند که گلولهها مستقیماً به سمت معترضان شلیک میشوند.» در تصاویر ویدیویی اخیر منتشر شده توسط خبرگزاری فرانسه نیز دیده میشود که پولیس ضد شورش ملبس با واسکت ضد گلوله معترضان را با چماق مورد ضرب و شتم قرار میدهد. در این تصاویر دیده میشود که دانشجویان تصاویر بزرگ آیتالله خامنهای رهبر مذهبی ایران و روح الله خمینی را پاره میکنند. معترضان سنگ پرتاب کرده و موترهای پولیس و ساختمانهای عمومی را به آتش کشیدند. به گفته کمیته حمایت از خبرنگاران، حداقل ۲۰ روزنامه نگار نیز دستگیر شده اند. غلامحسین محسنی اژهای، رئیس قوه قضائیه ایران، بر «لزوم اقدام قاطع و بدون اغماض» با محرکهای اعتراض تاکید کرده است. اما یک روحانی قدرتمند شیعه که مدتها با دولت شدیداً محافظهکار این کشور همسو بود، از مقامات خواست که موضع ملایمتری اتخاذ کنند. آیت الله حسین نوری همدانی گفت: «رهبران باید به مطالبات مردم گوش دهند، مشکلات آنها را حل کنند و نسبت به حقوق آنها حساسیت نشان دهند.» این سرکوبهای خونین واکنشهای دولتهای غربی را برانگیخت و تلاشهای دیپلوماتیک برای احیای توافق هستهای بین ایران و قدرتهای بزرگ را که توسط دونالد ترامپ، رئیسجمهور وقت ایالات متحده در سال ۲۰۱۸ لغو شده بود، مختل کرده است. جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، که این تلاشها را رهبری کرده است، روز یکشنبه ایران را به دلیل “استفاده گسترده و نامتناسب از زور علیه معترضان صلحآمیز” مورد انتقاد قرار داد. ایالات متحده هفته گذشته تحریمهایی را علیه پولیس مذهبی «گشت ارشاد» ایران اعمال کرد. جاستین ترودو، نخستوزیر کانادا روز دوشنبه گفت که کشورش به عنوان بخشی از بسته تحریمی «بر روی دهها فرد و نهاد» از این روند پیروی خواهد کرد.
بازتاب اعتراضات زنان ایرانی با شعار «زن، زندگی، آزادی» در رسانههای معتبر جهان

در ادامه حمایتهای جهانی از اعتراضات مردم ایران، رسانههای مهم جهان در گزارشهای اصلی خود به انتشار تصاویر زنان معترض در خیابانها پرداختند و ایرانیان خارج از کشور برای روز شنبه اول اکتبر در حال تدارک برگزاری تجمعات در سراسر جهان هستند. انجمن خانوادههای پرواز اوکراینی از تمام فعالین خارج از کشور خواست ضمن حفظ روزهای برنامهریزیشده خود، برای برگزاری راهپیمایی در سراسر جهان در روز شنبه اول اکتبر اقدام به برنامهریزی کنند. در همین حال، لیندا توماس گرینفیلد، سفیر آمریکا در سازمان ملل، در توییتی نوشت: «زنان ایران برای آزادیهای اولیه به پا خواستهاند. ما با شما اعلام همبستگی میکنیم. شجاعت شما الهامبخش همه مردم جهان است.» از سوی دیگر، تصاویر زنان معترض ایران به کانون توجه رسانههای جهان تبدیل شده است. روزنامه لیبراسیون فرانسه با تیتر فارسی «زن، زندگی، آزادی» عکس و گزارش صفحه اول خود را به اعتراضات در داخل ایران اختصاص داد. روزنامه لوموند فرانسه نیز با انتشار آلبوم عکسی از اعتراضات ایران نوشت: «خیزش زنان ایران جهان را تکان داده است. پس از جان باختن مهسا امینی خیزش مردم ایران با وجود سرکوبهای شدید، در حال گسترش است و عکس زنانی که روسریهای خود را به آتش کشیدهاند به همه جای جهان رسیده است.» روزنامه فیگارو نیز عکس و گزارش صفحه اول خود را به اعتراضات ایران اختصاص داد و نوشت: «قیام مردم ایران علیه حجاب، به خیزش علیه رژیم تبدیل شد.» بابک امینی، آهنگساز و نوازنده، در گفت و گو با رسانه ها با تاکید بر لزوم حمیات هنرمندان از اعترضات مردم گفت: «وظیفه هنرمندان ایرانی در حمایت از خیزش مردمی ایرانیان علیه جمهوری اسلامی و رساندن صدای آنها به جهان است.» هزاران نفر از ایرانیان کانادا یکشنبه در مرکز شهر ونکوور در همراهی با معترضان ایران تظاهرات برگزار کردند و علیه جمهوری اسلامی و خامنهای شعار دادند. فعالان ایرانی در سان فرانسیسکو آمریکا و گراتیس اتریش نیز تجمعهای گستردهای از حمایت از مردم ایران برگزار کردند. شایا گلدوست، زن ترنس و کنشگر جنسی و جنسیتی، در سخنرانی در تجمع ایرانیان کانادا در ونکوور گفت: «رنج ما رنج مشترکی است که جنسیت، گرایش جنسی، دیدگاه سیاسی، مذهبی و قومی نمیشناسد. فارغ از هر آنچه بازیچهای برای جدا کردنمان شد، با هم خواهیم ماند. ما از ریشه به هم پیوستگانیم.» علی کریمی، ستاره پیشین تیم ملی فوتبال ایران در واکنش به اظهارات حمید رسایی، فعال سیاسی اصولگرا و نماینده پیشین مجلس که به دلیل حمایت از خیزش سراسری مردم خواستار توقیف اموال او شده بود، در یک استوری اینستاگرامی نوشت: «عمری با جون کندن یه خانه درست کردیم، نمیدونستم خاری میشه توی چشمتون. اگه تونستین بگیرین. فدای سر مردمم» سردار آزمون بازیکن تیم ملی فوتبال در یک استوری اینستاگرامی نوشت: «بهخاطر قانون تیم ملی تا الان نتونستیم چیزی بگیم تا اردو تمام شه ولی دیگه طاقت نیاوردم، تهش میشه خط خوردن از تیم ملی که فدای یک تار موی زنان ایرانی. شرم بر شما که آدمها را به راحتی میکشید. زنده باد زنان ایرانی» پائولو مالدینی، اسطوره فوتبال ایتالیا و تیم آث.میلان، در پستی اینستاگرامی با انتشار هشتگ مهسا امینی نوشت: «من از زنان ایران و حقوق و آزادیهای اساسی آنها حمایت میکنم.» در همین حال معترضان در ایران شیوههای جدیدتری را به اعتراضات خود افزودهاند و در کنار مبارزات خیابانی به اقداماتی از جمله شعارنویسی گسترده و شعار دادن از پنجرهها و بامها روی آوردهاند. کاربران در شبکههای اجتماعی میگویند شعارنویسی و شابلون نویسی اثر ماندگار دارد و پاک کردن شعارها از نیروهای سرکوبگر انرژی مضاعفی میگیرد. کاربران همچنین افرادی را که امکان حضور در خیابانها ندارند تشویق میکنند، از پنجرهها و بامها شعار بدهند. از سوی دیگر، گزارشها از تحلیل رفتن قوای نیروهای امنیتی خبر میدهد. ویدیویی در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، از بیخوابی چندشبه نیروهای سرکوبگر و کار کردن آنها در روز تعطیلی سخن میگوید. کاربران شبکههای اجتماعی همچنین با انتشار عکسهای مختلفی از کودکان با لباسها و تجهیزات سرکوب در خیابانها، استفاده نیروهای امنیتی از کودکان را نشان دهنده تحلیل قوای این نیروها برآورد میکنند.
کشتار، پشت درهای بسته؛ دهها تن در اعتراضات ایران کشته شدند

اعتراضات سراسری مردم ایران با وجود سرکوب خونین نیروهای امنیتی و قطع اینترنت در حال گسترش به شهرهای مختلف است و معترضان در گروههای بزرگ خیابانهای بسیاری از شهرها را تحت کنترل خود درآوردند و با روسری سوزی و سردادن شعار خواستار براندازی جمهوری اسلامی شدند. در تهران، مردم مناطق مختلف خیابانها را بستند و با روشن کردن آتش و سر دادن شعارهای ضد حکومتی به تظاهرات خود ادامه دادند. ویدیوهای رسیده به ایران اینترنشال تظاهرات گسترده مردم را در شهرک اندیشه شهریار، نیاوران، بلوار فردوس، آریا شهر، تهران پارس، ستارخان، شهرک اکباتان، هفت حوض، نازی آباد، شهرک امید، چیتگر، بلوار کشاورز، نارمک، قیطیریه، پل صدر، پل رومی، تجریش ، جنت آباد و پارک وی نشان میدهد. ویدیوهای رسیده نشان میدهد معترضان خیابان ولیعصر را مسدود کرده و در میدان تجریش در تجمعی مانتوها را آتش زدند. در شهرهای مشهد، سنندج، تبریز، شاهین شهر، زنجان و قزوین نیز اعتراضات گستردهای برگزار شد. در اشنویه، گزارشها از کنترل بیشتر شهر به دست مردم خبر میدهد. در پی حضور قدرتمند معترضان در اشنویه در شامگاه جمعه، نیروهای امنیتی مجبور به عقبنشینی شدند. بر اساس گزارشهای منتشر شده، معترضان در اشنویه منزل مسکونی حسن بداغی و مغازه فتحی زرزا از عوامل سپاه پاسداران را آتش زدند. ویدیوهای رسیده به ایران اینترنشنال همچنین نشان میدهد معترضان در الوند در استان قزوین علاوه بر آتش زدن یک اتوبوس پلیس، با سنگ با نیروهای امنیتی مقابله میکنند. «خامنهای ضحاک، میکشیمت زیر خاک»، «امشب گودبای پارتی رهبره»،«امسال سال خونه، سید علی سرنگونه»، «ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما» ، «این آخرین پیامه هدف خود نظامه»، «می کشم می کشم هر آنکه خواهرم کشت»، «نه غزه نه لبنان جانم فدای ایران»، «زن، زندگی، آزادی» ، «رضا شاه روحت شاد»، «نه شیخ میخوایم نه ملا لعنت به آیت الله» و «مجتبی بمیری رهبری رو نبینی» از جمله شعارهای شاخص در اعتراضات بودند. عفو بینالملل در بیانیهای تاکید کرد: «در حالی که آمار کشتهشدگان در اعتراضات ایران در حال افزایش است، جهان باید علیه سرکوب خونین اعتراضات مردم ایران اقدام معنادار انجام دهد. اعتراضات شجاعانه پس از جان باختن مهسا امینی، شدت خشم مردم ایران را از حجاب اجباری، کشتار و سرکوب گسترده نشان میدهد.» این بیانیه با اشاره به شواهد خود از ۱۰ استان و ۲۰ شهر بزرگ گفت آمار کشته شدگان در روزهای اخیر دستکم ۳۰ نفر بوده، و پیشبینی کرد آمار واقعی بیشتر باشد. علی کریمی، ستاره پیشین تیم ملی فوتبال ایران، نیز در واکنش به قطع اینترنت از سوی جمهوری اسلامی در حساب رسانههای اجتماعی خود نوشت: «سال ۵۷ هم مثل الان اینترنت نبود، ولی همه مردم با هم مثل امروز متحد بودن.» در حالی که جمهوری اسلامی برای جلوگیری از اطلاعرسانی درباره سرکوب اعتراضات، اینترنت را در نقاط مختلف کشور از دسترس خارج کرده، تلاشها برای ارائه اینترنت ماهوارهای به معترضان وارد مراحل جدیتری شده است. ایلان ماسک، مدیرعامل تسلا، در واکنش به توییت وزیر خارجه آمریکا درباره صدور مجوز توسعه دسترسی به خدمات اینترنتی برای مردم ایران، نوشت که در حال فعال کردن اینترنت ماهوارهای استارلینک در ایران است. پیامرسان سیگنال نیز دستورالعمل کاملی برای راهاندازی سرورهایی برای کمک به کاربران ایرانی در دوز زدن فیلترینگ اینترنت منتشر کرد و از کارشناسان فناوری در جهان که تمایل دارند به مردم ایران در مقابله با سانسور کمک کنند تقاضای همکاری کرد. کانون نویسندگان ایران در بیانیهای اعلام کرد: «بر همهی نویسندگان و هنرمندان، تشکلهای صنفی و فرهنگی، و نهادهای آزادیخواه و مستقل است که حمایت خود را، به صراحت و به دور از عافیتطلبیهای مرسوم، از جنبش آزادیخواهی مردم اعلام کنند.» دامون گلریز، پژوهشگر مطالعات صلح و امنیت بینالملل، درباره اعتراضات ایران گفت: «اعتراضاتی که در ایران در حال رخ دادن است در میان کشورهای مسلمان منحصربهفرد است و در هیچ کشور مسلمانی زنان برای حقوق خود اینچنین به خیابان نیامدند و مردها اینچنین به حمایت از انها برنخواستند.» در همین حال، سیاست انکارآمیز مقامات جمهوری اسلامی در واکنش به تظاهرات سراسری مردم ادامه دارد. ابراهیم رئيسی در نخستین سخنرانی پس از بازگشت از نیویورک، راهپیمایی حکومتی نماز جمعهها را همان «صدای ملت ایران» خواند که او سعی داشته در سازمان ملل عنوان کند. او گفت: «دشمنان تلاش کردند صدای ملت ایران آنجا شنیده نشود، اما به خواستشان نرسیدند و حضور مردم نقشههای دشمنان را شکست داد.» احمد وحیدی وزیر کشور در مصاحبهای گفت: «نتیجه بررسیهای مختلف درباره مهسا امینی نشان داد ضرب و شتمی صورت نگرفته و شکستگی جمجمه در کار نبوده است.» او افزود: «محدودیت های اینترنت به جهت کنترل امنیت و برای کنترل اغتشاشگران است.» حسین شریعتمداری، نماینده خامنهای و مدیرمسئول روزنامه کیهان، نیز خیزش عمومی علیه جمهوری اسلامی را «انتقام ناکام دشمنان از حماسه اربعین با اسم رمز گشت ارشاد» خواند و به خبرگزاری فارس گفت «مرگ خانم مهسا امینی ربطی به نیروی انتظامی ندارد» و «فقط یک بهانه» است.
واکنشها بهمرگ مهسا امینی

مقامهای آمریکا، شخصیتهای سیاسی و فعالان حقوق مدنی و چهرههای ورزشی ایرانی به جانباختن مهسا امینی ۲۲ ساله سه روز پس از بازداشت توسط گشت ارشاد دولت ایران واکنش نشان دادهاند. مهسا امینی که همراه با خانواده، برای دیدار با خویشاوندان از سقز به تهران سفر کرده بود، ساعاتی پس از بازداشت به دست ماموران گشت ارشاد به کما رفت و پس از سه روز در بیمارستان جان باخت. جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی کاخ سفید از مرگ مهسا امینی عمیقا ابراز نگرانی کرده است. جیک سالیوان در حساب کاربری خود در توییتر در واکنش نوشته است: «عمیقا ازمرگ مهسا امینی که گزارش شده براثر ضرب و شتم در بازداشت پلیس گشت ارشاد درگذشت نگران هستیم – مرگ او قابل گذشت نیست. ما مقامهای ایران را مسئول این چنین موارد نقض حقوق بشر میدانیم.» We are deeply concerned by the death of 22-year-old Mahsa Amini, who was reportedly beaten in custody by Iran’s morality police. Her death is unforgivable. We will continue to hold Iranian officials accountable for such human right abuses. #MahsaAmini مهسا_امینی# — Jake Sullivan (@JakeSullivan46) September 16, 2022 رابرت مالی، نماینده ویژه دولت آمریکا در امور ایران، نیز مرگ مهسا امینی «بعد از جراحات وارد شده» در بازداشت گشت ارشاد را «هولناک» توصیف کرد. رابرت مالی در توئیتی ضمن ابراز همدردی با خانواده مهسا امینی نوشته است: ایران باید به خشونت علیه زنان به دلیل این که خواهان بهرهمندی از حقوق اساسی خود هستند، پایان دهد. نماینده دولت آمریکا در امور ایران تاکید کرده است، مسببان مرگ مهسا امینی باید مورد تعقیب قرار گیرند. Mahsa Amini’s death after injuries sustained in custody for an “improper” hijab is appalling. Our thoughts are with her family. Iran must end its violence against women for exercising their fundamental rights. Those responsible for her death should be held accountable #مهسا_امینی — Special Envoy for Iran Robert Malley (@USEnvoyIran) September 16, 2022 علی دایی از چهرهها شاخص فوتبال ایران در جهان نیز در اینستاگرام نوشته: «چه به روزگار این سرزمین آوردید، دخترم میپرسد چه اتفاقی افتاده، چه پاسخی دارم، به کدامین گناه؟» عفو بین الملل نیز در بیانیهای گفته است، «واحد پلیس موسوم به «پلیس امنیت اخلاقی» در تهران، که مجری قوانین تحقیرآمیز و تبعیضآمیز حجاب اجباری در ایران است»، مهسا امینی «را سه روز قبل از مرگش به صورت خودسرانه بازداشت کرده بود.» این نهاد بین المللی مدافع حقوق بشر درخواست کرده است «تمام ماموران و مقامات مسئول باید به دست عدالت سپرده شوند.» احمد منتظری٬ از روحانیان شیعه در قم٬ هم در پیامی با اشاره به مرگ مهسا امینی نوشته است، «برخوردهای غیرانسانی و غیراخلاقی مأموران با زنان و مردان بیپناه این سرزمین زشتتر از همیشه نمایان شده است. مردمی که تنها جرمشان مطابق نبودن رفتارشان با سلیقه حاکمان از جمله در حجاب اجباری است.» شاهدان عینی و کاربران شبکههای اجتماعی میگویند، مهسا امینی به هنگام بازداشت و در خودروی گشت ارشاد مورد ضرب و شتم قرار گرفته است. پلیس مدعی است که علت مرگ خانم امینی «سکته قلبی» بوده؛ این در حالی است که دستکم دو پزشک در روز پنجشنبه در شبکههای اجتماعی گفته بودند که با توجه به جراحات صورت مهسا امینی در بیمارستان و خونریزی از گوش او، عامل بستری شدن به هیچ وجه مشکل قلبی نبوده است. تصاویری از دوربین مدار بسته مرکز اطلاع رسانی فرماندهی انتظامی تهران بزرگ جمعه با انتشار ویدئویی از مهسا امینی به هنگام « بیهوش» او منتشر کرده و می گوید «هیچ گونه برخورد فیزیکی با او انجام نشده» است. «تصاویر دوربین مدار بسته» پلیس تهران از بازداشت مهسا امینی از تلویزیون سراسری نیز پخش شده است. این در حالی است که فعالان مدنی در شبکههای اجتماعی میگویند این تصاویر حاوی نکات مبهمی است از جمله این که این تصاویر تقطیع شدهاند. خبر مرگ مغزی مهسا امینی بر سر حجاب اجباری فضای مجازی فارسیزبان را در شوک فرو برده و موجی از خشم برانگیخته است.
سایه به تاریکی گذاشت، هوشنگ ابتهاج به سن 94 سالگی در گذشت

هوشنگ ابتهاج با نام ادبی سایه، شاعر مطرح و سر زبان حوزه ادب پارسی سایه در سن ۹۴ سالگی درگذشت. یلدا ابتهاج، دختر آقای ابتهاج با انتشار بیتی از این شاعر زبان فارسی در شبکه اجتماعی اینستاگرام نوشت که «سایهی ما با هفتهزارسالگان سربهسر شد.» «سایه» تخلص هوشنگ ابتهاج بود، شاعری که هم در قالب نیمایی و هم غزل و مثنوی شعر میسرود. «نخستین نغمهها»، «سراب»، «سیاه مشق»، «شبگیر»، «زمین»، «چند برگ از یلدا»، «تا صبح شب یلدا»، «یادگار خون سرو»، «تاسیان» و «حافظ به سعی سایه» از جمله آثار او هستند. ابتهاج متولد ۱۳۰۶ شمسی در رشت ایران بود. آقای ابتهاج اوایل دهه ۱۳۶۰ بهخاطر عقاید سیاسی خود یک سال را در زندان بهسربرده بود.
بغض 56 ساله ترکید؛ تیم فوتبال زنان انگلستان قهرمان یورو ۲۰۲۲ شد

ورزشگاه ومبلی در انگلستان با ۸۷ هزار تماشاچی، شاهد شکستن رکورد حضور تماشاچیان در جام ملتهای اروپا گردید؛ رکوردی که در بخش زنان و مردان به ثبت رسید. این در حالی است که آرزوی ۵۶ ساله تیم فوتبال زنان انگلستان را نیز به واقعیت تبدیل کرد. گرچند جدال شدید دو تیم در نیمه اول به نتیجه نرسید و هر دو تیم بدون گل به رختکن رفتند، اما در نیمه دوم بازی، جرمنها توانستند بهتر ظاهر شوند. آلاتون در دقیقه ۶۲ بازی بود که توانست به شکل موفقانه از خط دفاع جرمنها عبور کند و گل زیبا و تماشایی را از بالای سر دروازبان جرمنها به ثمر برساند و انگلیسها را پیش بیندازد. از سوی دیگر، تلاشهای بیشتر جرمنها نتیجه داد و بلاخره در دقیقه ۷۹، بازی را به تساوی کشیدند. گرچند بازی تا پایان دقیقه ۹۰ به همین نتیجه پیش رفت، اما در زمانهای اضافی، کلویی کلی مهاجم انگلستان در دقیقه ۱۱۰، بار دیگر دروازه جرمنها را باز نموده و آرزوی ۵۶ ساله تیم انگلستان را تحقق بخشید و جام فوتبال یورو ۲۰۲۲ زنان را با موجی از خوشحالی به خانه بردند.
حامد کرزی و رویای احیای امپراطوری درانی!

متولد گردید. کرزی مکتب را در محمود هوتکی.سیدجمال الدین و لیسه حبیبیه فرا گرفته و و بعد از سپری نمودن کانکور به دانشکده حقوق و علوم سیاسی راه یافت و بعدا برای ادامه تحصیل به هندوستان رفت و سال 1988 از رشته علوم سیاسی و روابط بین الملل از دانشگاه سمله هند فارغ شد. نویسنده: امیر پویا حامد کرزی در دوران جهاد عضو جبهه نجات ملی به رهبری صبغت الله مجددی بود ودر حکومت مجاهدین در سال 1992-1994 به حیث معاون وزیر خارجه ایفای وظیفه کرده. کرزی در اوایل دوره حکومت طالبان با این گروه همکاری داشت و به حیث نماینده طالبان در سازمان ملل برگزیده شد.ولیکن بعد از وقوع حادثه یازدهم سپتامبر و به دلیل سیاست های تند این گروه از طالبان فاصله گرفت و جدا شد و در پاکستان به سازماندهی نیرو هایش علیه طالبان پرداخت. بخش اول: