اعتراف اجباری؛ خانواده ناظره رشیدی از پرونده‌سازی امنیتی طالبان پرده برداشت
فرخنده: خانواده ناظره رشیدی، خبرنگار محلی در ولایت قندز، هشدار می‌دهند که او در بازداشت طالبان با فشارهای سازمان‌یافته برای اعتراف‌گیری، تخریب شخصیت و ساختن پرونده امنیتی روبه‌رو است. این نگرانی‌ها در نامه‌ای که از سوی هاجره رشیدی، خواهر این خبرنگار، به رسانه‌ها ارسال شده، بازتاب یافته است. در این نامه آمده که ناظره رشیدی سرپرست دو کودک خردسال است و بازداشت او نه‌تنها زندگی شخصی‌اش، بلکه سرنوشت فرزندانش را نیز در وضعیت مبهم و نگران‌کننده‌ای قرار داده است. به گفته خانواده، طالبان و رسانه‌ها و نهادهای همسو با این گروه، به‌صورت هماهنگ در تلاش‌اند تا با خدشه‌دار کردن حیثیت اجتماعی او، زمینه اقدام‌های بعدی را فراهم کنند. خانواده رشیدی می‌گویند که این خبرنگار زن شش روز است بدون اعلام هیچ اتهام رسمی در بازداشت به‌سر می‌برد و تا کنون هیچ اطلاعات شفافی درباره محل نگهداری یا وضعیت صحی او در اختیارشان قرار نگرفته است. آنان بیم دارند که ناظره تحت فشار و بدرفتاری وادار به اعتراف‌های ساختگی شود. منابع محلی در قندز پیش‌تر تأیید کرده بودند که ناظره رشیدی، خبرنگار رادیو قندز، روز سه‌شنبه هفته گذشته هنگام خروج از خانه‌اش در مرکز شهر توسط نیروهای استخبارات طالبان بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده است. از آن زمان تا کنون، خانواده او تنها یک تماس کوتاه از سوی استخبارات دریافت کرده‌اند که صرفاً وجود بازداشت را تأیید کرده و از ارائه هرگونه جزئیات بیشتر خودداری شده است. در حالی که نگرانی‌ها درباره سرنوشت این خبرنگار زن رو به افزایش است، خانواده ناظره رشیدی از نهادهای رسانه‌ای و حقوق بشری می‌خواهند برای روشن شدن وضعیت او و جلوگیری از فشار و پرونده‌سازی، اقدام فوری انجام دهند.
طالبان ناظره رشیدی را ربودند؛ خبرنگار قندوزی چهار روز است ناپدید است
فرخنده: با گذشت چهار روز از بازداشت ناظره رشیدی، خبرنگار محلی در قندوز، هنوز هیچ توضیح رسمی از سوی طالبان داده نشده و خانواده او در بی‌خبری کامل به‌سر می‌برند؛ وضعیتی که بار دیگر ناامنی فزاینده برای زنان خبرنگار در افغانستان را برجسته می‌کند.
نی: افغانستان به بزرگ‌ترین زندان خبرنگاران مبدل گشته است
فرخنده: نهاد نی در تبعید اعلام کرده است که شرایط کاری خبرنگاران و کارکنان رسانه‌ای در کشور به حدی وخیم شده که این سرزمین عملاً به «بزرگ‌ترین زندان برای فعالان رسانه‌ای» بدل شده و هیچ فضای واقعی برای آزادی بیان باقی نمانده است. این نهاد در اعلامیه‌ای تازه گفته است که بخش عمده گزارش‌های جهانی درباره وضعیت خبرنگاران بر خاورمیانه، چین و روسیه تمرکز داشته، اما شرایط سخت و تهدیدآمیز خبرنگاران داخل کشور کمتر مورد توجه قرار گرفته است. در این گزارش تأکید شده که هیچ نقطه‌ای در جهان به اندازه این کشور برای خبرنگاران ناامن نیست و فعالان رسانه‌ای زیر فشار، تهدید و محدودیت‌های گسترده قرار دارند. به باور این نهاد، رسانه‌ها اکنون در «مسیر خواست حاکمان» قرار گرفته‌اند و خبرنگاران عملاً در نقش ابزار تبلیغاتی به‌کار گرفته می‌شوند؛ در حالی که فضای آزاد برای بیان دیدگاه‌ها وجود ندارد. «نی در تبعید» از نهادهای بین‌المللی و رسانه‌های مستقل خواسته است که شرایط خبرنگاران را به‌طور بی‌طرفانه بازتاب دهند و اجازه ندهند واقعیت‌های میدانی پنهان بماند. این هشدارها در حالی مطرح می‌شود که پس از بازگشت دوباره طالبان به قدرت، شمار زیادی از خبرنگاران برای حفظ جان و امنیت خود کشور را ترک کرده‌اند و بسیاری از آنان در کشورهای همسایه، به‌ویژه پاکستان، با خطر بازداشت و اخراج اجباری روبه‌رو هستند.
اعتراض نهاد نی به بازداشت خبرنگار افغان در پاکستان
فرخنده: نهاد «نی»، حمایت‌کننده رسانه‌های آزاد افغانستان، در واکنش به بازداشت فاطمه همنوا، خبرنگار افغان در پاکستان، هشدار داده است که بازداشت و احتمال اخراج خبرنگاران افغان، به‌ویژه زنان، اقدامی نگران‌کننده و خطرناک است. این نهاد روز سه‌شنبه، ۱۳ عقرب، با نشر اعلامیه‌ای گفته که پولیس پاکستان خانم همنوا را همراه با دو کودک‌اش در اسلام‌آباد بازداشت کرده و بیم آن می‌رود که او به افغانستان بازگردانده شود. به گفته‌ی نی، فاطمه همنوا از جمله مهاجران افغان است که با ویزای موقت در پاکستان زندگی می‌کرد و به‌دلیل توقف روند تمدید ویزا، اکنون در معرض اخراج قرار گرفته است. این نهاد تأکید کرده که بازگرداندن او و دیگر خبرنگاران به افغانستان، می‌تواند جان آنان را در خطر قرار دهد، زیرا در آن کشور خبرنگاران از سوی طالبان با بازداشت، تهدید و شکنجه روبه‌رو هستند. نی از دولت پاکستان خواسته است تا ضمن احترام به تعهدات پیشین خود، از بازداشت و اخراج خبرنگاران افغان جلوگیری کرده و شرایط تمدید اقامت آنان را فراهم سازد. در همین حال، سازمان گزارشگران بدون مرز نیز با نشر بیانیه‌ای اعلام کرده است که استخبارات طالبان خبرنگاران مستقل را سرکوب و با آنان «مانند مجرم» رفتار می‌کند. این سازمان هشدار داده است که هرگونه بازگرداندن خبرنگاران افغان به داخل کشور، آنان را مستقیماً در معرض خطر بازداشت و شکنجه قرار می‌دهد.
فاطمه همنوا خبرنگار افغانستان از سوی پولیس پاکستان بازداشت شد
پولیس پاکستان فاطمه همنوا، خبرنگار افغان، را همراه با دو کودک‌اش در اسلام‌آباد بازداشت کرده است. فرخنده: منابع محلی، به رسانه‌ها گفته‌اند که این رویداد پس از چاشت روز گذشته در شهرک بی–۱۷ پایتخت پاکستان رخ داده است. گفته می‌شود بازداشت خانم همنوا در زمانی صورت گرفته که دولت پاکستان روند تمدید ویزای پناهجویان افغان را متوقف کرده و اقدامات خود را برای بازداشت و اخراج مهاجران شدت بخشیده است. در روزهای اخیر، موج تازه‌ی اخراج مهاجران افغان از پاکستان نگرانی گسترده‌ای در میان خبرنگاران، فعالان مدنی و خانواده‌های پناهجو برانگیخته است. فعالان می‌گویند این تصمیم، زندگی بسیاری از شهروندان آسیب‌پذیر افغان را در معرض خطر جدی قرار داده است.
۱۳۰ خبرنگار در دو دهه گذشته در افغانستان جان باخته‌اند
فرخنده: مرکز خبرنگاران افغانستان در آستانه «روز جهانی پایان دادن به مصونیت از مجازات جرایم علیه خبرنگاران» اعلام کرده است که در بیست سال اخیر دست‌کم ۱۳۰ خبرنگار و کارمند رسانه در افغانستان در نتیجه رویدادهای جنگی و جرایم سازمان‌یافته کشته شده‌اند. در اعلامیه این نهاد آمده است که فرهنگ ریشه‌دار معافیت از مجازات، مانع تحقق عدالت برای قربانیان شده و به فضای ترس و خودسانسوری در میان خبرنگاران دامن زده است. به گفته مرکز خبرنگاران، از سال ۲۰۰۱ تاکنون بیش از ۱۳۰ تن از فعالان رسانه‌ای، از جمله ۲۰ زن، در این کشور جان باخته‌اند، اما در بیش از ۹۰ درصد این موارد هیچ پرونده‌ای به نتیجه نرسیده است. این نهاد افزوده است که از زمان تسلط طالبان تا ماه اگست ۲۰۲۵، دست‌کم ۶۴۰ مورد نقض حقوق خبرنگاران و کارمندان رسانه در کشور ثبت شده که شامل پنج مورد قتل — از جمله دو کارمند رسانه دولتی در پی حمله منسوب به نیروهای پاکستانی — و بیش از ۲۶۵ مورد بازداشت است. مرکز خبرنگاران افغانستان هشدار داده است که طالبان با راه‌اندازی کمپین‌های هدفمند، از جمله انتشار اطلاعات نادرست و بدنام‌سازی آنلاین خبرنگاران در خارج از کشور، فضای رسانه‌ای را بیش از پیش سرکوب می‌کنند. این نهاد از طالبان خواسته است تا با احترام به حقوق اساسی خبرنگاران، زمینه اجرای عدالت برای قربانیان را فراهم کنند و فرمان‌ها و محدودیت‌هایی را که مانع آزادی رسانه‌ها شده‌اند، لغو نمایند. در اعلامیه تأکید شده که ادامه معافیت از مجازات و افزایش فشار بر رسانه‌ها، پیامدهای جدی بر توسعه و اعتماد عمومی دارد و آزادی بیان را در افغانستان بیش از پیش تهدید می‌کند. در همین حال، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، نیز با ابراز نگرانی از وضعیت خبرنگاران گفته است که فعالان رسانه‌ای در سراسر جهان در مسیر کشف حقیقت با خطرهای فزاینده‌ای روبه‌رو هستند.
درخواست خبرنگاران افغانستان برای لغو توافق‌نامه دوحه توسط دونالد ترامپ
فرخنده: جمعی از خبرنگاران افغانستان در تبعید در بیانیه‌ای خواستار لغو توافق‌نامه دوحه توسط دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور منتخب ایالات متحده، شدند. آنان تأکید کرده‌اند که این اقدام می‌تواند کشور را از «گودال نابودی» نجات دهد و زمینه‌ساز ایجاد یک حکومت مردم‌سالار و فراگیر در افغانستان شود. در این بیانیه آمده است که لغو توافق‌نامه دوحه می‌تواند گامی مهم در راستای تحقق حقوق بشر بین‌المللی باشد. خبرنگاران در تبعید همچنین درخواست کرده‌اند که افراد دخیل در این توافق‌نامه به دادگاه‌های بین‌المللی معرفی شوند تا در قبال پیامدهای آن پاسخگو باشند. این بیانیه همچنین به وضعیت ناگوار خبرنگاران در افغانستان پرداخته و اعلام کرده است که از زمان به قدرت رسیدن طالبان، بیش از هزار مورد خشونت علیه خبرنگاران ثبت شده است. این خشونت‌ها شامل قتل، بازداشت، و تعرض فیزیکی و لفظی بوده و بسیاری از خبرنگاران را مجبور به ترک کشور کرده است. بر اساس این اعلامیه: بیش از چهار هزار خبرنگار و کارمند رسانه‌ای افغانستان را ترک کرده‌اند. از میان دست‌کم دو هزار خبرنگار زن که تا سال ۲۰۲۱ فعال بودند، تنها ۵۰ نفر در شرایط خطرناک و پرتنش در داخل افغانستان به فعالیت ادامه می‌دهند. خبرنگاران تأکید کرده‌اند که آزادی بیان در افغانستان به دلیل محدودیت‌های گسترده طالبان از میان رفته و کشور اکنون جزو پنج کشور خطرناک جهان برای خبرنگاران قرار دارد. توافق‌نامه دوحه در اسفند ۱۳۹۸ میان ایالات متحده و طالبان در دوحه، پایتخت قطر، به امضا رسید. هدف این توافق کاهش خشونت‌ها، خروج نیروهای آمریکایی و آغاز گفت‌وگوهای صلح بین طالبان و دولت افغانستان بود. تعهدات طالبان در این توافق‌نامه عبارت بودند از: جلوگیری از استفاده خاک افغانستان توسط گروه‌های تروریستی مانند القاعده برای حملات به سایر کشورها. آغاز گفت‌وگوهای مستقیم با دولت افغانستان. در عمل، اجرای این توافق‌نامه با چالش‌های زیادی مواجه شد. با تسلط طالبان بر افغانستان در سال ۲۰۲۱، تعهدات آنان در قبال رعایت حقوق بشر، به‌ویژه حق تحصیل و کار زنان، نقض شد. این اقدامات واکنش‌های منفی جامعه جهانی را به همراه داشت و باعث شد حکومت طالبان در انزوای بین‌المللی باقی بماند. از سوی دیگر، طالبان نیز ایالات متحده را به عدم رعایت برخی مفاد توافق‌نامه متهم کرده‌اند. عدم تعاملات مؤثر میان طالبان و جامعه جهانی باعث شده است که وضعیت حقوق بشر و آزادی بیان در افغانستان وخیم‌تر شود. خبرنگاران افغانستان در تبعید امیدوارند که لغو توافق‌نامه دوحه توسط ایالات متحده بتواند به بازنگری سیاست‌های جهانی در قبال افغانستان منجر شود و زمینه را برای حمایت بیشتر از حقوق بشر، آزادی بیان، و تشکیل دولتی فراگیر فراهم کند. آنان تأکید کرده‌اند که جامعه جهانی باید مسئولیت خود در قبال وضعیت کنونی افغانستان را جدی‌تر بگیرد.
صدای قدم‌های خسته‌اش در راه استودیو؛ روایتگری که بی‌چهره، دردهای مردم افغانستان را بازتاب می‌دهد
فرخنده؛ در تاریکی و سکوت، تنها صدای قدم‌های خسته‌اش در کوچه‌های خاموش شنیده می‌شود؛ صدایی که به سوی استودیوی رادیو می‌رود، جایی که او می‌تواند بی‌آنکه چهره‌اش دیده شود، روایتگر زندگی و دردهای مردم افغانستان باشد. او در پنهانی‌ترین لحظات، صدای آنان است که به شنیده شدن نیاز دارند، با صدایی لرزان اما استوار، از واقعیت‌هایی می‌گوید که زیر سایه طالبان خاموش شده‌اند. کبرا احمدی، دانشجوی ژورنالیزم دانشگاه کابل بود اما در میان هزاران محدودیت و چالش، همچنان به حرفه‌ی خود ادامه می‌دهد. کبرا تا دو سال پیش، یکی از دانشجویان سال سوم دانشکده‌ی ژورنالیزم بود؛ رویای او این بود که روزی بتواند خبرنگار آزاد و قدرتمندی در رسانه‌های ملی و بین‌المللی باشد و داستان‌های زندگی مردمش را به گوش جهانیان برساند. اما ناگهان همه چیز دگرگون شد. طالبان بار دیگر قدرت را به دست گرفتند و زندگی میلیون‌ها شهروند افغانستان، به ویژه زنان و دختران، زیر چکمه‌ی سنگین قیودات و محدودیت‌هایشان لِه کردند. دانشگاه‌ها بسته شدند و صنف‌ها تعطیل. آرزوی فارغ‌التحصیلی و تبدیل شدن به یک خبرنگار برای کبرا، به نظر می‌رسید که تنها یک خاطره خواهد ماند. با وجود این همه محدودیت و خطر، کبرا تصمیم گرفت که به راه خود ادامه دهد. او نمی‌توانست خاموش بنشیند و فقط شاهد باشد. او به جمع محدود زنانی پیوست که هنوز در برخی رسانه‌ها فعالیت می‌کنند و هر روز با چالش‌های جدید و قیودات بیشتری از سوی طالبان روبرو می‌شوند. کبرا می‌گوید:« از دوران کودکی علاقه‌مند خبرنگاری بودم، و می‌خواستم صدای مردم خود شوم، در کل خبرنگار بودن خودش چالش است، اما در این دوران هر روز با چالش‌های فراوان روبرو استیم، و انگیزه‌ی که من را تشویق می‌کند تا هر روز با شور و اشتیاق طرف گزارش نویسی خود بروم همان انگیزه‌ی درونی است که از کودکی داشتم. فعلا که تمام محدودیت را تحمل می‌کنیم، و هشدار و فرمان‌های که از سوی حکومت برای‌ما می‌رسد، را تطبیق می‌کنیم، چون ما خیلی جانب احتیاط را در نظر می‌گیریم، و تمام خبر و گزارش ما باید مطابق پالیسی دولت باشد، اجازه نشر خبر ضد حکومتی را نداریم.» یکی از چالش‌های که تمام خبرنگاران با آن روبرو است به‌خصوص در این حکومت ما نمی‌توانم از مردم مصاحبه بگیرم یعنی تمام مردم یک قسم ترس دارد، و به ما مصاحبه یا کلیپ نمی دهد. دوست ندارد صدای‌شان را داشته باشیم. و بعضی از منابع اصلا جواب نمی دهند.» صبح‌ها برای کبرا با نگرانی و استرس آغاز می‌شود. قبل از رفتن به استودیو، باید مطمئن شود که حجابش کامل است و ماسک را به گونه‌ای پوشیده که صورتش کاملاً پنهان باشد. طالبان بر رسانه‌ها نظارت سخت‌گیرانه‌ای دارند و هیچ اجازه‌ای برای نمایش صورت زنان داده نمی‌شود. قوانین سخت‌گیرانه و دستورهای پی‌در‌پی طالبان، فضای کار را برای او و دیگر همکارانش دشوار کرده است. او که نخواست نام رادیویی که در آن کار می‌کند را بگیرد، می‌گوید: «من از وقتی اینجا در این رادیو خبرنگار استم همیشه ترس پ وحشت دارم اما کوشش می‌کنم خود را با این قوانین ها افق بدهم و به وظیفه خود به شکل درست عمل کنم.» در طول روز، کبرا گزارش‌هایی از وضعیت اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مردم افغانستان تهیه می‌کند. او داستان‌هایی از مردمی روایت می‌کند که همچنان در شرایط ناپایدار و تحت فشار طالبان به زندگی خود ادامه می‌دهند. کار او هر روز به خطر می‌افتد؛ از یک سو باید محتوای خبرها به گونه‌ای باشد که با حساسیت طالبان روبرو نشود و از سوی دیگر، نباید حقایق را نادیده بگیرد. یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های کبرا، حفظ هویت و امنیت شخصی اوست. طالبان از خبرنگاران زن می‌خواهند که نقاب بپوشند و هیچ‌کس نباید چهره‌ی او را ببیند. این دستور ساده به نظر می‌رسد، اما فشار روانی و فزیکی زیادی برای او به همراه دارد. «وقتی ماسک و نقاب می‌پوشم، احساس می‌کنم نفس‌کشیدن برایم دشوار است. اما این تنها راهی است که می‌توانم به کارم ادامه دهم»، کبرا این جمله را با صدای آرام و لرزانی بیان می‌کند، گویی نمی‌خواهد کسی از ترس‌های درونی‌اش مطلع شود. در چنین شرایطی، کبرا سعی می‌کند تا حد ممکن هویتش را پنهان نگه دارد. او می‌داند که هر اشتباه کوچکی ممکن است زندگی‌اش را به خطر بیندازد. در عین حال، با وجود همه‌ی این سختی‌ها و فشارها، کار او به عنوان یک خبرنگار، منبع انگیزه و امیدی است که نمی‌خواهد از دست بدهد. کبرا تنها نگران خود نیست؛ خانواده‌ی او نیز از عواقب فعالیت‌های او بیم دارند. مادرش همیشه با نگرانی به او می‌گوید: «دخترم هیچ ارزشی ندارد که خودت را به خطر بیندازی. فقط دعا می‌کنم که هر روز سالم به خانه برگردی.» اما او به مادرش قول داده که محتاط باشد و تنها برای افشای حقایق ضروری و به نفع جامعه‌ی خود تلاش کند. با این حال، کبرا همچنان امیدوار است. او با صدای خود، از صدای زنانی که از کار و تحصیل محروم شده‌اند، دفاع می‌کند. کبرا باور دارد، روزی می‌رسد که زنان و دختران افغان دوباره بتوانند به جامعه برگردند و به آرزوهای‌شان دست یابند. او به این امید، هر روز صبح به استودیو می‌رود و صدایش را به گوش میلیون‌ها شنونده‌ی رادیو می‌رساند. کبرا می‌گوید: «گاهی احساس می‌کنم در این تاریکی و سکوت، تنهایم. اما وقتی صدای خودم را در رادیو می‌شنوم، احساس می‌کنم که هنوز هستم؛ هنوز زنده‌ام و هنوز امید به تغییر دارم.» در پایان هر برنامه، کبرا نفس عمیقی می‌کشد و می‌داند که ممکن است روزی صدای او خاموش شود، اما به راه خود ادامه می‌دهد، به امید اینکه شاید صدای او روزی به گوش جهانیان برسد و بخشی از تغییر باشد. کبرا می‌گوید: «خبرنگاران در تمام جهان نقش ارزنده دارد و رسانه در انتقال صدای مردم نقش مهم ایفا می‌کند و من به عنوان خبرنگار از مردم می‌خواهم که با خبرنگاران همکاری کنند و مشکلات که دارند با خبرنگاران در میان بگذارند. و از طالبان هم می‌خواهم همکاری کنند و زمانی‌که به مصاحبه و کلیپ آنها را نیاز داشتیم، پاسخ بدهند.» کبرا علی‌زاده
مرکز خبرنگاران افغانستان: خشونت علیه خبرنگاران در سه سال اخیر به اوج خود رسیده است
فرخنده: مرکز خبرنگاران افغانستان در گزارشی به مناسبت ۲ نوامبر (۱۲ عقرب)، «روز جهانی پایان دادن به معافیت از مجازات جرایم علیه خبرنگاران»، اعلام کرد که طی سه سال حاکمیت طالبان، دست‌کم ۴۴۷ رویداد نقض حقوق خبرنگاران و کارمندان رسانه‌ها در کشور ثبت شده است. این آمار شامل تهدید، خشونت، بازداشت و حتی قتل خبرنگاران است که نشان‌دهنده وخامت اوضاع برای رسانه‌ها و آزادی بیان در افغانستان می‌باشد. طبق گزارش این مرکز، در سه سال گذشته سه خبرنگار در افغانستان کشته شده‌اند و ده‌ها مورد تهدید و خشونت علیه رسانه‌ها و کارکنان آنها ثبت شده است. همچنین ۲۲۰ مورد بازداشت خبرنگاران از سوی طالبان گزارش شده که این روند نشان‌دهنده کنترل شدید بر رسانه‌ها و افزایش تهدیدات علیه خبرنگاران است. مرکز خبرنگاران افغانستان همچنین یادآور شده است که در دو دهه گذشته بیش از ۱۲۰ خبرنگار و کارمند رسانه‌ای در افغانستان جان خود را در اثر جنگ‌ها و جرایم سازمان‌یافته از دست داده‌اند. اما در بیش از ۹۰ درصد این موارد، عدالت برای قربانیان تامین نشده است و فرهنگ معافیت از مجازات همچنان بر فضای قضایی کشور حاکم است. از سال ۲۰۰۱ تاکنون، ۱۲۸ خبرنگار و کارمند رسانه‌ای، که ۲۰ تن از آنها زنان بوده‌اند، جان باخته‌اند، اما هیچ تلاش مؤثری برای برخورد با عاملان این جنایات انجام نشده است. این مرکز از طالبان خواسته است که عدالت را برای خبرنگاران قربانی تامین کنند و احترام به حقوق خبرنگاران و آزادی رسانه‌ها را در اولویت قرار دهند. همچنین این نهاد خواهان لغو مقررات محدودکننده‌ای است که آزادی بیان را در کشور به‌طور بی‌سابقه‌ای محدود کرده‌اند. بر اساس گزارش‌های داخلی و بین‌المللی، پس از روی کار آمدن طالبان، موج گسترده‌ای از سانسور و محدودیت‌ها بر رسانه‌ها تحمیل شده است. طالبان نه‌تنها محدودیت‌های شدیدی بر کار رسانه‌ها اعمال کرده‌اند بلکه در دو سال نخست حکومت خود، حداقل ۱۱۰ رویداد خشونت علیه خبرنگاران ثبت شده است. در این مدت، سه خبرنگار در بلخ و یک خبرنگار در کابل کشته شده‌اند. مرکز خبرنگاران افغانستان هشدار می‌دهد که گسترش معافیت از مجازات و افزایش تهدیدات علیه خبرنگاران، اثرات زیانباری بر جامعه خواهد داشت و مانع از پیشرفت کشور می‌شود. این نهاد تأکید دارد که برای حفظ آزادی بیان و جلوگیری از تضعیف روزافزون رسانه‌ها، ضروری است که قوانین حمایتی برای خبرنگاران اجرایی شوند و فشارهای وارده بر رسانه‌ها کاهش یابد. این گزارش، زنگ خطری برای جامعه جهانی و نهادهای حامی خبرنگاران است تا توجه بیشتری به وضعیت خبرنگاران در افغانستان داشته باشند و از حقوق آنها در برابر تهدیدات روزافزون محافظت کنند.
افزایش فشار و تهدید علیه خبرنگاران در افغانستان؛ انتقادها از ادامه معافیت از مجازات جرایم
فرخنده: سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان در بیانیه‌ای به مناسبت ۲ نوامبر (۱۲ عقرب)، «روز جهانی پایان دادن به معافیت از مجازات جرایم علیه خبرنگاران»، اعلام کرده است که طالبان با اعمال سانسور و تهدید، فضای محدودیت و فشار را بر رسانه‌ها گسترش داده‌اند. این سازمان با بیان نگرانی‌های عمیق از وضعیت آزادی مطبوعات در افغانستان، اشاره می‌کند که از زمان روی کار آمدن دوباره طالبان، میزان بازداشت، زندانی‌ساختن، شکنجه و تهدید خبرنگاران افزایش یافته است، بدون آن‌که قانونی یا نهادی مستقل برای نظارت بر جرایم علیه خبرنگاران وجود داشته باشد. بر اساس این بیانیه، افغانستان تحت حاکمیت طالبان به یکی از «پرخطرترین» کشورها برای خبرنگاران و رسانه‌ها تبدیل شده است. سازمان حمایت از خبرنگاران از نهادهای جهانی و کشورهای جهان خواسته است که برای پایان دادن به معافیت از جرایم علیه خبرنگاران در افغانستان اقدام کنند و با ایجاد یک سازوکار عملی و موثر، حقوق این قشر آسیب‌پذیر را محافظت کنند. این سازمان همچنین به شرایط دشوار خبرنگاران افغانستانی در تبعید اشاره کرده و گفته است که بسیاری از خبرنگاران در ایران، پاکستان و برخی کشورهای دیگر منطقه در شرایط ناامن، با محرومیت و تهدیدات روزافزون زندگی می‌کنند که این خود یکی از بزرگ‌ترین جرایم علیه خبرنگاران به شمار می‌رود. افزایش شدید خشونت علیه خبرنگاران؛ آمار و ارقام مرکز خبرنگاران افغانستان در گزارشی به مناسبت روز جهانی پایان دادن به معافیت از مجازات جرایم علیه خبرنگاران اعلام کرده است که طی سه سال اخیر حداقل ۴۴۷ مورد نقض حقوق خبرنگاران و خشونت علیه آنان در افغانستان ثبت شده است. بر اساس این گزارش، سه خبرنگار در سه سال گذشته کشته شده‌اند و خبرنگاران با ده‌ها مورد تهدید و خشونت از سوی طالبان مواجه بوده‌اند. همچنین، در این مدت، ۲۲۰ مورد بازداشت خبرنگاران ثبت شده است. این گزارش همچنین تأکید دارد که در دو دهه گذشته بیش از ۱۲۰ خبرنگار و کارمند رسانه‌ای در جریان جنگ‌ها یا به دلیل جرایم سازمان یافته جان باخته‌اند، اما به دلیل وجود فرهنگ معافیت از مجازات، عدالت در خصوص این قربانیان به درستی برقرار نشده است. مرکز خبرنگاران افغانستان هشدار داده است که ادامه تهدید، سانسور و اعمال محدودیت‌های شدید علیه خبرنگاران پیامدهای منفی جدی برای جامعه افغانستان خواهد داشت. افزایش سانسور و تهدیدات؛ نگرانی‌ها از وضعیت آزادی بیان از زمان بازگشت طالبان به قدرت، این گروه محدودیت‌های شدیدی بر رسانه‌ها و آزادی بیان وضع کرده است. بنا به گزارش‌های نهادهای جهانی و داخلی، تنها در دو سال نخست حکومت طالبان، حداقل ۱۱۰ مورد خشونت علیه خبرنگاران ثبت شده است و سه خبرنگار در بلخ و یک خبرنگار در کابل جان خود را از دست داده‌اند. این محدودیت‌ها و افزایش تهدیدات علیه رسانه‌ها باعث شده است که وضعیت آزادی بیان در افغانستان در بحرانی‌ترین شرایط خود قرار گیرد. بسیاری از نهادهای حامی حقوق خبرنگاران تأکید دارند که جامعه بین‌المللی باید برای پایان دادن به این خشونت‌ها و تامین امنیت خبرنگاران در افغانستان اقداماتی جدی و فوری انجام دهد.