دو هزار زن در زندانهای طالبان: نقض حقوق بشر و بازداشتهای خودسرانه
فرخنده: به گزارش از آمو، در حال حاضر دو هزار زن در زندانهای تحت کنترل طالبان به سر میبرند. صفیالله جلالزی، رئیس نشرات زندانهای طالبان، گفته که این زنان به اتهامهایی نظیر «فرار از منزل، سرقت، و پروندههای مربوط به موادمخدر» در زندانها نگهداری میشوند. این اطلاعات در حالی منتشر میشود که سازمانهای حقوق بشری و ملل متحد بارها از بازداشتهای «خودسرانه» و نقض حقوق بشر توسط طالبان انتقاد کردهاند. گزارشهای نهادهای مختلف، از جمله سازمان ملل، حاکی از آن است که طالبان در سه سال گذشته دهها زن فعال حقوق بشر و حقوق زنان را به دلیل «بلند کردن صدای شان برای حقخواهی» بازداشت کردهاند. در پی این وضعیت، زرمینه پریانی، فعال حقوق زنان، اخیراً افشا کرد که در زندان طالبان تحت سوءاستفادههای شدید از جمله برهنه شدن توسط نیروهای زندان قرار گرفته است. این موضوع موجب واکنشهای گسترده داخلی و جهانی شده و نگرانیها را در خصوص نقض حقوق بشر تحت حاکمیت طالبان افزایش داده است.
اخراج بیش از ۸۸ هزار مهاجر افغانستانی از پاکستان و ایران در یک ماه و یک مرز
فرخنده: مقامهای پاکستانی به نقل از رسانههای این کشور گزارش دادهاند که از تاریخ ۲۱ جولای تا ۱۷ اگست ۲۰۲۴، ۳۲ هزار و ۲۰۰ مهاجر افغان از پاکستان اخراج شدهاند. این مهاجران شامل ۷۳۲ خانواده بوده و با ۶۷۴ وسیله نقلیه به سمت مرز افغانستان منتقل شدهاند. این اخراجها به دنبال آغاز کارزارهای انتخاباتی در پاکستان از اکتبر سال گذشته ادامه داشته و تا کنون ۶۹۱ هزار و ۸۵۳ مهاجر افغان از این کشور اخراج شدهاند. همزمان، مقامهای ایرانی اعلام کردهاند که در چهار ماه گذشته، ۵۶ هزار و ۳۵۶ مهاجر افغان از طریق مرز ایران با ولایت نیمروز افغانستان اخراج شدهاند. این آمار نشاندهنده ۲۳ درصد افزایش در مقایسه با سال گذشته است. این اخراجها از تاریخ ۲۱ مارس تا ۲۱ جولای سال جاری انجام شده است. در سال گذشته، فرمانده مرزی شهر خراسان رضوی ایران نیز از اخراج ۷ هزار و ۵۶۳ مهاجر افغان از طریق مرز تایباد خبر داده بود. وضعیت بسیاری از مهاجرانی که به افغانستان بازگشتهاند، به شدت وخیم است. بسیاری از عودتکنندگان با کمبود سرپناه و فرصتهای شغلی مواجه هستند و به ساختمانهای نیمهکاره در کابل پناه بردهاند. مهاجران افغان در پاکستان و ایران با چالشهای جدی از جمله بازداشتها و اخراج روبهرو هستند و در عین حال از بدرفتاری پلیس در پاکستان و مشکلات مشابه در ایران شکایت دارند. کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان تخمین زده است که حدود ۳ میلیون مهاجر افغان در ایران زندگی میکنند. با این حال، این مهاجران به دلیل سیاستهای دولت ایران و تصورات رایج جامعه با موانع متعددی از جمله دسترسی محدود به خدمات ضروری مانند مراقبتهای بهداشتی و آموزش مواجهاند. وزارت مهاجران تحت اداره طالبان نیز اعلام کرده است که به طور میانگین روزانه بین هزار تا دو هزار مهاجر افغان به صورت «اجباری و اختیاری» به کشور بازگردانده میشوند. این وضعیت نشاندهنده چالشهای گستردهای است که مهاجران افغان در کشورهای همسایه با آن مواجهاند و نیاز به توجه و اقدامات بینالمللی بیشتری برای حمایت از این گروه آسیبپذیر را بیش از پیش به تصویر میکشد.
تاکید بر مشارکت زنان در تلاشهای بشردوستانه افغانستان به مناسبت روز جهانی بشردوستی
فرخنده: اندریکا راتواته، معاون فرستاده سازمان ملل متحد برای افغانستان، به مناسبت روز جهانی بشردوستی، بر اهمیت مشارکت همهجانبه زنان در تلاشهای بشردوستانه در افغانستان تاکید کرد و گفت که این مشارکت بهویژه در رابطه با زنان و دختران بسیار ضروری است. در بیانیهای که توسط دفتر هماهنگی کمکهای بشردوستانه ملل متحد (اوچا) منتشر شد، آقای راتواته نقش امدادگران محلی را در فعالیتهای بشردوستانه «حیاتی» دانست و از جامعه جهانی خواست تا اقدام فوری برای محافظت از کسانی که در خط مقدم بحرانهای انسانی قرار دارند، انجام دهد. وی با اشاره به تهدیدات و چالشهای روزانهای که کارگران بشردوستانه در تلاش برای ارائه کمک به آسیبپذیرترین اقشار جامعه با آنها مواجهاند، تصریح کرد: «ما باید با عادیسازی حملهها به امدادگران مقابله کنیم». او افزود که سال گذشته برای کارگران بشردوستانه در سراسر جهان بسیار سخت و ویرانگر بوده و در این مدت، صدها نفر در خدمت به دیگران کشته و زخمی شدهاند و هزاران نفر دیگر دچار آسیبهای روانی شدهاند. افغانستان، که پیش از این به عنوان یکی از خطرناکترین محیطها برای امدادگران شناخته میشد، حتی پس از پایان رسمی درگیریها در سال ۲۰۲۱، همچنان با چالشهای بزرگی روبهرو است. محدودیتها در مشارکت زنان و دختران در زندگی عمومی، موانع جدیدی برای ارائه کمکهای بشردوستانه ایجاد کرده است. آقای راتواته با وجود این شرایط، بر اهمیت فداکاری و شجاعت امدادگران افغان تاکید کرد و گفت: «آنان با وجود شرایط دشوار، هر کاری که میتوانند برای رفع نیازهای جوامع در سراسر کشور انجام میدهند». او افزود که زنان و مردان امدادگر افغانستان ستون فقرات پاسخ بشردوستانه در کشور هستند. معاون فرستاده ملل متحد برای افغانستان، بر اهمیت مشارکت کامل و فراگیر زنان و مردان کشور در تلاشهای بشردوستانه تاکید کرد و هشدار داد: «اگر جهان نتواند از زنان امدادگر در خط مقدم حمایت کند و آنان را به مشارکت بگیرد، در واقع در حال شکست دادن افرادی است که این امدادگران به آنان خدمت میکنند». وی در پایان فراخوان خود به رهبران جهانی، بر نیاز فوری به تضمین حمایت از کارگران بشردوستانه و توانمندسازی آنان در انجام ماموریتهایشان تاکید کرد و افزود: «بدون کمکهای بشردوستانه بهویژه از سوی امدادگران زن، زندگی و رفاه میلیونها نفر به خطر خواهد افتاد. همه ما باید برای انسانیت صحبت کنیم. اکنون زمان اقدام است. ما باید برای تمام بشریت عمل کنیم». این در حالی است که طالبان پس از برگشت حاکمیت شان به کشور، زنان را از کار در نهادهای ملل متحد منع کرده و بر فعالیتهای آنان در نهادهای داخلی محدودیتهایی وضع کردهاند. طالبان نزدیک به ۷۰ فرمان ضد حقوق و آزادیهای زنان صادر کردهاند که به گفته آگاهان، تاثیر مستقیمی بر فعالیتهای بشردوستانه در کشور داشته است.
پادشاه تایلند نخستوزیری شیناواترا 37 ساله را تأیید کرد
فرخنده: پادشاه تایلند روز یکشنبه (۲۸ اسد) بهطور رسمی حکم نخستوزیری پائتونگتارن شیناواترا، دختر تاکسین شیناواترا، میلیاردر تایلندی و نخستوزیر پیشین این کشور، را تأیید کرد. پائتونگتارن شیناواترا که ۳۷ ساله است، در پی انتخابش به عنوان نخستوزیر از سوی پارلمان تایلند در روز جمعه ۲۶ اسد، به این مقام منصوب شده است. پائتونگتارن شیناواترا بهعنوان وارث یک سلسله خانوادگی قدرت در تایلند شناخته میشود. عمه او، یینگلاک شیناواترا، اولین نخستوزیر زن تایلند بود که در کودتای سال ۲۰۱۴ از قدرت برکنار شد. همچنین، ومچای ونگسوات، کاکای شیناواترا، تا سال ۲۰۰۸ بهعنوان نخستوزیر تایلند خدمت کرده است. پائتونگتارن شیناواترا در انتخابات ملی سال گذشته یکی از نامزدهای پیشتاز حزب پایوتای بود. با این حال، حزب حرکت رو به جلو به رهبری پیتا، با اختلاف قابلتوجهی آرای بیشتری بهدست آورد و دولت جدید را تشکیل داد. در حالی که پادشاهی تایلند به تأیید حکم نخستوزیری او پرداخته، بسیاری از رسانهها گزارش دادهاند که پائتونگتارن شیناواترا در میان مردم تایلند از محبوبیت قابلتوجهی برخوردار نیست. یک نظرسنجی اخیر نشان داده است که تنها شش درصد از رأیدهندگان از او برای تصدی پست نخستوزیری حمایت کردهاند. این نظرسنجیها نشاندهنده چالشهایی است که پائتونگتارن شیناواترا در دوران نخستوزیری با آنها روبهرو خواهد بود.
کامالا هریس از دونالد ترامپ پیشی گرفته است
فرخنده: بر اساس نظرسنجی مشترک ایبیسی نیوز، واشنگتنپست و ایپسوس، کامالا هریس، معاون رئیسجمهور کنونی و نامزد حزب دموکرات در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴، با ۴۹ درصد از آرا در مقابل دونالد ترامپ، نامزد جمهوریخواه، با ۴۵ درصد پیشی گرفته است. واشنگتنپست این پیشرفت را دستاورد قابلتوجهی برای دموکراتها توصیف کرده است. این پیشتازی برای هریس در حالی رخ میدهد که تنها یک ماه پیش جو بایدن، نامزد پیشین حزب دموکرات، در نظرسنجیها نسبت به ترامپ وضعیت ضعیفتری داشت. هریس بهزودی در کنوانسیون ملی دموکراتها در شیکاگو بهطور رسمی بهعنوان نامزد حزب دموکرات معرفی خواهد شد. نظرسنجی اخیر نشان میدهد که در صورت حضور یک کاندیدای جریان سومی، هریس با ۴۷ درصد، ترامپ با ۴۴ درصد و رابرت اف. کندی با پنج درصد از آرا قرار دارند. این نتایج بهویژه در مقایسه با نظرسنجی ماه جولای که ترامپ با ۴۳ درصد در برابر ۴۲ درصد بایدن پیشتاز بود و کندی نیز ۹ درصد آرا را بهدست آورده بود، نشاندهنده تغییرات قابل توجهی است. با این حال، نظرسنجیها تنها حمایت ملی را اندازهگیری میکنند و پیشتازی هریس از نظر آماری ممکن است از نظر نهایی کمتر قابلتوجه باشد. مزیت سه درصدی هریس در رقابت با نامزدهای جریان سومی، کمتر از آرای مردمی ۴.۵ امتیازی بایدن در انتخابات ۲۰۲۰ است که به پیروزی او در کالج انتخاباتی کمک کرد.
بیشتر از مهاجران افغانستان بازگشته از پاکستان زن هستند
فرخنده: کمیشنری عالی ملل متحد برای پناهندگان (UNHCR) اعلام کرده است که به ۵۷۲ مهاجر افغان که در هفته گذشته از پاکستان به افغانستان بازگشتهاند، کمکهای ضروری ارائه داده است. بر اساس اطلاعات این نهاد، نیمی از بازگشتکنندگان را زنان تشکیل میدهند و ۵۸ درصد از خانوادههای بازگشته تحت سرپرستی زنان هستند. همچنین، ۵۳ نفر از این بازگشتکنندگان زیر ۱۸ سال هستند. این گزارش در حالی منتشر میشود که سازمانهای پناهندگی اعلام کردهاند که از ماه عقرب سال گذشته تا کنون، پاکستان حدود ۶۰۰ هزار مهاجر افغان را اخراج کرده است. همچنین، سازمان بینالمللی مهاجرت پیشتر گزارش داده بود که نزدیک به هشت میلیون نفر از شهروندان افغانستان از سال ۲۰۲۰ به این سو مهاجرت کردهاند. برخی از مهاجرانی که اخیراً از پاکستان اخراج شدهاند، در گفتگو با آمو به مشکلات و بیسرنوشتی که با آن مواجهاند، اشاره کرده و اظهار داشتند که تمام داراییهای خود را از دست دادهاند و با شرایط دشواری روبهرو هستند. این وضعیت نشاندهنده نیاز فوری به توجه و حمایت بینالمللی برای تأمین نیازهای اساسی و بهبود شرایط زندگی این گروه از مهاجران است.
پنج نظامی پیشین افغانستان در بلوچستان پاکستان تیرباران شدند
فرخنده: منابع آگاه در پاکستان تأیید کردهاند که پنج نظامی پیشین افغانستان توسط افراد مسلح ناشناس در ایالت بلوچستان پاکستان تیرباران شدهاند. این حادثه روز جمعه، ۲۶ اسد، در منطقه دالبندی، نزدیک به مرز ایران، رخ داده است. گزارشها حاکی است که این نظامیان پیشین در دولت پیشین افغانستان به عنوان پولیس در هلمند وظیفه داشتند و پس از سقوط جمهوریت، به دلیل تهدیدات امنیتی، به پاکستان پناه برده بودند. تا کنون دلیل و عاملان این حمله مشخص نشدهاند. این حادثه در حالی روی داده است که بسیاری از نظامیان پیشین به دلیل نگرانی از انتقامجویی طالبان، از افغانستان مهاجرت کردهاند. تحقیقات در مورد این حمله ادامه دارد و مقامات پاکستانی هنوز واکنشی به این حادثه نشان ندادهاند.
زنان معترض: اقدامات سازمان ملل و جامعه جهانی علیه طالبان ناکافی است
فرخنده: زنان معترض به مناسبت سالروز تسلط دوباره طالبان بر افغانستان (۲۴ اسد)، اقدامات سازمان ملل متحد و جامعه جهانی را در برابر طالبان «بهطرز تاسفباری ناکافی» توصیف کرد. مریم معروف آروین، عضو رهبری جنبش شنبههای ارغوانی، گفت با اشاره به شواهد روشن از جنایات طالبان و نیاز فوری به مداخله، گفت که سازمان ملل و جامعه جهانی در انجام «مسئولیت وجدانی» خود کوتاهی کردهاند. وی تأکید کرد که سه سال است که زنان افغانستان فریاد کمک سر میدهند اما این درخواستها نادیده گرفته شده است. این فعال حقوق زنان افزود که سکوت و انفعال جامعه جهانی تنها به طالبان جرات ادامه کارزار ترور علیه زنان را داده است. او هشدار داد که افغانستان در آستانه فاجعه بزرگ حقوق بشری قرار دارد و اگر جامعه جهانی اقدامی نکند، «تاریخ آنها را مورد قضاوت» خواهد کرد. آروین از سازمان ملل و جامعه جهانی خواست تا تحریمها و فشار بر طالبان را افزایش داده و از نهادهایی که در داخل افغانستان علیه طالبان مبارزه میکنند، حمایت کنند. در همین حال، با فرارسیدن ۲۴ اسد، سالروز سقوط جمهوریت و تسلط طالبان بر کابل، نهادها و کشورهای مختلف از طالبان خواستهاند تا در شیوه برخورد خود با زنان و دختران تجدید نظر کنند و حقوق اساسی شهروندان افغانستان را تأمین نمایند. طالبان اما همواره مدعی شدهاند که حقوق زنان را در چارچوب «شریعت اسلامی» برآورده کردهاند.
زنان معترض: سالروز حکومت طالبان بر افغانستان آغاز فصل جدیدی از رنجها و فلاکتهاست
فرخنده: جنبش شنبههای ارغوانی به مناسبت سومین سالگرد حاکمیت دوباره طالبان بر افغانستان، در گردهماییهای اعتراضی در ولایتهای تخار، بلخ، پنجشیر و کابل، قطعنامهای صادر کرد که در آن به انتقاد شدید از عملکرد طالبان پرداخت. این جنبش اعلام کرد که تسلط طالبان بر کشور، به معنای آغاز فصل جدیدی از رنجها و فلاکتها برای مردم افغانستان است. در این قطعنامه آمده است که طالبان با ارتکاب جنایات علیه بشریت، نقض حقوق زنان، ارتکاب جنایات جنگی و کشتار افراد بیگناه، کشور را به بحران عمیقتری کشاندهاند. جنبش شنبههای ارغوانی بهویژه به آپارتاید جنسیتی، نقض حقوق اساسی، کوچ اجباری بومیان، و اعمال مجازاتهای غیرانسانی اشاره کرده و تاکید کرده است که این وضعیت نیازمند سالها تلاش برای جبران است. این جنبش همچنین بهصراحت اعلام کرد که افغانستان بهطور «ننگین» به طالبان سپرده شده و سلطه طالبان بر کشور، به معنای تقویت خشونت و سرکوب زنان و دختران زیر عنوان «فرهنگ افغانیت و اسلامیت» است. بهویژه، اختطاف و تعرض به زنان معترض و زندانیان این گروه، بهعنوان یکی از چهرههای تلخ و شرمآور حاکمیت طالبان در سه سال گذشته معرفی شده است. در قطعنامه آمده است که طالبان بهطور عمدی به انزوای بینالمللی افغانستان دامن زده و از این طریق فقر، بیکاری و مهاجرت میلیونها نفر از شهروندان بهویژه جوانان را تشدید کردهاند. همچنین، آنان به دزدی کمکهای بینالمللی، تاراج معادن و نادیده گرفتن نیازمندان بهویژه زنان و کودکان، متهم شدهاند. جنبش شنبههای ارغوانی مدعی است که طالبان با تاکید بر تامین امنیت سرتاسری و شکست داعش، بهویژه از طریق ادامه کشتار هدفمند شیعیان و هزارهها، باور به وجود طرحهای هدفمند برای این اقلیت مذهبی توسط خود طالبان را تقویت کردهاند. این جنبش همچنین به عدم مشارکت واقعی سایر اقوام و زنان در قدرت و رهبری سیاسی زیر حاکمیت طالبان اشاره کرده و آن را نمایانگر عدم اعتقاد طالبان به مشروعیت از مردم افغانستان دانسته است. در حالی که طالبان ۱۵ اوت را بهعنوان «روز فتح» و سالگرد سقوط نظام جمهوریت جشن گرفتهاند، بسیاری از شهروندان و فعالان حقوق بشر این روز را «روز سیاه در تاریخ افغانستان» نامیده و آن را بهعنوان سرآغاز حذف مردم، بهویژه زنان از صحنه سیاست و جامعه، توصیف کردهاند.
طالبان فردی را در بلخ به اتهام فروش مواد مخدر و مشروبات الکلی در محضر عام شلاق زدند
فرخنده: طالبان روز گذشته فردی را به اتهام فروش مواد مخدر و مشروبات الکلی در ولایت بلخ، بهویژه در استادیوم ورزشی شهر مزارشریف، در محضر عام شلاق زدند. طبق خبرنامهای که دادگاه عالی طالبان منتشر کرده است، این فرد به تعداد ۳۹ دُره شلاق زده شده است. این اقدام در حالی صورت میگیرد که انتقادهای گستردهای از سوی سازمان ملل متحد و نهادهای حقوق بشری جهانی نسبت به ادامه مجازاتهای بدنی توسط طالبان مطرح شده است. سازمان عفو بینالملل در گزارشی تازه به مناسبت سومین سالگرد سقوط نظام جمهوریت و بازگشت حاکمیت طالبان، بر عدم رعایت حقوق بشر و ادامه نقضهای گسترده حقوق بشری در افغانستان تأکید کرده است. این سازمان ضمن انتقاد از عملکرد طالبان، اعلام کرد که این گروه بر اساس حقوق بینالملل بهطور مداوم جنایات خود را بدون مجازاتهای مؤثر مرتکب میشود. سازمان عفو بینالملل همچنین اشاره کرده است که عدم اقدام کشورهای جهان و ملل متحد برای رسیدگی به «فاجعه بشری» در افغانستان، مایه شرم جهانی است. بر اساس یافتههای رسانهها، طالبان در سه سال اخیر، بهشمول مورد اخیر، بیش از ۶۰۰ نفر را در سراسر کشور، از جمله بیش از ۱۰۰ زن، در محضر عام شلاق زدهاند. این گزارشها نشاندهنده استمرار و گسترش مجازاتهای بدنی بهویژه در دوره حاکمیت طالبان است که با اعتراضات بینالمللی و حقوق بشری روبهرو شده است.