سیگار: آمریکا پس از خروج بیش از ۲۰ میلیارد دالر به افغانستان کمک کرده است
فرخنده: بازرس ویژه ایالات متحده برای بازسازی افغانستان (سیگار) در گزارشی تازه اعلام کرده است که از اگست ۲۰۲۱ (اسد ۱۴۰۰) تاکنون، ایالات متحده بیش از ۲۰ میلیارد و ۷۱۰ میلیون دالر برای کمک به افغانستان و پناهجویان این کشور هزینه کرده است. این گزارش که به تازگی منتشر شده، میگوید که از مجموع این کمکها، حدود ۲ میلیارد و ۹۷۰ میلیون دالر به منظور ارائه کمکهای بشردوستانه به افغانستان تخصیص داده شده است. علاوه بر این، ۳.۵ میلیارد دالر نیز به صندوق افغانستان در سوئیس منتقل شده است. همچنین، ۸.۷ میلیارد دالر به حمایت از روند تخلیه و اسکان مجدد پناهجویان افغانستان اختصاص یافته است. در این گزارش همچنین ذکر شده است که از مجموع کمکهای انجام شده، وزارت دفاع ایالات متحده حدود ۵.۳۶ میلیارد دالر را برای رسیدگی به وضعیت بشردوستانه هزینه کرده است. همچنین، ۳ میلیارد دالر از طریق وزارت بهداشت و ۲۸۴ میلیون دالر نیز توسط وزارت کشور آمریکا به این منظور مصرف شده است. با این حال، این کمکهای نقدی که به افغانستان ارسال میشود، با انتقادهای شدیدی روبهرو بوده است. برخی فعالان حقوق زن خواستار قطع این کمکها به دلیل ایجاد فشار بر طالبان شدهاند. این انتقادات به خصوص در شرایطی مطرح میشود که وضعیت حقوق بشر و حقوق زنان در افغانستان به شدت مورد نگرانی است. در نتیجه، نگرانیها در مورد تأثیر این کمکها بر وضعیت سیاسی و اجتماعی افغانستان و همچنین نحوه استفاده طالبان از این منابع مالی افزایش یافته است.
افزایش بازگشت زنان مهاجر افغانستان از پاکستان
فرخنده: کمیشنر عالی ملل متحد در امور پناهندگان اعلام کرده است که زنان بیش از نیمی از مهاجران افغانستان اخراجشده از پاکستان را در هفته گذشته تشکیل میدهند. بر اساس آمار ارائهشده، حداقل ۵۱ درصد از بازگشتکنندگان به افغانستان، زنان بودهاند. طبق گزارش این نهاد، از تاریخ ۷ جولای تا ۱۳ اگست ۲۰۲۴، در مجموع ۹۵۳ نفر از پاکستان به افغانستان بازگشتهاند. از این تعداد، ۶۴۲ نفر دارای فورم بازگشت داوطلبانه، ۱۹۰ نفر دارای کارتهای ثبتنام (پیاوآر)، ۶۰ نفر دارای برگههای موقت، ۵۹ نفر اعضای خانوادههای بدون سند و دو نفر پناهجو بودند. گزارش ملل متحد نشان میدهد که ۵۱ درصد از بازگشتکنندگان زن بودند و ۲۸ درصد از خانوادهها به سرپرستی زنان، در حالی که ۶۱ درصد از بازگشتکنندگان زیر ۱۸ سال سن داشتند. این وضعیت در حالی رخ میدهد که پاکستان از ماه عقرب سال گذشته تاکنون نزدیک به ۶۰۰ هزار مهاجر افغان را اخراج کرده است. در هفته گذشته، پولیس پاکستان در چندین منطقه اسلامآباد عملیاتهایی را انجام داد و صدها مهاجر افغان، از جمله زنان، را به دلیل نداشتن اسناد قانونی بازداشت کرد. مهاجران افغان در اسلامآباد همچنین وزارت خارجه پاکستان را به فساد در روند صدور ویزا متهم میکنند. آنها ادعا میکنند که با وجود درخواست برای تمدید ویزا و رعایت تمام معیارهای لازم، ویزاهایشان همچنان صادر نمیشود و برخی مجبور به پرداخت رشوه برای اخذ ویزا هستند. این وضعیت باعث افزایش نگرانیها در مورد حقوق بشر و شرایط زندگی مهاجران افغان در پاکستان شده است، بهویژه زنان و کودکان که تحت فشارهای بیشتری قرار دارند.
ستاد انتخاباتی کاملا هریس با پیشنهاد مناظره ترمپ مخالفت کرد
فرخنده: ستاد انتخاباتی کاملا هریس، نامزد حزب دموکرات در انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۲۴ ایالات متحده، با پیشنهاد دانلد ترمپ برای برگزاری مناظرهای در تاریخ چهار سپتامبر در شبکه فاکس نیوز مخالفت کرده است. به گزارش رویترز، این ستاد در بیانیهای اعلام کرد که ترمپ دست به تغییر برنامه قبلی برای برگزاری مناظره انتخاباتی در شبکه ایبیسی نیوز زده است. ترمپ، رئیسجمهور سابق امریکا، پیشتر در شبکه اجتماعی تروث اعلام کرده بود که آماده است با هریس مناظره کند و گفته بود که قوانین این مناظره مشابه مناظرهاش با جو بایدن خواهد بود. در بیانیه ستاد انتخاباتی هریس آمده است: «دانلد ترمپ ترسیده و تلاش میکند از مناظرهای که قبلاً با آن موافقت کرده بود، عقبنشینی کند و مستقیماً به سراغ فاکس نیوز برود تا این شبکه او را نجات دهد. او باید از بازیهایش دست بکشد و در مناظرهای که قبلاً برای دهم سپتامبر توافق شده، حاضر شود.» ستاد انتخاباتی هریس تأکید کرده که معاون رئیسجمهور امریکا نیز در این مناظره حاضر خواهد شد تا از فرصت صحبت با مخاطبان ملی در زمان پربیننده استفاده کند. در این بیانیه همچنین به ترمپ کنایه زده شده و آمده است: «او که مدعی مناظره در هر زمان و مکان است، نباید مشکلی با این پیشنهاد داشته باشد، مگر اینکه از برنامه مناظره در دهم سپتامبر ترسیده باشد.» ترمپ در پستی که روز شنبه منتشر کرد، اعلام کرد که با فاکس نیوز برای برگزاری مناظرهای با کاملا هریس در چهارم سپتامبر به توافق رسیده است. او همچنین گفت که برنامهای که برای برگزاری دومین مناظرهاش با جو بایدن پیشبینی شده بود، به دلیل انصراف بایدن دیگر معتبر نیست. شبکه فاکس نیوز قبلاً نیز پیشنهاد دیگری برای برگزاری مناظره بین ترمپ و هریس در ۱۷ سپتامبر ارائه داده و دعوتنامههایی نیز برای آنان فرستاده است. لازم به ذکر است که کاملا هریس موفق شده است تعداد آرای حمایتی کافی را از سوی مقامهای حزب دموکرات برای نامزدی ریاست جمهوری این حزب جانشین جو بایدن به دست آورد.
جنبش زنان پنجره امید: ۱۵ اگست، روز سیاه برای زنان افغانستان
فرخنده: جنبش زنان پنجره امید در اعلامیهای به مناسبت ۱۵ اگست، روز سقوط نظام جمهوریت و بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، این روز را به عنوان «روز سیاه» در تاریخ کشور توصیف کرده و هشدار داده است که با تکرار این روز، دامنه حذف نظاممند زنان، جنایت علیه بشریت و افزایش فقر و ناامنی گسترش مییابد. در این اعلامیه آمده است: «۱۵ اگست یادآور تاریخی است که در نتیجه توافقنامه ننگین دوحه، یک کشور با نظام دموکراتیک به یک گروه تروریستی بینالمللی عملاً تسلیم داده شد.» جنبش زنان پنجره امید سقوط نظام جمهوریت و بازگشت طالبان به قدرت را یک تراژدی خوانده و عمق این فاجعه را در چشمان دختران بازمانده از تحصیل، آمار خودکشی دختران، و بحرانهای فقر و بیکاری در کشور میبیند. این جنبش همچنین به ادامه جنایتهای طالبان در طول نزدیک به سه سال حاکمیتشان اشاره کرده و تأکید میکند که این گروه به رغم همه مشکلات و فاجعهها، بیحد و حصر به نقض حقوق زنان ادامه میدهد. پس از بازگشت طالبان به قدرت در ۱۵ اگست ۲۰۲۱، این گروه زنان و دختران را از تمام حقوق اساسی خود محروم کرده و محدودیتهای شدیدی بر زندگی آنها وضع کرده است. به ویژه، طالبان دختران بالاتر از صنف ششم را از ادامه آموزش منع کردند و دروازههای دانشگاهها را به روی دختران و زنان بستند. گفتنی است که طالبان در طول حاکمیت خود، به طور سیستماتیک دختران را از اشتراک در آزمون کانکور محروم کرده و این آزمون را بدون حضور هیچ دختر در سراسر افغانستان برگزار کردند، که این موضوع نشاندهنده شدت محدودیتها و فشارها بر زنان و دختران در کشور است. جنبش زنان پنجره امید با این اعلامیه خواستار حمایتهای بیشتر از حقوق زنان و پایان دادن به این فاجعه انسانی است و بر لزوم همبستگی جامعه جهانی در راستای احیای حقوق بشر تأکید میکند.
۱۲۲ میلیون دختر در سطح جهان از تحصیل بازماندهاند
فرخنده: سازمان علمی-فرهنگی ملل متحد (یونسکو) در گزارشی که به تاریخ ۱۳ اسد منتشر شد، برابری جنسیتی را به عنوان یک اولویت جهانی معرفی کرده است. در این گزارش تأکید شده که در حال حاضر در سطح جهانی، ۱۲۲ میلیون دختر و ۱۲۸ میلیون پسر از تحصیل بازماندهاند. این آمار نگرانکننده نمایانگر چالشهای موجود در عرصه آموزش و پرورش است. یونسکو در این راستا بهویژه به وضعیت زنان اشاره کرده و خاطرنشان ساخته است که تقریباً دو سوم از کل بزرگسالانی که قادر به خواندن نیستند، زنان هستند. این واقعیت نشاندهنده نابرابریهای عمیق جنسیتی در نظامهای آموزشی و فرهنگی کشورهای مختلف است. به گفته یونسکو، باید به برابری جنسیتی در سیستمهای آموزشی توجه ویژهای صورت گیرد. این سازمان تأکید کرده است که برابری جنسیتی در دسترسی، محتوا، زمینه و شیوههای آموزشی و یادگیری و همچنین فرصتهای زندگی و کار باید در کانون توجه قرار گیرد. در پی تسلط دوباره طالبان بر افغانستان، دروازههای مکتبها به روی دختران بالاتر از صنف ششم بسته شده و هنوز هیچ اقدام مؤثری برای بازگشایی آنها صورت نگرفته است. این مسأله نه تنها بر تحصیل دختران تأثیر منفی گذاشته، بلکه باعث ایجاد بحران هویتی و بیسرنوشتی برای آنها شده است. شماری از دانشآموزان دختر افغان که سالها از حق آموزش محروم شدهاند، ابراز میکنند که همچنان در بلاتکلیفی به سر میبرند و از آیندهای نامشخص رنج میبرند. این وضعیت نه تنها به نابرابریهای جنسیتی دامن میزند، بلکه تأثیرات منفی آن بر جامعه و توسعه پایدار کشورهای در حال توسعه نیز مشهود است. یونسکو بر این باور است که برای دستیابی به برابری جنسیتی در آموزش و از طریق آموزش، باید تحولی در سطح سیستمهای آموزشی به وجود آید تا همه یادگیرندگان بهطور یکسان از فرصتهای آموزشی بهرهمند شوند. اما در شرایط فعلی، تحقق این هدف در مناطقی مانند افغانستان که با چالشهای جدی روبرو هستند، نیازمند اراده و اقدام قاطع از سوی دولتها و نهادهای بینالمللی است.
میزگرد «ژئوپولیتیک و حقوق زنان» در انستیتوت پژوهشی صلح اوسلو برگزار میشود
فرخنده: انستیتوت پژوهشی صلح اوسلو بهزودی میزگردی را تحت عنوان «ژئوپولیتیک و فعالیتهای حقوق زنان در افغانستان» برگزار میکند. این رویداد به تاریخ ۲۲ اگست جاری برگزار خواهد شد و به بررسی سیاستهای ایالات متحده در قبال افغانستان از سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۱، که به بازگشت طالبان کمک کرد، خواهد پرداخت. بر اساس خبرنامهای که از این انستیتوت منتشر شده، وضعیت فعالیتهای زنان در افغانستان نیز یکی از محورهای کلیدی این میزگرد خواهد بود. این بررسی در زمینهای انجام میشود که پس از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان در اگست ۲۰۲۱، زنان و دختران از حقوق اساسی خود محروم شده و محدودیتهای شدیدی بر زندگی آنان وضع شده است. گزارشها حاکی از آن است که طالبان پس از به قدرت رسیدن، دختران بالاتر از صنف ششم را از ادامه تحصیل منع کرده و دروازههای دانشگاهها را بهروی آنان بستهاند. همچنین، در این سهسال، طالبان دختران را از اشتراک در آزمون کانکور محروم کرده و این آزمون را بدون حضور هیچ دختری در سراسر کشور برگزار کردند. برگزاری این میزگرد در شرایطی صورت میگیرد که وضعیت زنان در افغانستان به شدت نگرانکننده است و جامعه بینالمللی در جستجوی راهکارهایی برای حمایت از حقوق زنان و دختران در این کشور است.
یوناما: افزایش تلفات غیرنظامیان و نقض حقوق بشر در افغانستان
فرخنده: بخش حقوق بشر هیئت معاونت ملل متحد در افغانستان (یوناما) در گزارش سه ماهه اخیر خود، وضعیت نگرانکنندهای را از تلفات غیرنظامیان و نقض حقوق بشر در این کشور ارائه کرده است. طبق این گزارش، از تاریخ ۱۳ حمل تا ۱۰ سرطان سال جاری هجری خورشیدی، ۲۵ غیرنظامی در افغانستان جان باخته و ۴۳ تن دیگر زخمی شدهاند. این گزارش به تفکیک تلفات غیرنظامیان اشاره کرده و میگوید که از میان کشتهشدگان، ۱۲ تن در نتیجه حملههایی که داعش مسئولیت آن را بر عهده گرفته و ۹ تن دیگر نیز در نتیجه درگیریهای مرزی میان افراد طالبان و نیروهای پاکستانی جان باختهاند. در میان این قربانیان، ۴ زن و ۳ شهروند خارجی نیز وجود دارند. یوناما همچنین به شلیکهای طالبان در بدخشان اشاره کرده و میگوید که چهار تن از باشندهگان این ولایت در نتیجه این حملات جان باختهاند. علاوه بر این، در ماههای اخیر، طالبان ۶۰ تن را بهگونهای خودسرانه بازداشت و ۱۴۷ تن دیگر را شلاق زدهاند. این گزارش همچنین به وضعیت زنان و آزادی بیان در سه ماه اول سال ۲۰۲۴ میلادی پرداخته است. به عنوان مثال، در روز نخست ثور ۱۴۰۳ هجری خورشیدی، در نتیجه حمله به یک بس حامل غیرنظامیان در گولایی دواخانه کابل، ۴ مرد زخمی شدند. در ۱۰ ثور ۱۴۰۳ هجری خورشیدی، در تیراندازی در مسجد صاحب زمان در ولسوالی گذره هرات، ۵ مرد و یک زن جان باخته و یک زن زخمی شد. در ۲۸ ثور ۱۴۰۳ هجری خورشیدی، در نتیجه حمله به دو موتر گردشگران خارجی در بامیان، ۵ تن جان باخته و ۶ تن دیگر زخمی شدند. همچنین در ۳۱ ثور ۱۴۰۳ هجری خورشیدی، انفجار در موترها در ایستگاه کابل یک کشته و ۳ زخمی بر جای گذاشت. در این گزارش به بازداشت خبرنگاران نیز اشاره شده است؛ به طوری که طالبان در تاریخهای ۳ اپریل، می و جون میلادی، یک خبرنگار را در پروان و ۳ خبرنگار دیگر را در خوست بازداشت کردهاند. علاوه بر این، دو تلویزیون خصوصی به نامهای بریا و نور به دلیل آنچه که فعالیت سیاسی خوانده میشود، بسته شدهاند و طالبان در تلاش هستند تا تلویزیون تمدن را نیز تعطیل کنند. یوناما همچنین وضعیت زنان را مورد بررسی قرار داده و اعلام کرده است که طالبان تنخواه کارمندان زن را به ۵۰۰۰ افغانی کاهش داده و در برخی از ولایتها به شرکتهای حمل و نقل دستور دادهاند که زنان بدون محرم را منتقل نکنند. تا زمان انتشار این گزارش، طالبان واکنشی به محتوای آن نشان ندادهاند. این وضعیت به وضوح نیاز به توجه جدی و اقدام فوری جامعه جهانی را برای حمایت از حقوق بشر و بهبود شرایط در افغانستان نشان میدهد.
هدر بار: طالبان باید به خاطر نقض حقوق زنان پاسخگو باشد
فرخنده: هدر بار، معاون دیدبان حقوق بشر، در نشستی در کانگرس آمریکا درباره وضعیت زنان و دختران افغانستان، به شدت از طالبان انتقاد کرد و گفت که این گروه باید به خاطر جنایتهای مرتکب شده علیه حقوق زنان در کشور پاسخگو باشد. وی همچنین تأکید کرد که آپارتاید جنسیتی در افغانستان باید به رسمیت شناخته شود. خانم بار با اشاره به نزدیک شدن به سه سالگی تسلط طالبان بر افغانستان، اظهار داشت: «در این سه سال، طالبان به شدت حقوق زنان را پایمال کردهاند.» او تصریح کرد که واکنشهای غیرموثر جامعه جهانی به وضعیت حقوق بشری زنان در افغانستان عواقب منفی دارد و میتواند منجر به تکرار نقض حقوق زنان در دیگر نقاط جهان شود. وی همچنین به برگزاری نشست سوم دوحه با حضور طالبان و عدم حضور زنان اشاره کرد و گفت: «این یک پیروزی بزرگ برای طالبان بود و بهای آن را زنان میپردازند.» در ادامه، هدر بار پیشنهاداتی برای بهبود وضعیت زنان افغانستان ارائه داد و گفت: «قطعنامه ۱۳۲۵ شورای امنیت باید عملی شود تا به حقوق زنان احترام گذاشته شود. در نشستهای آینده دوحه باید زنان دعوت شوند و از مدافعان حقوق بشر در داخل و خارج افغانستان حمایت گردد. همچنین باید برنامههای آموزشی و توسعهای با حفظ امنیت زنان ایجاد شود و همکاری با گزارشگر ویژه برای مستندسازی جرایم و جنایات افغانستان تقویت گردد.» در این نشست، میترا مهران و وحیده امیری، فعالان حقوق زنان نیز خواستار به رسمیت شناختن طالبان به عنوان یک نظام آپارتاید جنسیتی شدند. آنان همچنین اظهار داشتند که کمکهای ایالات متحده تحت عنوان کمکهای بشردوستانه مستقیماً به دست طالبان میرسند و این گروه به دنبال حذف تمامی افراد غیرخودی است. این اظهارات در حالی مطرح میشود که وضعیت حقوق بشر در افغانستان، به ویژه حقوق زنان و دختران، همچنان نگرانکننده است و نیاز به توجه و اقدام جدی از سوی جامعه جهانی دارد.
نگرانی یونیسف از وضعیت کودکان متاثر از سیلابها در افغانستان
فرخنده: استفن دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل متحد، در نشست خبری اخیر خود درباره وضعیت کودکان متاثر از سیلابها در افغانستان ابراز نگرانی کرد. او به نقل از گزارش صندوق حمایت از کودکان ملل متحد (یونیسف) اعلام کرد که این نهاد از جامعه جهانی درخواست کرده تا برای حمایت از برنامههای تابآوری در برابر تغییرات آب و هوایی و برنامههای اضطراری برای کودکان، مبلغ ۹.۳ میلیون دالر تأمین کند. این در حالی است که دفتر هماهنگی کمکهای بشردوستانه ملل متحد در افغانستان (اوچا) گزارش داده است که ۹.۲ میلیون کودک در کشور به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند. بر اساس این گزارش، در مجموع ۲۳.۷ میلیون نفر در افغانستان به نوعی به کمکهای بشردوستانه نیازمند هستند. دوجاریک افزود که پس از سقوط دولت پیشین در اگست ۲۰۲۱ و تحمیل سیاستهای محدودکننده حقوق بشر و حقوق زنان از سوی طالبان، فقر و بحران انسانی در افغانستان تشدید شده است. او تأکید کرد که این وضعیت به طور خاص بر کودکان تأثیر منفی گذاشته و نیاز فوری به اقدام و حمایت بینالمللی دارد. با توجه به بحرانهای انسانی و اقتصادی جاری در افغانستان، نگرانیها درباره وضعیت کودکان و نیازهای بشردوستانه آنها در حال افزایش است. سازمانهای بینالمللی در تلاشاند تا منابع لازم را برای بهبود وضعیت این کودکان و ارائه کمکهای ضروری فراهم کنند.
کمک غذایی برای ۲۶۰هزار تن از سوی برنامه جهانی غذا در افغانستان
فرخنده: برنامه جهانی غذا (WFP) اعلام کرد که در طی ۹ ماه گذشته، به ۲۶۰ هزار فرد آسیبپذیر در افغانستان، که شامل ۳۷ هزار خانواده میشود، مواد غذایی اضطراری کمک کرده است. این نهاد در گزارشی اشاره کرده که هزینه این کمکها به مبلغ ۳.۲ میلیون دالر از سوی صندوق امانی بشردوستانه ملل متحد برای افغانستان تأمین شده است. بر اساس این گزارش، تأمین مالی صندوق امانی ملل متحد برای افغانستان توسط بانک توسعه اسلامی و مرکز امداد و کمکهای بشردوستانه ملک سلمان انجام شده است. برنامه جهانی غذا همچنین تأکید کرده که مواد غذایی ارائه شده شامل چهار هزار متریک تُن آرد گندم غنیشده، نخود زرد، روغن نباتی غنیشده و نمک بوده که به نیازمندان توزیع شده است. این سازمان هشدار داد که یکسوم جمعیت افغانستان در حال حاضر گرسنه هستند. در همین راستا، برنامه جهانی غذا پیش از این اعلام کرده بود که با کمبود شدید بودجه مواجه است و تنها قادر است از یک میلیون نفر از گرسنگان در افغانستان حمایت کند. به دلیل این کمبود بودجه، ۱۱ میلیون نیازمند دیگر از دریافت کمکهای غذایی اضطراری محروم خواهند ماند. با توجه به وضعیت کنونی اقتصادی و انسانی در افغانستان، کمکهای برنامه جهانی غذا و سایر نهادهای بشردوستانه به عنوان یک نیاز ضروری برای حفظ زندگی و تأمین نیازهای اساسی جمعیت آسیبپذیر در این کشور به شمار میرود. با این حال، کمبود منابع مالی همچنان چالشهای جدی در راستای تأمین نیازهای غذایی مردم افغانستان ایجاد کرده است.