دبیرکل سازمان ملل: جهان در حال پس‌رفت در زمینه‌ی حقوق بشر است
دبیرکل سازمان ملل متحد می‌گوید که جهان در حال پس‌رفت در زمینه‌ی حقوق بشر است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، در مراسم افتتاحیه پنجاه‌ودومین نشست شورای حقوق بشر در ژنو هشدار داد که جهان در زمینهٔ رعایت حقوق بشر در حال «پس‌رفت» است و خواستار تلاش‌های جدید در این باره شد. آقای گوترش امروز (دوشنبه، ۸ حوت) در این نشست گفت: «تهاجم روسیه به اوکراین باعث بزرگ‌ترین نقض حقوق بشری شد که امروز با آن مواجه هستیم.» گفتنی است این نشست با یک دقیقه سکوت به یاد قربانیان زلزلهٔ اخیر ترکیه و سوریه آغاز شد. نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل امسال به‌‌‌طرزی بی‌سابقه طولانی خواهد بود و تقریباً شش هفته ادامه خواهد داشت.
اعتراض پناهجویان افغانستانی در پاکستان به‌خاطر تاخیر دریافت ویزه و اسکان مجدد در امریکا
شماری از معترضان افغان که در پاکستان منتظر مصاحبه، دریافت ویزه و اسکان مجدد در ایالات متحده هستند. به نقل از آسوشیتدپرس، صدها پناهجوی افغان روز گذشته به خاطر تاخیر دریافت ویزهٔ ایالات متحده در اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان، مظاهره کردند. این شهروندان افغان به دلیل خطر و تهدیدی که از سوی طالبان متوجه آنان بوده، از طریق برنامهٔ اسکان مجدد افغان‌های معروض به خطر در پاکستان به سر می‌برند و منتظر دریافت ویزهٔ امریکا اند. برنامهٔ اولویت۱ و اولویت ۲ حکومت ایالات متحده که به نام (P1 و P2) معروف اند، برای پیگیری سریع صدور ویزه برای افغان های در معرض خطر از جمله ژورنالستان و فعالان حقوق بشر طراحی شده است. این برنامه پس از مسلط شدن مجدد طالبان در افغانستان ایجاد شد. بر اساس این برنامه، افراد واجد شرایط باید برای حکومت ایالات متحده، یک سازمان رسانه‌ای مستقر در ایالات متحده یا سازمان غیرحکومتی در افغانستان کار کرده باشند و باید از سوی کارفرمای مستقر در ایالات متحده معرفی شوند. درخواست دهندگان در معرض خطر برای بیش از یک سال و شش ماه به خاطر پروسهٔ دریافت ویزهٔ ایالات متحده در پاکستان به سر می‌برند. تاخیر صدور و اسکان مجدد، متقاضیان افغان را در موقعیت بسیار آسیب پذیری قرار داده است، زیرا آنها با مشکلات اقتصادی و عدم دسترسی به خدمات صحی، آموزش و سایر خدمات در پاکستان دست و پنجه نرم می کنند. حسام‌الدین، یکی از معترضان و متقاضی ویزهٔ P2 گفت که مقامات، افغان‌هایی را که برای دریافت ویزهٔ (P1 و P2) درخواست داده اند، باید به یک کشوری انتقال بدهند که مراکز اسکان مجدد به روی آنان باز است و با متقاضیان مصاحبه برای دریافت ویزه انجام شود. بر اساس قوانین ایالات متحده، درخواست دهندگان نخست باید در یک کشور سومی نقل مکان کنند تا به درخواست آنان رسیدگی شود. این روند معمولا بین ۱۴ تا ۱۸ ماه را در بر می‌گیرد. پس از آنکه طالبان در آگست ۲۰۲۱ بار دیگر در افغانستان مسلط شدند، بسیاری از افغان بلافاصله کشور شان را ترک کردند. اما طالبان به سرعت محدودیت سفر به خصوص بالای زنان و دختران را وضع کردند. علاوه بر آن، رهبران این گروه، زنان و دختران را از آموزش محروم کرده اند. دختران فقط تا صنف ششم حق آموزش در مکاتب را دارند. در یکی از شعار‌های که این معترضان با خود حمل می‌کردند، خطاب به مقامات ایالات متحده نوشته شده بود که «ما، دارندگان پرونده های P1/P2، متحدان و همکاران شما، نقش مهمی در گسترش دموکراسی، حقوق بشر و آزادی بیان ایفا کردیم. ما در حال حاضر از شما تقاضای حمایت و همراهی در روزهای بد زندگی را داریم.»
رنج زنان افغانستانی؛ اپرای «هزار خورشید تابان» در سیاتل امریکا افتتاح شد
رویا سادات، کارگردان و فیلم‌ساز، برای نخستین بار تجربه زنده‌گی در افغانستان را در قالب اپرای «هزار خورشید تابان» به استیژ بین‌المللی برده است. اپرای «هزار خورشید تابان» اثر خالد حسینی با کارگردانی رویا سادات، روز گذشته در استیژ اپرای سیاتل امریکا افتتاح شد. رویا سادات، می‌گوید: «این اپرا در واقع یک فیلم موزیکال است که در آن فیلم هزار خورشید تابان در حدود دو ساعت و چهل دقیقه به نمایش می‌رود.» رویا سادات می‌افزاید که آغاز کار روی نمایش «هزاران خورشید تابان» در امریکا مصادف با سقوط هرات به دست طالبان بود و این پیشامد روی ساختار اپرایی که اکنون برگزار شده است، تأثیر گذاشت. او می‌افزاید که پس از این تعقیب عناصر سوریال و جلوه‌های ویژه مدرن را کنار گذاشت و به سمت دنیای واقعی که واقعیت‌های جامعه افغانستان را به نمایش می‌گذاشت، رفت. سادات خاطرنشان می‌کند که دو سال روی این نمایش کار کرده و کارگردانی اپرا برای اولین بار تجربه جالب و پرچالش برای او بوده است. او اما علاوه بر قصه‌ای از بغض و حسرت، پیام دیگر نیز به استیژ بزرگ اپرای سیاتل در امریکا برده است: «قدرت زنانه‌گی، فداکاری و ایستاده‌گی.» این نخستین بار است که قصه‌ای از جامعه افغانستان در قالب اپرا به استیژ‌های بزرگ بین‌المللی راه پیدا می‌کند. گفتنی است «هزار خورشید تابان» که مغز این نمایش را تشکیل می‌دهد، اثر خالد حسینی، نویسنده اهل افغانستان است که در کتابش داستان‌هایی از دهه‌های ۶۰ و ۷۰، جنگ‌های داخلی و تسلط طالبان بر کشور را بیان کرده است.
خواست نماینده امریکا از سینمای هالیوود برای حمایت از اعتراض‌های زنان افغانستان
نماینده ویژه امریکا در امور زنان افغانستان، در سفری به لس‌آنجلس از دست‌اندرکاران هالیوود خواسته است تا زنان افغانستان زیر کنترل طالبان را فراموش نکنند. رینا امیری، نماینده ویژه امریکا در امور زنان افغانستان به رسانه امریکایی (The wrap)، روز گذشته (جمعه، ۵ حوت(، گفته است: «من به زنان ایران و مبارزه آنها برای آزادی احترام زیادی قایلم. من فقط همین حمایت و افشاگری را برای زنان افغانستان نیز می‌خواهم.» او در مراسمی که اخیراً توسط کالین بل، مدیر کمیسیون فلم کالیفرنیا و سفیر سابق امریکا در مجارستان برگزار شد، از هالیوود و فلم‌سازان خواسته است تا با تهیه فلم و مستند، به صدای اعتراضی زنان افغانستان کمک کنند. امیری افزوده است: «راه‌های زیادی وجود دارد که می‌توانیم از طریق صنعت خلاق در هالیوود، با مستندسازی و داستان‌گویی به زنان افغانستان کمک کنیم تا داستان خود را تغییر دهند.» امیری در دیدار با زنان شاغل در هالیوود از افغانستان به‌عنوان «بدترین مکان در جهان برای زنان» یاد کرده است. او همچنان گفته است که در حال حاضر زنان و دختران افغانستان وقتی می‌خواهند اعتراض کنند، شکنجه و کشته می‌شوند. براساس گزارش این تلویزیون، بخشی از درخواست‌های امیری از هالیوود، علاوه بر حمایت، کمک به اطلاع‌رسانی مبارزات زنان افغان در جهان است.
انتقاد «اوچا» از وضع محدودیت‌های تازه طالبان بر زنان در افغانستان
دفتر هماهنگی کمک های بشری سازمان ملل متحد (اوچا) می‌گوید، زمانش فرا رسیده که همه زنان در کنار بانوان افغان در برابر طالبان ایستادگی کنند. اوچا در اعلامیه که روز گذشته نشر کرد، باز هم از تصمیم طالبان انتقاد کرده که بر کار زنان در موسسه‌های غیر دولتی محدودیت وضع کردند. به گفته منبع، زنان از ۳۵ تا ۴۰ در صد نیروی کاری موسسه‌های غیر دولتی را تشکیل می‌دادند و در مجموع ۸۰ در صد از فعالیت‌های بشری را در افغانستان انجام می‌دادند. به گفته اوچا، تلاش‌ها ادامه دارد تا طالبان این محدودیت بر زنان را بردارند. گفتنی است طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان محدودیت‌های زیادی بر زنان در کشور وضع کرده است؛ منع کار و تحصیل زنان از محدودیت‌های تازه این گروه است.
تاکید گزارشگر ویژه سازمان ملل بر رهایی فعالان مدنی از بند طالبان
گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشری در افغانستان خواستار رهایی فعالان مدنی از زندان شده است. ریچارد بنیت، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشری در افغانستان در صفحه توئیترش نوشت که با نگرانی ادامۀ توقیف فعالان مدنی، مانند: نرگس سادات، زکریا اصولی، اسماعیل مشعل و دیگران را دنبال می‌کند. او از حکومت طالبان خواسته است که این فعالان مدنی را بدون قید و شرط آزاد کند. گفتنی است طالبان در بیش از یک سال گذشته ده‌ها فعال مدنی و چهره‌های منتقد را به اتهام «تخریب نظام» بازداشت و شکنجه کرده‌اند.
تاکید حامد کرزی و مارکوس پوتزل بر بازگشایی مراکز آموزشی به روی دختران افغانستان
حامد کرزی، رییس‌جمهور پیشین افغانستان از دیدار با مارکوس پوتزل، معاون سیاسی نماینده‌ی ویژه‌ی دبیرکل سازمان ملل متحد برای افغانستان، خبر داده است. در خبرنامه‌ای که در صفحه فیسبوک آقای کرزی نشر شده آمده است که در این دیدار، ضمن تبادل نظر در باره‌ی اوضاع جاری کشور، دو طرف بر بازگشایی مکتب‌ها و دانش‌گاه‌ها به روی دختران تأکید کرده‌اند. به گفته منبع، در این دیدار همچنان بر نیاز گفتمان ملی برای تأمین صلح پایدار تاکید شده است. گفتنی است که کرزی و پوتزل پیش از این نیز، در دیداری بر بازگشایی عاجل مکتب‌ها و دانش‌گاه‌ها به روی دختران و بازگشت زنان به کار تأکید کرده‌اند.
سازمان ملل: زندگی خانواده‌ها در افغانستان روی لبه چاقو قرار گرفته است
دفتر هماهنگ‌کننده امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) گفته که زندگی خانواده‌ها در افغانستان روی لبه چاقو قرار گرفته است. دفتر هماهنگ‌کننده امور بشردوستانه سازمان ملل متحد به تازگی از افزایش شش‌برابری بدهی‌های خانواده‌های افغان خبر داده است. بر بنیاد ارزیابی‌های شاخه افغانستان دفتر هماهنگ‌کننده امور بشردوستانه سازمان ملل، بدهی‌های خانواده‌های افغان در پی تشدید فقر به‌گونه میانگین از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۲ از ۱۱۴ دالر به ۶۸۷ دالر رسیده است. این نهاد مربوط به سازمان ملل متحد خواستار حمایت از خانواده‌های افغان شده است.
مونسه مبارز: طالبان، زنان را ابزار مقاصد سیاسی‌شان قرار می‌دهند/ باید مردم افغانستان در برابر طالبان متحد شوند
طالبان طی بیشتر از یک سال محدودیت‌های زیادی بر زنان در افغانستان وضع کرده است. این گروه به محض رسیدن به قدرت، دروازه‌های مکاتب را به دختران بالاتر از صنف ششم مسدود کرد و به تدریج زنان را از حضور در ساختار‌های حکومتی نیز حذف کرد. رهبری این گروه حدود دو ماه پیش دستور‌های سختگیرانه‌تری مبنی ممنوعیت حق کار و تحصیل زنان افغانستان صادر کرد که با موجی از واکنش‌های ملی و بین‌المللی هم روبرو شد. این درحالی است که طالبان محرومیت‌های زنان از کار، آموزش و سایر آزادی فرادی را یک امر شرعی و اسلامی می‌دانند و مدعی‌اند حقوق زنان را براساس «شریعت اسلامی» در جامعه تأمین خواهند کرد. برخی فعالان حقوق زن این دیدگاه طالبان را نمی‌پذیرند و می‌گویند استدلال‌های مقامات طالبان در خصوص زنان پایه و اساس شرعی و اسلامی ندارند. مونسه مبارز، فعال حقوق زن و آگاه مسایل سیاسی با اشاره به وضعیت زنان در حکومت طالبان به خبرنگار «فرخنده نیوز» گفت: «وضع محدودیت‌ها از سوی طالبان بر زنان کشور کدام دلیل شرعی و اسلامی ندارد. بلکه یک عملکرد سیاسی برای تأمین منافع این گروه است که به این روش زنان به گروگان گرفته شده‌اند.» خانم مبارز با بیان این که «محدودیت طالبان بر زنان در تاریخ و فرهنگ مردم افغانستان جای ندارد»، افزود: «طالبان با تغییر روایت‌های دینی زنان را ابزار مقاصد سیاسی‌شان قرار می‌دهند و این هیچ ارتباطی به دین و فرهنگ مردم افغانستان ندارد، بلکه ارتباط به آجندای سیاسی طالبان دارد. » وی همچین گفت: «این گروه هرگاه از آدرس کشور‌ها و سازمان‌های بین‌المللی تحت فشار قرار بگیرد در صدد وضع محدودیت و آزار و اذیت زنان بر می‌آیند، چون می‌دانند که بحث زن یک بحث مهم و ارزشمند برای جهانیان است. طالبان هم می‌خواهند از همین طریق جهانیان را تحت فشار قرار دهند تا به رسمیت شناخته شوند و کمک دونر‌های خارجی را هم جلب کنند.» به گفته این فعال حقوق زن، «دنیا اما این گروه را با چنین ساختار و حکومتداری هرگز به رسمیت نخواهند شناخت. زیرا بحث زنان افغانستان بحث یک نفر و چند نفر نیست، بلکه بحث ۱۹ میلیون نفوس یک کشور است که طی ۲۰ سال اخیر در تمام روند توسعه‌ای و انکشافی سهیم بودند.» مبارز در خصوص ادعای طالبان مبنی بر تأمین حقوق زنان براساس “شریعت اسلامی”، تصریح کرد: «ادعای طالبان مبنی بر این که در چارچوب شریعت اسلام برای زنان حقوقی قائل‌اند یک ادعای دروغ و واهی است، به خاطر این که چارچوب‌های شریعت کاملاً واضح و مشخص است که براساس آن آموختن علم بر مرد و زن فرض است و همه انسان‌ها را به آموختن علم و دانش توصیه کرده است. بنابر این، می‌توان گفت که دیدگاه طالبان خلاف شریعت است، چون در هیچ جای شریعت گفته نشده که مرد‌ها درس بخواهند اما زنان نه. » وی با بیان این که دیدگاه طالبان در خصوص وضع محدودیت‌ها بر زنان «شرعی و اسلامی» نیست، می‌افزاید: طالبان با این روش می‌خواهند حمایت نیرو‌های خشن‌شان را که بر اساس همین روایت‌ها آدم می‌کشند و جنایت می‌کشند با خود داشته باشند. این آگاه مسائل سیای در اخیر گفت: «تا زمانی که مردم افغانستان به شمول رهبران سیاسی در برابر گروه طالبان متحد و منجسم نشوند و همچنین جهان حمایت‌شان را از طالبان قطع نکنند راه حلی هم وجود نخواهد داشت و بحران فعلی افغانستان همچنان غیرقابل حل خواهد بود.»
انتقاد وزیران خارجه اتحادیه اروپا از وخامت وضعیت زنان در افغانستان
وزیران خارجه اتحادیه اروپا گفته‌اند که از زمان حاکمیت دوبارۀ طالبان بر افغانستان در ماه آگست ۲۰۲۱، زندگی زنان و دختران به شدت وخیم شده است. به نقل از رسانه‌های خارجی، وزیران خارجه اتحادیه اروپا شب گذشته در نشست شورای روابط خارجی این اتحادیه در بروکسل در بیانیه‌ای مشترک گفتند که زنان افغان به گونۀ تدریجی از مکان‌های عامه، مکاتب، پوهنتون‌ها و محل کار حذف و مجبور شده اند در خانه بنشینند. گفتنی است گروه طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان محدودیت‌های زیادی بر زنان وضع کرد؛ محدودیت‌هایی که واکنش‌های گسترده جهانی و منطقه‌ای را نیز در پی داشته است.