ابتکار حقوقی برای پاسخگویی افغانستان در قبال نقض حقوق زنان؛ گامی تاریخی در حمایت از عدالت
فرخنده: در پی تشدید بحران حقوق زنان در افغانستان، چهار کشور استرالیا، کانادا، آلمان و پادشاهی هلند با راه‌اندازی ابتکاری قانونی، از افغانستان خواسته‌اند که به نقض کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان (CEDAW) پایان دهد. این اقدام که ممکن است منجر به تشکیل پرونده علیه افغانستان در دادگاه بین‌المللی دادگستری (ICJ) شود، از سوی جامعه مدنی افغانستان و بین‌المللی به‌عنوان یک گام مهم در جهت پاسخگویی و عدالت مورد استقبال قرار گرفته است. این بیانیه که در تاریخ ۴ مارس ۲۰۲۵ منتشر شد، بر لزوم پیگیری نقض‌های سیستماتیک حقوق زنان در افغانستان تأکید دارد. از زمان تصرف افغانستان توسط طالبان در ۱۵ اوت ۲۰۲۱، زنان و دختران این کشور با محدودیت‌های شدید مواجه شده‌اند. بر اساس گزارش موسسه صلح ایالات متحده (USIP)، تا ۳۱ ژانویه ۲۰۲۵، طالبان ۱۳۸ فرمان و اقدام محدودکننده علیه زنان صادر کرده‌اند که آنان را از مشارکت در زندگی عمومی محروم کرده است. طالبان، زنان را از حق تحصیل، اشتغال، مشارکت سیاسی و دسترسی برابر به مراقبت‌های بهداشتی محروم کرده‌اند. این وضعیت که از سوی سازمان‌های حقوق بشری به‌عنوان «آپارتاید جنسیتی» توصیف شده است، موجب نگرانی گسترده جامعه جهانی شده است. مدافعان حقوق زنان در داخل افغانستان و تبعید، بارها از نهادهای بین‌المللی خواسته‌اند که در قبال این نقض‌ها واکنش عملی نشان دهند. اعضای جامعه مدنی در بیانیه خود خواستار رایزنی‌های مستمر، معنادار و ایمن با زنان افغان شده‌اند تا این ابتکار قانونی، فراگیر و مؤثر باشد. آنها تأکید کرده‌اند که زنان افغانستان باید در جمع‌آوری شواهد، مستندسازی پرونده، ارتباطات استراتژیک و فرآیندهای قانونی آینده نقش کلیدی داشته باشند. همچنین پیشنهاد شده است که متخصصان حقوقی افغان در تصمیم‌گیری‌های حقوقی و استراتژی دعاوی این پرونده مشارکت کنند. علاوه بر این، بیانیه تأکید می‌کند که کشورهایی که این ابتکار را رهبری می‌کنند، باید از نمایندگی فراگیر زنان افغان اطمینان حاصل کنند. این شامل مدافعان حقوق بشر، کارشناسان حقوق زنان، جامعه مدنی افغانستان، و سایر گروه‌های آسیب‌پذیر مانند بازماندگان خشونت جنسیتی، افراد دارای معلولیت، و اعضای جامعه LGBTQ+ است. به گفته فعالان، این اقدام نه‌تنها به بازتاب واقعیت‌های میدانی کمک می‌کند، بلکه مشروعیت و تأثیرگذاری این پرونده را افزایش خواهد داد. شفافیت و آگاهی عمومی نیز یکی از محورهای کلیدی این ابتکار معرفی شده است. جامعه مدنی پیشنهاد کرده است که فرآیند حقوقی آینده باید از طریق شرکای افغان اطلاع‌رسانی شود تا مردم افغانستان به‌طور گسترده در جریان آن قرار بگیرند. آنان همچنین تأکید کرده‌اند که کشورهای متقاضی باید برای جلوگیری از برداشت‌های دوگانه و تضعیف روند، از همان ابتدا موضع خود را شفاف و صریح بیان کنند. برخی تحلیلگران معتقدند که موفقیت این ابتکار به میزان حمایت گسترده بین‌المللی بستگی دارد. به همین دلیل، در بیانیه بر لزوم جلب حمایت کشورهای مسلمان و کشورهای اکثریت جهانی تأکید شده است. مدافعان حقوق بشر می‌گویند که نقض شدید CEDAW در افغانستان باید در همه جای جهان غیرقابل قبول باشد و تنها از طریق یک اتحاد جهانی قوی می‌توان از حقوق زنان افغان دفاع کرد. در حالی که ابتکار این چهار کشور امید تازه‌ای برای زنان افغان ایجاد کرده است، پرسش‌های مهمی همچنان باقی است. آیا این تلاش حقوقی به تغییرات عملی در افغانستان منجر خواهد شد؟ آیا جامعه بین‌المللی از این روند حمایت مستمر خواهد کرد یا آن را به‌عنوان ابزاری دیپلماتیک به کار خواهد گرفت؟ در هر صورت، یک نکته روشن است: زنان افغانستان همچنان به مبارزه خود ادامه خواهند داد. با وجود تمام سرکوب‌ها و ممنوعیت‌ها، آنان صدای خود را به گوش جهانیان رسانده‌اند. اکنون، چشم‌های بسیاری به این پرونده دوخته شده است تا ببیند آیا این ابتکار می‌تواند به گامی عملی در مسیر عدالت و برابری برای زنان افغان تبدیل شود یا خیر.
خانم اهل افغانستان به پارلمان ایالتی هامبورگ منتخب شد
فرخنده: مهریه آشفته، بانوی افغانستان‌تبار آلمانی، با کسب بیش از ۹ هزار رای در انتخابات پارلمانی هامبورگ که روز یکشنبه، ۱۲ حوت برگزار شد، موفق به ورود به پارلمان ایالتی هامبورگ شد. وی نامزد حزب سوسیال دموکرات در این انتخابات بود. خانم آشفته در پیامی در صفحه اینستاگرام خود اظهار داشت که نزدیکانش از موفقیتش در ورود به پارلمان آگاه بوده‌اند، اما او شخصاً از بیان هرگونه پیش‌بینی در طول روز خودداری کرده است. این فعال سیاسی افغانستان‌تبار آلمانی گفت که به هدف خود در راستای افزایش آگاهی و ایجاد امید در دل مردم دست یافته است. او در طول مبارزات انتخاباتی خود بر اهمیت بلند کردن صدای مهاجرین افغانستان در آلمان تأکید کرده بود. مهریه آشفته، وکیل مدافع و استاد دانشکده حقوق در دانشگاه هامبورگ، در کابل متولد شده و در یک سالگی با خانواده‌اش به آلمان مهاجرت کرده است. او دومین خانم افغانستان‌تبار است که به پارلمان ایالتی هامبورگ راه پیدا می‌کند. پیش از این، زهره مجددی نیز در چهار سال گذشته از افغانستان در این پارلمان حضور داشت. این موفقیت مهریه آشفته نه تنها نشانه پیشرفت شخصی او است، بلکه پیامی از رشد و مشارکت بیشتر مهاجرین افغانستان در سیاست و جامعه آلمان به شمار می‌آید.
یونیسف: ۲۲.۹ میلیون نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند
فرخنده: صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در افغانستان اعلام کرده است که در سال جاری میلادی، حدود ۲۲.۹ میلیون نفر در این کشور به کمک‌های بشردوستانه نیاز خواهند داشت که از این میان، ۱۲ میلیون نفر آنها کودکان هستند. یونیسف روز یکشنبه، ۱۲ حوت، در گزارشی اعلام کرد که این آمار به وضوح نشان‌دهنده اهمیت تداوم حمایت‌های بشردوستانه برای کمک به آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه افغانستان است. این نهاد همچنین تأکید کرده است که تغییرات اقلیمی و رویدادهای طبیعی، بحران‌های بشردوستانه را در سراسر کشور تشدید کرده و شرایط زندگی مردم را بحرانی‌تر کرده است. در این گزارش آمده است که رنج بیکاری و فقر روزافزون، زندگی مردم افغانستان را به مرز نابودی کشانده است. بسیاری از شهروندان کشور می‌گویند که با سلطه طالبان، نه تنها امید به بهبود وضعیت زندگی خود را از دست داده‌اند، بلکه با شرایط بحرانی و فلاکت‌بار دست‌وپنجه نرم می‌کنند. هفته گذشته، رزا اوتونبایوا، رییس هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما)، در گفت‌وگویی با رسانه‌ها تأکید کرد که در حال حاضر، مهم‌ترین اولویت این سازمان در افغانستان تأمین نیازهای تغذیه‌ای مردم است. او افزود که شرایط کنونی کشور ایجاب می‌کند که توجه ویژه‌ای به بحران‌های انسانی و نیازهای اولیه شهروندان افغانستان صورت گیرد. یونیسف و دیگر نهادهای بین‌المللی بشردوستانه از جامعه جهانی خواسته‌اند تا به این بحران انسانی پاسخ دهند و برای تأمین نیازهای اساسی مردم افغانستان، به ویژه کودکان و خانواده‌های آسیب‌دیده، اقدام کنند.
کمیشنر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد: زنان افغان از ابتدایی‌ترین آزادی‌ها محرومند
فرخنده: فولکر ترک، کمیشنر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در تاریخ ۱۳ حوت، وضعیت حقوق بشر در افغانستان را مورد انتقاد قرار داد و گفت که زنان و دختران افغان از ابتدایی‌ترین حقوق و آزادی‌ها برای زندگی عادی محروم هستند. ترک در این نشست تأکید کرد که زنان و دختران افغان تحت رژیم طالبان با آپارتاید جنسیتی مواجه هستند. وی افزود که در دنیای امروز، نمونه‌ای از چنین آپارتایدی نمی‌توان یافت. فولکر ترک به شدت این وضعیت را محکوم کرده و زنان و دختران افغان را “زندانیان مجازی” در خانه‌هایشان توصیف نمود. وی در ادامه اظهار داشت: «ما نمی‌توانیم اجازه دهیم که اجماع جهانی پیرامون هنجارهای بین‌المللی جلوی چشمان‌ما فرو بریزد.» این اظهارات نشان‌دهنده نگرانی شدید از وضعیت حقوق بشری در افغانستان و تأکید بر لزوم اقدام جهانی برای مقابله با این بحران است. پیش از این، ریچارد بنت، گزارشگر ویژه سازمان ملل در مورد وضعیت حقوق بشر در افغانستان، در گزارش خود در پنجاه‌وهشتمین نشست شورای حقوق بشر هشدار داده بود که وضعیت حقوق بشر در افغانستان به شدت وخیم‌تر شده و سرکوب و نقض حقوق شهروندان توسط طالبان به شدت افزایش یافته است. وی همچنین اشاره کرده بود که طالبان با استفاده از ترس و سرکوب، قدرت خود را در افغانستان تحکیم می‌کنند. بنت از کشورهای جهان خواسته بود که آپارتاید جنسیتی را به رسمیت بشناسند و برای پایان دادن به وضعیت ناگوار زنان افغان اقدام کنند.
فلم «آنورا» برنده پنج جایزه اسکار؛ مایکی مدیسون بهترین بازیگر زن شد
فرخنده: مراسم نودوهفتمین دوره جوایز اسکار یک‌شنبه‌شب، ۲ مارچ، در لس‌آنجلس امریکا برگزار شد و فیلم «آنورا»، به کارگردانی شان بیکر، کارگردان امریکایی، موفق به کسب پنج جایزه اسکار شد. این فیلم که داستان یک کارگر جنسی را روایت می‌کند، برنده جایزه بهترین فیلم اسکار شد. مایکی مدیسون، ستاره ۲۵ ساله این فیلم، که نقش یک رقصنده و کارگر جنسی جوان در نیویورک را بازی می‌کند، به‌عنوان بهترین بازیگر زن شناخته شد. او توانست با بازی پر احساسی که بسیاری از منتقدان آن را از نقاط قوت فیلم دانستند، رقبای مشهوری همچون دمی مور و سینتیا اریوو را شکست دهد. مدیسون پیشتر برای همین نقش جایزه بازیگری کن را نیز از آن خود کرده بود. شان بیکر، کارگردان «آنورا»، جایزه بهترین کارگردانی را دریافت کرد. این فیلم داستان زندگی یک رقصنده که پس از آشنایی با پسر یکی از الیگارش‌های روسی زندگی‌اش تغییر می‌کند، را به تصویر می‌کشد. در کنار موفقیت «آنورا»، فیلم برازیلی «هنوز اینجا هستم» موفق به کسب جایزه بهترین فیلم بین‌المللی شد. همچنین، در این مراسم، انیمیشن کوتاه «در سایه سرو» ساخته هنرمندان ایرانی شیرین سوهانی و حسین ملایمی، جایزه اسکار بهترین انیمیشن کوتاه را از آن خود کرد. این مراسم که با حضور چهره‌های برجسته سینما و هنرمندان جهانی برگزار شد، به یکی از شب‌های به‌یادماندنی سینمای جهان تبدیل گردید و توجه جهانیان را به خود جلب کرد.
بحران امنیت غذایی در افغانستان همزمان با آغاز ماه رمضان
فرخنده: اداره هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) اعلام کرده است که در حالی که ماه رمضان در افغانستان آغاز شده است، میلیون‌ها نفر در این کشور با بحران شدید امنیت غذایی روبه‌رو هستند. طبق گزارش‌های این نهاد، نزدیک به ۱۵ میلیون نفر در افغانستان در شرایطی قرار دارند که نمی‌دانند وعده غذایی بعدی‌شان را از کجا تأمین کنند. اوچا گزارش داده است که ۳.۱ میلیون نفر از مردم افغانستان در «مرحله چهارم» طبقه‌بندی امنیت غذایی قرار دارند، که این وضعیت نشان‌دهنده یک بحران انسانی و اضطراری است. این افراد در خطر گرسنگی شدید و عواقب آن قرار دارند و به شدت به کمک‌های بشردوستانه نیازمندند. در کنار بحران امنیت غذایی، اوچا از کمبود شدید منابع مالی برای تأمین کمک‌های بشردوستانه خبر داده است. این نهاد بین‌المللی اعلام کرده که از مبلغ ۱.۰۹ میلیارد دلار درخواستی برای کمک به نیازمندان، تاکنون تنها ۰.۹ درصد آن، معادل ۹.۹ میلیون دلار، تأمین شده است. این کمبود منابع مالی، عملیات بشردوستانه را به‌شدت تحت تأثیر قرار داده و میلیون‌ها نفر را که برای بقای خود به این کمک‌ها وابسته‌اند، با مشکلات جدی روبه‌رو خواهد کرد. گزارش‌های بین‌المللی نشان می‌دهند که وضعیت انسانی در افغانستان همچنان به سوی وخامت پیش می‌رود. افزایش فقر، بیکاری و کاهش کمک‌های خارجی دسترسی مردم به مواد غذایی و خدمات اساسی را با چالش‌های بزرگی مواجه کرده است. کارشناسان هشدار داده‌اند که اگر این روند ادامه یابد و کمک‌های مالی تأمین نشود، بحران انسانی در افغانستان بیش از پیش تشدید خواهد شد. در حالی که میلیون‌ها نفر از مردم افغانستان در انتظار کمک‌های بشردوستانه هستند، کمبود منابع مالی و افزایش نیازهای اساسی این افراد وضعیت را برای بسیاری از خانواده‌ها بحرانی‌تر کرده است. اوچا به جامعه بین‌المللی هشدار داده است که در صورت عدم اقدام فوری، وضعیت انسانی در افغانستان می‌تواند به یک فاجعه انسانی بزرگ تبدیل شود.
گزارش حقوق بشری سازمان ملل: وضعیت حقوق بشر در افغانستان به وخامت بیشتری رسیده است
فرخنده: ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان، در گزارش تازه خود اظهار کرده است که پس از سه سال و نیم از تسلط طالبان بر افغانستان، وضعیت حقوق بشر در این کشور به‌طور مستمر وخیم‌تر شده است. بنت تأکید کرده است که علی‌رغم وعده‌های اولیه طالبان برای پایبندی به تعهدات بین‌المللی، این گروه نه‌تنها به سیاست‌های سرکوبگرانه خود ادامه داده، بلکه سرکوب زنان و دختران را به‌طور سیستماتیک تشدید کرده است. او اعلام کرده که هیچ نشانه‌ای از عقب‌نشینی طالبان از سیاست‌های سخت‌گیرانه‌شان مشاهده نمی‌شود. بنت در گزارش خود هشدار داده است که وضعیت حقوق زنان در افغانستان به سطح اضطراری رسیده است. طالبان همچنان یک نظام زن‌ستیز و تبعیض‌آمیز را ادامه می‌دهند، که اقدامات آنها می‌تواند به‌عنوان جنایت علیه بشریت، به‌ویژه آزار و اذیت جنسیتی، محسوب شود. تصویب قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان در آگوست ۲۰۲۴، محدودیت‌های شدیدتری بر زندگی زنان، دختران و دیگر گروه‌ها، از جمله اقلیت‌های مذهبی و مردان، اعمال کرده است. این قانون شامل ممنوعیت‌های جدیدی نظیر الزام زنان به سفر با محرم و ممنوعیت آواز خواندن یا صحبت کردن در بیرون از خانه می‌شود. گزارش‌ها از افزایش مشکلات سلامت روان در میان زنان و دختران در افغانستان حکایت دارند. اضطراب، افسردگی و افکار خودکشی در این گروه‌ها به شدت افزایش یافته است. از سوی دیگر، محرومیت زنان از مراقبت‌های بهداشتی و محدودیت‌های شدید در دسترسی به خدمات بهداشتی باعث تشدید بحران در افغانستان شده است. بنت همچنین در گزارش خود اشاره کرده است که طالبان با استفاده از سانسور و تهدیدات، هرگونه مخالفت و دیدگاه مخالف را سرکوب می‌کنند. رسانه‌ها و فعالان حقوق بشر در افغانستان تحت فشارهای شدید قرار دارند. بیش از ۳۰۰ رسانه در شش ماه اول پس از تسلط طالبان تعطیل شده‌اند و همچنان محدودیت‌های جدیدی در جریان است. سازمان‌های غیردولتی نیز تحت فشار طالبان قرار دارند و مجبور به کاهش فعالیت‌های خود شده‌اند. طالبان فعالیت‌های فرهنگی و هنری را سرکوب کرده‌اند و بسیاری از سازمان‌ها مجبور به حذف زنان از پست‌های مدیریتی شده‌اند. گزارش نشان می‌دهد که کیفیت آموزش در افغانستان کاهش یافته و طالبان با جایگزینی استادان و اعمال محدودیت‌های سختگیرانه، وضعیت آموزشی را بهبود نمی‌بخشند. در نهایت، ریچارد بنت هشدار داده است که اگر وضعیت به همین شکل ادامه یابد، افغانستان به یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های حقوق بشری در جهان تبدیل خواهد شد و جامعه بین‌المللی باید اقدامات فوری برای جلوگیری از بدتر شدن شرایط انجام دهد.
سفر جنجالی ستاره فیلم‌های غیر اخلاقی به افغانستان؛ در میان تبعیض و ظلم به زنان
فرخنده: ویتنی رایت، ستاره مشهور فیلم‌های غیر اخلاقی آمریکایی، به تازگی سفری به افغانستان تحت حاکمیت طالبان داشته است. در حالی که جهان شاهد نقض گسترده حقوق بشر و آزادی‌های اولیه زنان در این کشور است، سفر چنین فردی به افغانستان جای تردیدهای زیادی را برمی‌انگیزد. طالبان پس از تسلط مجدد بر افغانستان، تمامی دستاوردهای حقوقی و اجتماعی که زنان و دختران طی دو دهه اخیر به دست آورده بودند را لغو کرده‌اند؛ از جمله حقوق آموزش، اشتغال و مشارکت در زندگی اجتماعی که به طور کامل از آنها سلب شده است. در چنین شرایطی، سفر یک ستاره فیلم‌های غیر اخلاقی به افغانستان به نظر می‌رسد نه تنها بی‌توجهی به درد و رنج زنان این کشور است، بلکه در نوع خود نوعی تأیید سکوت در برابر ظلم و تبعیض‌های شدید نیز محسوب می‌شود. بر اساس گزارش‌ها، ویتنی رایت تصاویری از سفر خود به افغانستان در حساب کاربری اینستاگرام خود منتشر کرده است که شامل تصاویری از یک هواپیمای شرکت آریانا، سقف‌های کاشی‌کاری‌شده شهر هرات و بخش‌هایی از این شهر می‌شود. اما هیچ اثری از خود او در این تصاویر دیده نمی‌شود و هیچ توضیحی از جانب این بازیگر مشهور درباره هدف سفرش و تأثیرات آن بر وضعیت حقوق بشر در افغانستان منتشر نشده است. این سکوت بی‌پاسخ نه تنها نشان‌دهنده بی‌توجهی به وضعیت اسفبار زنان و دختران افغانستان است، بلکه سوالات جدی‌تری را در رابطه با اخلاقیات و مسئولیت اجتماعی چنین شخصیت‌هایی برمی‌انگیزد. بدتر از آن، ویتنی رایت به عنوان یک شهروند آمریکایی باید برای سفر به افغانستان ویزا دریافت می‌کرد، در حالی که هیچ سفارت یا قنسولگری افغانستان در ایالات متحده برای صدور ویزا فعال نیست. این نشان می‌دهد که سفر او به افغانستان ممکن است با حاشیه‌ها و مسائل قانونی نیز همراه باشد. علاوه بر این، وزارت خارجه آمریکا پیشتر هشدار داده بود که سفر شهروندان ایالات متحده به افغانستان به دلیل «ناآرامی‌های مدنی، جنایت، تروریسم، آدم‌ربایی و امکانات محدود صحی» خطرناک است و می‌تواند به بازداشت غیرقانونی این شهروندان منجر شود. با این حال، ویتنی رایت بدون توجه به این هشدارها به افغانستان سفر کرده است. سفر او به ایران در سال گذشته و واکنش‌هایی که از سوی نهادهای حقوق بشری در پی داشت، نیز قابل تأمل است. در آن زمان، او در واکنش به «سرکوب زنان» توسط مقامات ایرانی به این کشور سفر کرد، اما اکنون با سفر به افغانستان تحت حاکمیت طالبان، این سوال پیش می‌آید که آیا دغدغه‌های حقوق بشری او محدود به برخی از کشورهای خاص است یا اساساً تنها به دنبال جنجال و توجه رسانه‌ای است؟ سفر ویتنی رایت به افغانستان نشان‌دهنده یک تناقض بزرگ است؛ از یک طرف او ادعای دغدغه‌مندی در زمینه حقوق زنان دارد، و از طرف دیگر بدون هیچ‌گونه واکنش اجتماعی و انسانی در برابر درد و رنج روزافزون زنان افغانستان، به کشوری سفر می‌کند که در آن حقوق بشر به شکل بی‌رحمانه‌ای نقض می‌شود. آیا این رفتاری است که باید از یک شخصیت شناخته‌شده و تأثیرگذار انتظار داشت؟ آیا چنین سفرهایی نه تنها ترویج‌دهنده بی‌توجهی به بحران‌های واقعی انسانی نیستند، بلکه می‌توانند به نوعی در خدمت نادیده گرفتن واقعیات تلخ جامعه افغانستان قرار گیرند؟ در نهایت، این سفر به وضوح نمونه‌ای از فقدان مسئولیت اجتماعی و اخلاقی است که برخی از افراد مشهور در قبال مسائل جهانی دارند. در حالی که زنان افغانستان در زیر سلطه طالبان در شرایطی غیرانسانی زندگی می‌کنند، چنین سفرهایی به هیچ‌وجه نمی‌توانند اقدامی مثبت یا مفید در جهت حمایت از حقوق بشر و حقوق زنان باشند.
دختران افغانستان در پی محدودیت‌های طالبان، از درمان‌های ضروری محروم می‌شوند
فرخنده: دختران افغانستان، همان‌طور که در میان خرابه‌های جنگ و فقر به زندگی ادامه می‌دهند، امروز با بحرانی بزرگ‌تر روبرو هستند: بیماری‌های جدی و جراحی‌های ضروری که به دلیل تبعیض‌های بی‌رحمانه طالبان از آنها محروم می‌شوند. آنها نه تنها از تحصیل و کار منع شده‌اند، بلکه حتی از درمان‌های پزشکی و جراحی که ممکن است جانشان را نجات دهد، بازمانده‌اند. در گزارشی که روز جمعه، ۱۰ حوت، از سوی تلگراف منتشر شد، به وضعیتی اشاره شده که در آن دختران افغانستان مجبور به اتکا به دعاهای مذهبی و داروهای سنتی برای درمان بیماری‌ها و جراحاتشان هستند. اما این روش‌ها، به ویژه در موارد جدی و تهدیدکننده زندگی، نه تنها بی‌اثرند بلکه سلامت و جان این دختران را به خطر می‌اندازند. گزارش‌ها نشان می‌دهند که در یکی از واحدهای پزشکی خیریه در کابل، بیش از ۸۰ درصد عمل‌های جراحی انجام‌شده بر روی پسران بوده است. این تبعیض جنسیتی در دسترسی به مراقبت‌های پزشکی، نتیجه مستقیم محدودیت‌های ظالمانه‌ای است که طالبان بر زندگی دختران و زنان اعمال کرده‌اند. چندین بار در تاریخ بشریت، شاهد بوده‌ایم که در روزهای تاریک و پر از رنج، تنها به یک اتفاق کوچک نیاز است تا زندگی فردی از مرگ و فلاکت نجات یابد. اما این دختران، نه فقط به علت محدودیت‌های جسمانی، بلکه به دلیل یک سیستم حکومتی که نه تنها به آنها فرصت زندگی برابر نمی‌دهد بلکه حتی از ابتدایی‌ترین حقوق انسانی‌شان نیز محرومشان می‌کند، از این فرصت‌ها بی‌بهره هستند. این درد بزرگ‌تر از هر چیزی است. در کشوری که روز به روز بر تعداد زنان و دخترانی که از حق خود برای درمان و زندگی سالم محروم می‌شوند، افزوده می‌شود، تنها صدای دعاها و آرزوهای خاموش این دختران به گوش می‌رسد. آرزوهایی که در زیر بار سنگین تبعیض‌های جنسیتی و محدودیت‌های طالبان، همچنان به زمین می‌افتند و هیچ کس به آنها گوش نمی‌دهد. این دختران، هر روز در آرزوی یک دکتر، یک جراح، یک نگاه انسانی هستند، اما به جای آن، فقط دیوارهای بلند طالبان و تبعیض‌های وحشیانه در برابرشان قد علم کرده است. آیا این حق آنها نیست که بتوانند نفس بکشند و زندگی کنند؟
مجازات‌های وحشیانه طالبان: متهمانی که ممکن است بی‌گناه باشند، هدف شلاق، زیر دیوار، اعدام و سنگسار
فرخنده: در سه سال و نیم گذشته، افغانستان تحت تسلط طالبان شاهد اجرای مجازات‌های شدید و غیرانسانی علیه شهروندان خود بوده است. این مجازات‌ها که برخی از آنها در ملاء عام و برخی دیگر در خفا اجرا شده، در بسیاری از موارد ممکن است به متهمانی اعمال شده باشد که حتی مرتکب هیچ جرمی نشده‌اند. روزنامه بریتانیایی دیلی‌میل در گزارشی جدید، به بررسی اعمال این مجازات‌ها و تبعات آن بر حقوق بشر و به ویژه حقوق زنان پرداخته است. این گزارش به وضوح نشان می‌دهد که طالبان پس از بازگشت به قدرت در سال 2021، برخلاف وعده‌های اولیه خود مبنی بر برپایی یک حکومت معتدل، به شدت به اعمال مجازات‌های «وحشتناک» ادامه داده است. این مجازات‌ها شامل سنگسار، شلاق زدن در ملاء عام، تیرباران و فروریزاندن دیوار بر سر متهمان می‌شود. یکی از موارد نگران‌کننده این گزارش، تأکید بر تأثیرات منفی حکومت طالبان بر حقوق زنان و اقلیت‌های جنسیتی است. طالبان با لغو دستاوردهای حقوقی و اجتماعی که در دو دهه اخیر در افغانستان به دست آمده بود، به ویژه در زمینه حقوق زنان، به آزار و اذیت زنان و اقلیت‌های جنسیتی پرداخته است. از جمله اقداماتی که در این راستا صورت گرفته می‌توان به اعمال مجازات‌های سنگین برای زنانی که به دلیل “جرایم اخلاقی” متهم می‌شوند، اشاره کرد. این مجازات‌ها معمولاً شامل سنگسار و شلاق زدن است که در ملاء عام اجرا می‌شود و موجب ترس و وحشت در میان زنان افغانستان شده است. به گفته فعالان حقوق بشر، محاکم طالبان فاقد استانداردهای ابتدایی برای یک محاکمه عادلانه هستند. متهمان به‌ویژه زنان و اقلیت‌های جنسیتی، اغلب از دسترسی به وکیل و دفاع مناسب محرومند و تحت فشار برای اعتراف به جرایمی که ممکن است مرتکب نشده باشند، قرار می‌گیرند. این نقض‌های آشکار حقوق بشر موجب نگرانی‌های گسترده از سوی سازمان‌های بین‌المللی مانند عفو بین‌الملل و سازمان ملل متحد شده است. سازمان‌های حقوق بشری هشدار داده‌اند که اجرای این مجازات‌ها به‌ویژه در رابطه با جرایمی چون “رابطه با همجنس” که هنوز تحت تسلط طالبان مجازات زندان طولانی‌مدت دارد، همچنان ادامه دارد. هیچ نشانه‌ای از تغییر یا کاهش این سیاست‌ها وجود ندارد و مقامات طالبان هیچ‌گونه تعهدی به اجرای اصول دادرسی عادلانه و رعایت حقوق بشر نشان نداده‌اند. دیلی‌میل در این گزارش به یادآوری اشاره کرده که افغانستان پیش از دهه 1990 میلادی به‌عنوان «مرکز فرهنگی غیرمتعارف» در منطقه شناخته می‌شد. این کشور به‌خاطر فرهنگ غنی، تنوع اجتماعی و تاریخ طولانی‌اش، به مرکز تبادل افکار و هنرهای مختلف تبدیل شده بود. اما اکنون تحت تأثیر حکومت خشن طالبان، این فرهنگ و اعتبار تاریخی به شدت آسیب دیده است. با توجه به شرایط کنونی و اقدامات طالبان، سازمان‌های حقوق بشری و فعالان حقوق زن نگران آینده افغانستان هستند. در حالی که طالبان هیچ نشانه‌ای از تغییر در سیاست‌های سختگیرانه خود نشان نمی‌دهند، آینده حقوق بشر در افغانستان همچنان تاریک به نظر می‌رسد. اجرای مجازات‌های بی‌رحمانه، نقض حقوق زنان و اقلیت‌های جنسیتی، و بی‌توجهی به اصول دادرسی عادلانه، همچنان تهدیدی جدی برای مردم افغانستان به‌ویژه زنان و اقلیت‌ها باقی خواهد ماند.