یونسکو: ادامه ممنوعیت بیش از ۴ میلیون دختر دیگر را از آموزش بازخواهد داشت
فرخنده: بخش فرهنگی و آموزشی سازمان ملل متحد (یونسکو) در گزارشی تازه هشدار داده است که در صورت ادامه ممنوعیت تحصیل و آموزش دختران توسط طالبان تا سال ۲۰۳۰، بیش از ۴ میلیون دختر دیگر در افغانستان از دسترسی به آموزش محروم خواهند شد. این گزارش بر نقش حیاتی آموزش و تحصیل دختران و زنان در پیشرفت جامعه تأکید کرده و عواقب شدید ادامه این وضعیت را مورد بررسی قرار داده است. یونسکو در این گزارش اشاره کرده است که در حال حاضر، طالبان پس از بازگشت به قدرت، اقدام به منع دختران بالاتر از صنف ششم از رفتن به مکتب و بسته بودن دانشگاه‌ها برای زنان کرده‌اند. این اقدام‌ها به‌ویژه در زمینه آموزش و تحصیل زنان، تهدیدی جدی برای آینده تحصیلی و حرفه‌ای دختران افغان به‌شمار می‌روند. در همین راستا، سازمان عفو بین‌الملل نیز در گزارشی به مناسبت سومین سالگرد سقوط نظام جمهوریت و بازگشت حاکمیت طالبان، تأکید کرده است که طالبان با نقض حقوق بشر و عدم رعایت اصول حقوق بین‌الملل، بدون مجازات‌های مؤثر در افغانستان به جنایات خود ادامه می‌دهند. انجمن انسجام دیپلوماتان افغانستان نیز هشدار داده است که ادامه وضعیت موجود ممکن است به بحران غیرقابل جبرانی منجر شود. این انجمن بر لزوم توجه جدی و اقدامات فوری جامعه جهانی برای رسیدگی به مشکلات موجود و جلوگیری از تشدید بحران تأکید کرده است. طالبان مدعی هستند که با بازگشت به قدرت، قانون اسلامی و شریعت را در کشور تطبیق کرده‌اند، اما این ادعاها با انتقادات گسترده‌ای از سوی شهروندان و نهادهای بین‌المللی مواجه شده است. شماری از شهروندان افغانستان، ۱۵ اوت را «روز سیاه در تاریخ کشور» نامیده و آن را سرآغاز محرومیت و حذف شهروندان به‌ویژه دختران و زنان از صحنه اجتماع و سیاست کشور توصیف کرده‌اند.
عفو بین‌الملل: طالبان در افغانستان بدون مجازات بین‌المللی به نقض حقوق بشر ادامه می‌دهند
فرخنده: سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی به مناسبت سومین سالگرد سقوط نظام جمهوریت و بازگشت حاکمیت طالبان، به شدت از وضعیت حقوق بشر در افغانستان انتقاد کرده است. این گزارش، که بر اساس مشاوره با ۱۵۰ فعال حقوق بشری، زن معترض، دانشگاهیان، جوانان، نمایندگان جامعه مدنی و روزنامه‌نگاران در ۲۱ ولایت افغانستان و کشورهای دیگر تهیه شده، به نقص‌های جدی در رسیدگی به بحران حقوق بشری اشاره دارد. عفو بین‌الملل در این گزارش تأکید کرده است که طالبان بدون مجازات‌های مؤثر بین‌المللی، به نقض حقوق بشر و ارتکاب جنایات ادامه می‌دهند. سازمان مذکور بیان کرده است که جامعه افغانستان در سه سال گذشته با «ناامیدی حل‌ناشده» دست و پنجه نرم می‌کند و هیچ اقدام مشخصی برای رسیدگی به وضعیت حقوق بشری صورت نگرفته است، که به‌عنوان «مایه شرم برای جهان» یاد شده است. سمیرا حمیدی، مسئول کارزار منطقه‌ای عفو بین‌الملل برای جنوب آسیا، گفت: «جهان نه تنها طالبان را برای جنایات و نقض حقوق بشر پاسخ‌گو نمی‌داند، بلکه نتوانسته است یک جهت راهبردی برای جلوگیری از آسیب‌های بیشتر ارائه کند.» شماری از زنان در ۲۱ ولایت افغانستان به عفو بین‌الملل گفته‌اند که پس از سه سال حاکمیت طالبان، احساس «هیچ‌کس» بودن می‌کنند و فرصت‌های محدودی برای اشتغال و مشارکت اقتصادی یا فرهنگی در جامعه دارند. این گزارش همچنین به موارد متعددی از مجازات‌های بدنی که توسط طالبان اجرا می‌شود، از جمله شلاق در محضر عام، اعدام‌ها، بریدن دست‌ها و پاها، و سنگسار، اشاره کرده و تأکید می‌کند که این اقدامات به وضوح نقض قوانین بین‌المللی هستند. طالبان ادعا می‌کنند که این اقدامات مطابق با اصول شریعت و فرهنگ افغانستان هستند. عفو بین‌الملل همچنین به کاهش شدید جامعه مدنی در افغانستان اشاره کرده است، به‌ویژه به این نکته پرداخته که مدافعان حقوق بشر، زنان معترض، سازمان‌های مردمی، روزنامه‌نگاران و فعالان سیاسی به‌عنوان دشمنان طالبان تلقی می‌شوند. افرادی که علیه سیاست‌های طالبان اعتراض می‌کنند، با خطر ناپدید شدن اجباری، بازداشت‌های خودسرانه، زندان و شکنجه مواجه هستند و بسیاری از آنان به دلیل ترس از انتقام مجبور به ترک کشور شده‌اند. گزارش‌های اخیر نشان می‌دهند که صدها نفر از این افراد در ایران، پاکستان و ترکیه گرفتار شده و با چالش‌های قانونی و مالی، و حتی خطر اخراج اجباری روبرو هستند. در همین حال، ۱۵ اوت، سومین سالگرد سقوط افغانستان به دست طالبان، واکنش‌های زیادی را برانگیخته است. چهره‌های سیاسی، فعالان حقوق بشر و مدافعان حقوق زنان این روز را «روز سیاه در تاریخ افغانستان» خوانده و آن را سرآغاز حذف شهروندان، به ویژه زنان، از صحنه سیاست و جامعه در کشور توصیف کرده‌اند. در مقابل، طالبان این روز را به‌عنوان «روز فتح» جشن گرفته و از آن تجلیل کرده‌اند.
دیپلوماتان افغانستان: تسلط طالبان کشور را در تنگناهای عمیق قرار داده است
فرخنده: به مناسبت سومین سالگرد سقوط نظام جمهوریت و بازگشت حاکمیت طالبان بر افغانستان، انجمن انسجام دیپلوماتان افغانستان در اعلامیه‌ای جدی به وضعیت بحرانی کشور پرداخته و هشدار داده است که «تسلط غیرمشروع» طالبان افغانستان را در تنگناهای عمیق اجتماعی، سیاسی، امنیتی و اقتصادی قرار داده است. در این اعلامیه، هشدار داده شده است که ادامه وضعیت موجود می‌تواند به بحران‌های غیرقابل جبران بشری و اجتماعی منجر شود و تهدیدات امنیتی گسترده‌ای برای منطقه و جهان به همراه داشته باشد. این انجمن تصریح کرده است که طالبان برای مردم افغانستان یک «فاجعه بزرگ تاریخی» به بار آورده‌اند. اعلامیه انجمن انسجام دیپلوماتان افغانستان همچنین اشاره کرده است که پس از بازگشت طالبان به قدرت، بیش از ۸ میلیون شهروند افغان خانه و کاشانه خود را ترک کرده و به مهاجرت روی آورده‌اند. کسانی که در زیر سلطه طالبان باقی مانده‌اند نیز به دلیل محدودیت‌های شدید، از هیچ فرصتی برای ترک وطن دریغ نمی‌کنند. این انجمن به‌ویژه به وضعیت زنان اشاره کرده و گفته است که نیمی از پیکر جامعه، یعنی زنان، از حق کار، آموزش، تحصیل و گشت‌وگذار محروم شده‌اند. فرمان‌های شدید غیرانسانی و غیراسلامی طالبان نیز به‌طور مستمر وضع شده‌اند. در این اعلامیه آمده است که در کشوری که هیچ حاکمیت قانونی وجود ندارد، محاکمه‌های بدون طی مراحل قضایی و بر اساس قوانین خودسرانه به اجرا درمی‌آید. انجمن انسجام دیپلوماتان افغانستان همچنین تصریح کرده است که در غیاب یک حکومت مشروع، روابط افغانستان با جهان قطع شده و قلمرو کشور به منطقه‌ای امن برای «گروه‌های افراطی و هراس‌افکن» بین‌المللی تبدیل شده است. این انجمن نگرش طالبان به پدیده‌های افراطیت و خشونت را مورد انتقاد قرار داده و افزوده است که وابستگی و همفکری طالبان با گروه‌های «هراس‌افکن» به‌ویژه القاعده، فعالیت و سربازگیری برای بیش از ۲۰ گروه «هراس‌افکن» بین‌المللی را در افغانستان تسهیل کرده است. انجمن انسجام دیپلوماتان افغانستان از تمامی جریان‌های سیاسی، مدنی، جنبش‌های زنان و جبهه‌های نظامی مخالف طالبان خواسته است که اختلاف‌های خود را کنار بگذارند و در «یک صف واحد» برای تأمین حقوق و ارزش‌های مردم و آزادی کشور مبارزه کنند. در همین حال، طالبان ۱۵ اوت را به‌عنوان «روز فتح» جشن گرفته و از آن تجلیل کردند. در مقابل، بسیاری از شهروندان کشور این روز را «روز سیاه در تاریخ افغانستان» نامیده و آن را سرآغاز حذف مردم، به‌ویژه زنان، از صحنه سیاست و جامعه در کشور می‌دانند.
چهره‌های سیاسی کشور: حاکمیت طالبان، تاریک‌ترین فصل تاریخ افغانستان است
فرخنده: به مناسبت سومین سالگرد سقوط نظام جمهوریت و بازگشت حاکمیت طالبان، شماری از چهره‌های سیاسی و مطرح کشور این روز را «تاریک‌ترین فصل تاریخ افغانستان» توصیف کرده‌اند و نسبت به پیامدهای منفی حاکمیت طالبان انتقاد کرده‌اند. نصیر احمد اندیشه، سفیر افغانستان در ژنو، در نوشته‌ای در اکس (توئیتر) اظهار داشته است: «تسلط نظامی کابل در سه سال گذشته توسط طالبان یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ معاصر افغانستان باقی مانده است.» او با انتقاد از خروج بی‌نظم ایالات متحده و ناتو از کشور و سقوط نظام جمهوریت، آن را «شکست بزرگ» ذینفعان دانسته و تأکید کرده است که این وضعیت، عواقب سنگینی برای مردم افغانستان به همراه داشته است. شاه‌گل رضایی، نماینده پیشین پارلمان کشور، نیز به شدت از روند مذاکرات با طالبان انتقاد کرده و آن را «اشتباه» بزرگ خوانده است. او اضافه کرد که اگرچه امریکا مسئول این اشتباه بود، اما هزینه‌های آن به دوش مردم افغانستان افتاده است. رضایی بیان کرد که حاکمیت طالبان باعث شده تا مردم افغانستان «قرن‌ها» به عقب برگردند، آینده آنان را نابود کند و نیمی از جمعیت کشور (زنان) را از حقوق اساسی‌شان محروم سازد. او همچنین با انتقاد از تسلط طالبان بر کابل گفت: «بشکه زرد، که طالبان در ۲۰ سال جنگ خود برای ساخت ماین‌ها استفاده می‌کردند، اکنون به نماد افتخار و آدم‌کشی تبدیل شده است.» عبدالرب رسول سیاف، یکی از رهبران جهادی پیشین، نیز به انتقاد از حاکمیت طالبان پرداخته و سقوط نظام جمهوریت را نتیجه «یک توطئه و سازش ننگین» دانسته است. او در نوشته‌ای در اکس، تصریح کرد که با بازگشت طالبان به قدرت، ساختارهای دولتی فرو ریخته، حقوق بشر و ارزش‌های انسانی پامال شده و زنان از حق کار و آموزش محروم شده‌اند. سیاف افزود: «این همه جفا در حق ملت مظلوم ما، کشور ما و انسانیت صورت گرفته است و از همه خطرناک‌تر این‌که این ظلم‌ها و ستم‌ها در زیر نام اسلام صورت گرفته است. نسبت دادن این ظلم‌ها به اسلام، جنایت نابخشودنی است.» در همین حال، طالبان ۱۵ اوت را به‌عنوان «روز فتح» جشن گرفته و از آن تجلیل کرده‌اند. در مقابل، بسیاری از شهروندان کشور این روز را «روز سیاه در تاریخ افغانستان» می‌دانند و تأکید می‌کنند که این روز سرآغاز حذف مردم، به‌ویژه زنان، از صحنه سیاست و جامعه در کشور بوده است.
رعایت حقوق بشر و حقوق زنان، خواسته‌های اصلی جنبش‌های اعتراضی زنان افغانستان
فرخنده: اعضاي جنبش جهانی زنان هزاره به مناسبت نزدیک شدن به سومین سالگرد تسلط طالبان بر افغانستان، خواسته‌های خود را اعلام کردند. آن‌ها بر ضرورت احترام به حقوق بشر و حقوق زنان تأکید کرده و خواستار پایان دادن به تبعیض‌های جنسیتی و قومی، به ویژه علیه هزاره‌ها شدند. در اعلامیه زنان هزاره آمده است که گروه به دلیل نژاد، مذهب و جنسیت خود در معرض حملات طالبان و دیگر گروه‌های تروریستی قرار دارند. جنبش زنان افغانستان برای عدالت و آزادی نیز در کابل از جامعه جهانی خواست که فشار بیشتری بر طالبان وارد کند تا حقوق زنان در کشور احیا شود. اعضای جنبش زنان مهاجر افغانستان به صراحت از سیاست‌های سرکوبگرانه طالبان انتقاد کردند و عملکرد این گروه را عامل اصلی بحران انسانی و نقض حقوق بشر در افغانستان دانستند. آن‌ها همچنین بی‌کفایتی و سکوت جامعه جهانی را مورد انتقاد قرار دادند و تأکید کردند که وعده‌های توخالی جامعه بین‌المللی، زنان و کودکان افغانستان را در برابر ستم طالبان تنها گذاشته است. در بیانیه‌ای جنبش‌هایاعتراضی، خواسته‌ها شامل احترام به حقوق بشر و حقوق زنان، برطرف‌سازی تبعیض‌های جنسیتی و قومی، حق آموزش و کارآفرینی برای زنان و حضور فعال آنان در عرصه‌های مختلف اجتماعی و سیاسی بود. همچنین خواستار حمایت بین‌المللی از مهاجران و پناهندگان افغانستان و پیگیری جنایت‌های جنگی طالبان شده‌اند.
اعتراض زنان مبارز افغانستان به مناسبت ۱۵ اگست
فرخنده: در پی سالگرد سقوط نظام جمهوریت و برگشت حاکمیت طالبان، زنان مبارز افغانستان در حرکتی خودجوش به سیاست‌های این گروه اعتراض کردند. آن‌ها در اعلامیه‌ای اعلام کردند که واگذاری افغانستان به «گروه طالبان» یک فاجعه جدی است و عواقب آن همچنان ادامه دارد. در این اعلامیه آمده است: «برپایی رژیم آپارتاید جنسیتی با حذف زنان از حوزه عمومی، تداوم سازمان‌یافته نسل‌کشی، کوچ اجباری، فقر ۹۰ درصدی و افزایش اردوگاه‌های آموزشی تروریسم منطقه‌ای و جهانی، پیامدهای این فاجعه هستند و دامنه آن هر روز گسترده‌تر می‌شود.» این جنبش زنان همچنین به استناد گزارش‌های سازمان ملل و رسانه‌های بین‌المللی، از حضور بیش از ۱۰ گروه هراس‌افکن منطقه‌ای و جهانی در افغانستان تحت حاکمیت طالبان خبر دادند که به دنبال ایجاد خشونت و سربازگیری هستند. آنان ۱۵ اگست را روز «سیاه» برای مردم افغانستان توصیف کردند. این در حالی است که طالبان ۲۴ اسد را روز پیروزی و «فتح» می‌خوانند. با این وجود، دیدبان حقوق بشر در گزارشی اعلام کرد که طالبان در دوره حاکمیت دوباره خود بزرگ‌ترین بحران حقوق زنان را در جهان ایجاد کرده‌اند. گزارش‌های اخیر سازمان ملل نیز وضعیت حقوق زنان در افغانستان را وخیم توصیف می‌کند. بر اساس یک نظرسنجی، ۹۸ درصد زنان احساس می‌کنند که در تصمیم‌گیری‌های جامعه تأثیر محدودی دارند و ۶۸ درصد از زنان وضعیت سلامت روان خود را بد یا بسیار بد گزارش کرده‌اند. طالبان از زمان برگشت به قدرت در اوت ۲۰۲۱، تمام حقوق اساسی زنان را محدود کرده و آنان را از رفتن به مکتب‌های بالاتر از صنف ششم و دانشگاه‌ها منع کرده‌اند. طبق گزارش‌ها، در طی سه سال حاکمیت این گروه، حداقل ۷۰ فرمان به منظور محدودیت حقوق و آزادی‌های زنان صادر شده است.
ائتلاف جنبش‌های اعتراضی زنان افغانستان: «طالبان مصداق آپارتاید جنسیتی است
فرخنده: ائتلاف جنبش‌های اعتراضی زنان افغانستان در تازه‌ترین اعلامیه‌اش، اقدامات طالبان را «مصداق واضح آپارتاید جنسیتی» خوانده و از پیامدهای منفی این حاکمیت برای زنان و دختران افغان به شدت انتقاد کرده است. در این اعلامیه آمده است که دست‌آورد طالبان در طول سه سال حکومتشان تنها «فقر، بیکاری، ناامنی و محرومیت زنان و دختران از کار و تحصیل» بوده است. این جنبش‌ها تأکید کرده‌اند که طالبان با بازداشت‌های خودسرانه، قتل، غارت و تجاوز به جان و مال مردم، به بحران انسانی در افغانستان دامن زده و میلیون‌ها نفر را مجبور به فرار از کشور کرده‌اند. ائتلاف جنبش‌های زنان همچنین ضمن محکوم کردن این جنایات، از جامعه جهانی خواسته است تا با اعمال فشار بر طالبان، به استمرار ظلم و ستم علیه زنان افغانستان پایان دهد. در بخشی از اعلامیه، این فعالان هشدار داده‌اند که محرومیت زنان از حقوق انسانی‌شان ممکن است به «بزرگ‌ترین فاجعه» انسانی در کشور منجر شود که تأثیرات آن نه تنها به افغانستان، بلکه به منطقه و جهان گسترش خواهد یافت. آن‌ها از مردم افغانستان نیز خواسته‌اند که در برابر اقدامات «ظالمانه» طالبان سکوت نکنند و از مبارزات انسانی زنان برای دستیابی به حقوق ابتدایی خود حمایت کنند. این ائتلاف همچنین از جامعه جهانی خواسته است که «آپارتاید جنسیتی» حاکم بر افغانستان تحت سلطه طالبان را به رسمیت بشناسد و این گروه را در برابر نقض قوانین بین‌المللی حقوق بشر پاسخ‌گو سازد. در این راستا، فعالان جامعه مدنی و حقوق بشر در کشورهای مختلف به مناسبت ۱۵ اگست، فراخوانی برای اعتراضات سراسری علیه طالبان صادر کرده‌اند و حاکمیت این گروه را «مبتنی بر آپارتاید» توصیف کرده‌اند. آن‌ها همچنین از سازمان ملل متحد خواسته‌اند که این وضعیت را به رسمیت بشناسد. لازم به ذکر است که از زمان حاکمیت طالبان بر افغانستان در ۱۵ اگست ۲۰۲۱، هیچ کشوری در جهان این گروه را به رسمیت نشناخته است. طالبان به طور سیستماتیک زنان و دختران را از حقوق اساسی خود محروم کرده و محدودیت‌های شدیدی بر آموزش و سایر جنبه‌های زندگی آن‌ها وضع کرده‌اند، به‌طوری‌که دختران بالای صنف ششم از ادامه تحصیل منع شده و درهای دانشگاه‌ها نیز به روی آن‌ها بسته شده است.
جنبش اعتراضی زنان به سوی آزادی خواستار تغییر حکومت طالبان شد
فرخنده: جنبش اعتراضی زنان به سوی آزادی در یک اعلامیه‌ی تازه، خواستار تغییر حکومت طالبان و ارائه‌ی یک بدیل مناسب برای وضعیت کنونی کشور شد. این اعلامیه به مناسبت سه‌سالگی سقوط کابل به دست طالبان صادر شده و تأکید دارد که این گروه به کمک سلاح و زور، حاکمیت خود را تداوم بخشیده است. اعضای این جنبش در اعلامیه‌ی خود بیان کرده‌اند که حاکمیت طالبان باعث افزایش فقر و بیکاری در کشور شده و پی‌آمدهای ناگواری از جمله خشونت سازمان‌یافته، وضع مالیات‌های کمرشکن، تبعیض‌های قومی و زبانی، کوچ‌های اجباری، و حذف کامل زنان از تمامی عرصه‌های زندگی اجتماعی و سیاسی را به دنبال داشته است. آن‌ها تأکید کردند که این وضعیت روان مردم افغانستان را به شدت آسیب‌دیده است. این زنان همچنین توافق‌نامه‌ی ننگین دوحه و خروج غیرمسئولانه‌ی نیروهای خارجی از افغانستان را به عنوان عوامل اصلی فاجعه در کشور معرفی کردند و خواستار لغو این توافق شدند. در بخشی از اعلامیه‌ی این جنبش آمده است: «ما از جامعه‌ی جهانی و ملل متحد می‌خواهیم که از به‌رسمیت‌شناسی این گروه تروریستی خودداری نمایند، چرا که به‌رسمیت‌شناسی طالبان مشروعیت برای تروریسم جهانی است و هرگونه تعامل با این گروه جنایت‌پیشه، خشونت علیه انسان شمرده می‌شود.» علاوه بر این، جنبش اعتراضی زنان به سوی آزادی خواستار به رسمیت شناختن آپارتاید جنسیتی در کشور شده و از سازمان ملل و نهادهای ملی و بین‌المللی خواستند تا به حقوق زنان در افغانستان توجه بیشتری داشته باشند. این در حالی است که طالبان با نزدیک به سه سال از حاکمیت مجدد خود، نتوانسته‌اند حقوق بشر را در کشور رعایت کرده و به رسمیت شناخته شوند. به گفته‌ی این جنبش، تنها راه حل این بحران، تغییر حکومت طالبان و ارائه‌ی یک بدیل مناسب است که به حقوق بشر و حقوق زنان احترام بگذارد.
اخراج ۱۵ خانواده مهاجر افغانستان از ایران و پاکستان
فرخنده: خبرگزاری باختر تحت اداره طالبان گزارش داد که ۱۵ خانواده مهاجر افغانستان در روز جمعه از ایران و پاکستان اخراج و به کشورشان بازگشتند. این اخراج به دو شکل «اجباری و اختیاری» صورت گرفته است. بر اساس این گزارش، این خانواده‌ها از طریق گذرگاه‌های مرزی در ولایت‌های ننگرهار، قندهار، نیمروز و هرات وارد افغانستان شده‌اند. ۳۱ خانواده از طریق گذرگاه تورخم و ۱۴ خانواده دیگر از مسیر سپین بولدک به کشور برگشته‌اند. علاوه بر این، ۴۸ خانواده از طریق مرز پل ابریشم در نیمروز و ۵۷ خانواده دیگر از مرز اسلام قلعه به افغانستان بازگشتند. این در حالی است که سازمان بین‌المللی مهاجرت پیش‌تر اعلام کرده بود که از سال ۲۰۲۰ به این سو، نزدیک به ۸ میلیون شهروند افغانستان به کشورهای دیگر مهاجرت کرده‌اند، که طالبان این آمار را رد کرده‌اند. بر اساس این گزارش، ۸۵ درصد از این مهاجران به کشورهای همسایه، به ویژه ایران، مهاجرت کرده‌اند و تقریباً یک میلیون نفر به اروپا رفته‌اند. این سازمان همچنین خاطرنشان کرده است که تقریباً ۷۰ درصد از افغانستان‌هایی که به ایران مهاجرت می‌کنند، نبود فرصت‌های شغلی را عامل اصلی تصمیم خود برای مهاجرت می‌دانند. وضعیت کنونی مهاجران افغانستان در کشورهای همسایه و چالش‌های پیش روی آن‌ها همچنان موضوعات مهمی در عرصه اجتماعی و اقتصادی افغانستان به شمار می‌رود.
واکنش‌ها به لت‌وکوب سید مهدی نوجوان افغان توسط پولیس ایران
فرخنده: شماری از کاربران شبکه‌های اجتماعی در واکنش به لت‌وکوب سید مهدی، نوجوانی از افغانستان، توسط پولیس ایران، کارزاری به نام «پایت را از گلویم بردار» راه‌اندازی کرده‌اند. این کاربران با انتقاد شدید از رفتار پولیس ایران با مهاجران افغانستان، در صفحات اکس و فیسبوک خود نوشتند: «امروز ما سرگردان هستیم، فردا گروهی از شما سرگردان خواهد بود». سید مهدی، که به گفته نزدیکانش دارای مشکل ناشنوایی است، در تاریخ ۱۵ اسد هنگامی که توسط پولیس ایران قرار بود به هدف بازگشت به افغانستان بازداشت شود، مورد لت‌وکوب و شکنجه قرار گرفت. یک نوار ویدیویی منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی نشان می‌دهد که یکی از نیروهای پولیس ایران، سید مهدی را بر زمین خوابانده و با زانویش به گلو او فشار می‌آورد، به‌طوری که او به سختی می‌توانست نفس بکشد. نزدیکان سید مهدی اعلام کرده‌اند که او در حال حاضر در وضعیت «شوک» به سر می‌برد. این رویداد موجب واکنش‌های گسترده‌ای در شبکه‌های اجتماعی و میان مقام‌های افغانستان شده است. محمد حنیف اتمر، وزیر خارجه پیشین افغانستان، در واکنش به این حادثه خواهان پی‌گرد قانونی عاملان آن از سوی دولت ایران شده و اظهار کرده است که انتظار دارد دولت جمهوری اسلامی ایران این وضعیت را بررسی کرده و اقدامات لازم را برای محافظت از مهاجران انجام دهد. نصیر احمد فایق، سرپرست کرسی نمایندگی افغانستان در ملل متحد، نیز برخورد پولیس ایران با سید مهدی را غیرانسانی و غیراسلامی دانسته و آن را محکوم کرد. این در حالی است که ایران در چند ماه اخیر روند اخراج اجباری مهاجران افغانستان را شدت بخشیده است. سازمان‌های حقوق بشری از جمله کمیساریای عالی ملل متحد در امور پناهندگان و سازمان بین‌المللی مهاجرت، بارها از کشورهای همسایه افغانستان خواسته‌اند تا به حقوق بشر مهاجران و قوانین بشردوستانه جهانی توجه کنند، اما تا کنون هیچ تغییر ملموسی در رفتار کشورهایی مانند ایران و پاکستان مشاهده نشده است. برخی مهاجران افغان در ایران در روزهای اخیر از افزایش برخوردهای نادرست پولیس و شهروندان ایرانی خبر داده و می‌گویند که پس از کشته شدن یک شهروند ایرانی در شرق تهران، روند بازداشت مهاجران افغان تشدید شده و شهروندان ایرانی نیز برخوردهای نامناسبی با آنان دارند.